कुटक
kuṭakaक्ली · neut.In 8 kośas: 11 synonym verses.
निरीषे कुटकं फाले कृषकः कुशिकः फलम् ॥ ८९१ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderक्लीneut.
दात्रं लवित्रमाबन्धो योत्रं योक्त्रमथो फलम् ।निरीशं कुटकं फालः कृषको लाङ्गलं हलम् ॥ १३ ॥गोदारणं च शीरोऽथ शम्या स्त्री युगकीलकः ।
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
गोदारणं चाथ महद्धलं जित्या हलिर्द्वयोः ।अहलस्त्वहलिस्तुल्यौ सुहलः सुहलिः समौ ॥[127a] दुर्हलिर्दुर्हलस्त्रय्यां हल्या तु हलसंहतिः ।हलिं गृह्णाति यस्तस्मिन्हलयत्स्याद्विशेष्यवत् ॥कुशी स्त्री फाल-कृषकौ निरीषं कुटकं फलम् ॥ २३ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
नेत्रं मथिगुणो न स्त्री मन्थनं तु विलोडनम् ।वैशाखः खजको मन्थो मन्थास्तक्राट इत्यपि ।माथः क्षुब्धोऽस्य विष्कम्भो मञ्जीरः कुटकोऽपि सः ॥ ६७ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
तटे भृगुः प्रपातोऽथ शिखरे शृङ्गकुटके ।नितम्बमेखले भूध्रमध्ये च कटकस्तथा ॥ ३१२ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 6 कु (wrong syllable)
genderक्लीneut.
कर्णधारो नाविकः स्यात्पोतवाहो नियामकः ।दाशे तु धीवरो जाली कैवर्तः कुटकोऽपि च ॥ ५१ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
निरीशं च निरीषं वै कुटकं कूटकं पुनः ।हलदण्डं विना मात्रः फालो यत्र च ध्रियते ॥ १४९९ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderक्लीneut.
विष्कम्भः कुटकश्चैव कुटरः कुठरस्तथा ।मञ्जीरश्चापि मन्दीरं नामान्यष्टौ भवन्ति वै ॥ १७६२ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
आबन्धो योप्रयोक्त्रे द्वे त्रयं योत्रसमाह्वये ।कुटकञ्च निरीषञ्च निरीशं फलमित्यपि ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
निरीषे तु कुट-कूटौ कुटकं, कुशिकं पुनः ।कृशिकश्च फलं फालः कुद्दालश्च कुदालवत् ॥ ३३२ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 6 ट (wrong syllable)
genderक्लीneut.
खजश्च खजको, मन्थविष्कम्भे कुटरस्तथा ।कुटकः शालाजिरे तु दन्त्यतालव्यपूर्वगः ॥ ६७ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.