कोविद्यास्थानम् · कोशाःVidyāsthāna Kośa · kosha.sanskrit.site

शराव

śarāvaपुं · masc.

In 18 kośas: 19 synonym verses, 6 as a meaning of another word.

अभिधानचिन्तामणि Abhidhānacintāmaṇi · हेमचन्द्राचार्य पृथ्वीकायः Abhidhānacintāmaṇi 4.1.1024 · p. 40
शालाजीरो वर्धमानः शरावः कोशिका पुनः ।मल्लिका चषकः कंसः पारी स्यात्पानभाजनम् ॥ १०२४ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
नामलिङ्गानुशासनम् Amarakośa · अमरसिंह वैश्यवर्गः Amarakośa 2.9.54
घटः कुटनिपावस्त्री शरावो वर्धमानकः ।
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला) Abhidhānaratnamālā (Halāyudha) · हलायुध भूमिकाण्डम् Abhidhānaratnamālā (Halāyudha) 2.315 · p. 37
कटाहः कर्परो ज्ञेयो भृङ्गारः कनकालुका ।शालाजिरो वर्धमानः शरावः स्मर्यते बुधैः ॥ ३१५ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
कलसः कलसी च स्यात् कलशः कलशी अपि ।सरावः स्यात् शरावोऽपि कुण्डं कुण्डी च कथ्यते ॥ २२८ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
कल्पद्रुकोशः Kalpadrukośa · केशव वैश्यादिप्रकाण्डः Kalpadrukośa 1.7.105 · p. 144
करङ्को नारिकेलस्य कटाहः कुठरो द्वयोः ।वर्द्धमानः शरावेऽस्त्री पुमाञ्शालाजिरोप्यथ ॥ १०५ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
कल्पद्रुकोशः Kalpadrukośa · केशव स्त्र्यादिलिङ्गप्रकाण्डः Kalpadrukośa 3.5.187 · p. 482
गाण्डीवगाण्डिवोल्वानां पार्श्वत्रिदिवयोरपि ।भावारावपारशवशरावाणां शवस्य च ॥ १८७ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 4 व (wrong syllable)
genderपुंक्लीm. n.
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ वनौषधिवर्गः Koṣakalpataru 2.3.66 · p. 276
अयस्कुम्भः पयस्कुम्भोऽयस्पात्रीत्यादि तस्य चेत् ।शरावोऽस्त्री वर्द्धमानः [130b] शालाजिरक-पार्थिवौ ।मृत्कांस्यं चाथ मन्थन्यां गर्गरी कलशी समे ॥ ६६ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderपुंक्लीm. n.
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ पुंनपुंसकलिङ्गाधिकारः Koṣakalpataru 4.5.70 · p. 115
भावारावशरावपल्लवशवक्लीवा अपूर्वं तथानिष्ठीवं च सदैवमर्थविषये स्वं सत्त्वमङ्गिन्यपि ।नल्वः स्याल्लवणे च सैन्धवमधो लोके तथा वाडवःपाशः कर्कशकोशवच्च कुलिशं चाकाश-काशाङ्कुशाः ॥ ७० ॥
शार्दूलविक्रीडितम्
genderपुंक्लीm. n.
एते स्त्रियां भवन्ति । इयं मथुरा नगरी । तनुः शरीरम् । तनूस्तदेव । वर्त्तिनी काष्ठोद्भवं शब्दसाधनम् । सूची मूलं पापस्य । यवागूः अन्नविकारः । वर्णिः सर्णिः । निकाशा कर्षविकारः । शर्करा गुडविकारः । तर्कः पुंसि भवति । अयं तर्क ऊहः । चशब्दः पादपूरणे ।बन्धुरविषाणयोस्त्रिकं भवेत्प[ल्प]ल्वलं तृतीयं स्यात् ।शकटोशीरकुतूहलशराववृन्दानि जानीहि ॥ ८३ ॥
metre not recognised
genderक्लीneut.
परमानन्दीयनाममाला Paramānandīyanāmamālā · मकरन्ददास द्वितीयः परिच्छेदः Paramānandīyanāmamālā 2.301 · p. 42
मन्था मन्थस्य विष्कम्भे मञ्जीरकुटरावपि ।शरावे वर्धमानोऽपि तथा शालाजिरोऽप्यसौ ॥ ३०१ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
परमानन्दीयनाममाला Paramānandīyanāmamālā · मकरन्ददास पुंनपुंसकलिङ्गसंग्रहः Paramānandīyanāmamālā 6.5.160 · p. 230
genderपुंक्लीm. n.
पर्यायशब्दरत्न Paryāyaśabdaratna · धनञ्जयभट्ट मध्यमलोकसर्गः Paryāyaśabdaratna 2.448 · p. 83
कलशस्त्रिषु रावे तु शरावो वर्धमानकः ।ऋचि(ची?)षं स्रुतपानं तु कंसपात्रे प्रकीर्तितम् ॥ ४४८ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
पञ्चतत्त्वप्रकाश Pañcatattvaprakāśa · वेणीदत्त भूमिभानुः Pañcatattvaprakāśa 2.266 · p. 19
मलिकोऽलिञ्जरो वेल्लः चरुपाशी सनासिका ।कम्बुग्रीवो घटः कुम्भः शरावो वर्द्धमानकः ॥ २६६ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
सुशीलनाममाला Suśīlanāmamālā · विजयसुशीलसूरि पृथ्वीकायनामानि Suśīlanāmamālā 5.1.244 · p. 287
वर्धमानः शरावश्च शालाजीरोऽपि कथ्यते ।
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 3 च (wrong syllable)
genderपुंmasc.
शब्दरत्नावली Śabdaratnāvalī · मथुरेश वैश्यवर्गप्रकाशः Śabdaratnāvalī 3.7.67 · p. 142
मार्तिकं स्यात् शरावोऽस्त्री सरावो वर्धमानकः ।शालाजिरं पार्थिवञ्च मृत्कांस्यमपि कीर्त्यते ।लोहिका खरपालञ्च पिण्डानं काष्टभाजनम् ॥
अनुष्टुप्
genderपुंक्लीm. n.
शब्दरत्नाकर Śabdaratnākara · वाचनाचार्यश्रीसाधुसुन्दरगणि चतुर्थः काण्डः Śabdaratnākara 4.67 · p. 223
खजश्च खजको, मन्थविष्कम्भे कुटरस्तथा ।कुटकः शालाजिरे तु दन्त्यतालव्यपूर्वगः ॥ ६७ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.doubtful
शब्दरत्नाकर Śabdaratnākara · वामनभट्ट-बाण पुराध्यायः Śabdaratnākara 2.6.899 · p. 113
समौ करङ्ककरकौ विधानं स्यादुदञ्चनम् ।शालाजिरो वर्धमानः शरावं पुंनपुंसकम् ॥ ८९९ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंक्लीm. n.
त्रिकाण्डशेष Trikāṇḍaśeṣa · पुरुषोत्तमदेव वैश्यवर्गः Trikāṇḍaśeṣa 2.9.8 · p. 72
कलशी गर्गरी तुल्या स्याच्छरावस्तु मार्त्तिकः ।शालाजिरः पार्थिवश्च मृत्कांस्यमथ लोहिका ॥ ८ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.doubtful
वैजयन्ती Vaijayantī · यादवप्रकाश पुराध्यायः Vaijayantī 4.3.59 · p. 163
घटी पारी कपाली तु त्रयी घोलश्च कर्परः ।शालाजिरो वर्धमानः शरावोऽस्त्री दृतिस्तु ना ॥ ५९ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंक्लीm. n.

शराव as a meaning in nānārtha verses

  • धरणिकोश वर्धमानकुम्भयोनिरगस्तिः स्याद्द्रोणश्च कुरुसम्मतः । वर्धमानः शरावे स्यादेरण्डे वृद्धिमत्यपि ॥ Dharaṇikośa 19.2.67
  • नानार्थार्णवसंक्षेप वर्धमानशरावे स्यात् तु पुल्लिँङ्ग एरण्डे नृपवेश्मनाम् । विच्छन्दकप्रभेदे चाप्येधमाने पुनस्त्रिषु ॥ ५३५ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 6.535
  • शब्दरत्नावली वर्धमानललाम स्याद्ध्वजे शृङ्गे प्रभावे च तुरङ्गमे । प्रधाने लाञ्छने पुण्ड्रे वालधौ भूषणेऽपि च । लाङ्गली रेवती कान्ते नारिकेलद्रुमे पुमान् । …वञ्चकव्याघ्रगन्धमार्जारकेषु च । वर्द्धमानः पशुविष्णुशरावैरण्डसूरिषु । विस्मापनः स्मरे पूर्यां गन्धर्वे कुहनेऽपि च ॥ विसर्जनं परित्यागदानसंप्रेरणेषु च । विरोचनोऽग्निसूर्येन्दुप्रह्लादतनयेषु च ॥ विहेठनं मर्दने स्याद् हिंसायाञ्च विडम्बने ॥ Śabdaratnāvalī 7.20.121
  • शब्दरत्नाकर वर्धमानवनस्पतिर्वृक्षमात्रेऽप्यपुष्पात् फलवद्द्रुमे । स्याद्वर्धमान एरण्डे शरावे भूषणेऽपि च ॥ २२२७ ॥ Śabdaratnākara 4.1.2227
  • त्रिकाण्डशेष वर्धमानवर्धमानः प्रश्नभेदशरावैरण्डविष्णुषु । सेना नदी च वाहिन्यौ छेदे वृद्धौ च वर्धनम् ॥ २४९ ॥ Trikāṇḍaśeṣa 3.3.249
  • वैजयन्ती वर्धमानवर्धमानः शरावे स्यादेरण्डे भूषणेऽपि च । शंकुकर्णौ गर्दभोष्ट्रावलिबाणौ शिलीमुखौ ॥ ४४ ॥ Vaijayantī 8.1.44