कोविद्यास्थानम् · कोशाःVidyāsthāna Kośa · kosha.sanskrit.site

कुशिक

kuśikaपुं · masc.

In 10 kośas: 9 synonym verses, 6 as a nānārtha head word.

अभिधानचिन्तामणि Abhidhānacintāmaṇi · हेमचन्द्राचार्य मर्त्यकाण्डः Abhidhānacintāmaṇi 3.891 · p. 36
निरीषे कुटकं फाले कृषकः कुशिकः फलम् ॥ ८९१ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderपुंmasc.
हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला) Abhidhānaratnamālā (Halāyudha) · हलायुध भूमिकाण्डम् Abhidhānaratnamālā (Halāyudha) 2.575 · p. 65
हलं स्याल्लाङ्गलं सीरः फालः कुशिक उच्यते ।योक्त्रं तु रश्मिराबन्धः शम्या च युगकीलकः ॥ ५७५ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ वनौषधिवर्गः Koṣakalpataru 2.3.77 · p. 150
कुशिकः स्यात्स्नेहकरोऽश्वकर्णस्त्वेष शैलजः ।सस्यसंवरणः शूरश्चीरिपत्रो गुरुच्छदः ॥[31b]तार्क्ष्यहृद्दीर्घपत्रः स्यात्पीतसालस्तु बीजकः ।जीवकः प्रियकः काम्यो भवेद्बन्धूकपुष्पकः ॥ ७७ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 त्स्ने (wrong syllable)
genderपुंmasc.
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ वनौषधिवर्गः Koṣakalpataru 2.3.24 · p. 273
कुशिकश्च स्त्रियां त्वीषापीषो लाङ्गलदण्डकः ।स्त्रियौ सीता च शीता च भवेल्लाङ्गलपद्धतिः ॥ २४ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
सुशीलनाममाला Suśīlanāmamālā · विजयसुशीलसूरि मर्त्यविभागः Suśīlanāmamālā 4.1500 · p. 238
कुशिकः कृषकः फालः फलं क्षेत्रविदारकम् ।दात्रं तथा लवित्रं तन्मुष्टौ वण्टश्च मन्यते ॥ १५०० ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
शब्दरत्नाकर Śabdaratnākara · वाचनाचार्यश्रीसाधुसुन्दरगणि तृतीयः काण्डः Śabdaratnākara 3.332 · p. 215
निरीषे तु कुट-कूटौ कुटकं, कुशिकं पुनः ।कृशिकश्च फलं फालः कुद्दालश्च कुदालवत् ॥ ३३२ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 6 ट (wrong syllable)
genderक्लीneut.
शब्दरत्नाकर Śabdaratnākara · वाचनाचार्यश्रीसाधुसुन्दरगणि चतुर्थः काण्डः Śabdaratnākara 4.350 · p. 247
मौकुलिर्मोकुलः काके, वनकाके तु द्रोणवत् ।द्रोणकाकः निशाटे तु कौशिकः कुशिकेऽपि च ॥ ३५० ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 5 तु (wrong syllable)
genderपुंmasc.
शब्दरत्नाकर Śabdaratnākara · वामनभट्ट-बाण ऋष्यध्यायः Śabdaratnākara 1.5.205 · p. 27
अक्षीलशण्डिलधनंजयवामदेव-कुत्सर्ष्टिषेणकुशिकच्यवनाप्नवानाः ।शक्त्यष्टकौ हरितमुद्गलपूतिमाष-शालावता अतिथिदेवलसोमवाहाः ॥ २०५ ॥
वसन्ततिलका
genderपुंmasc.
शब्दरत्नाकर Śabdaratnākara · वामनभट्ट-बाण वनाध्यायः Śabdaratnākara 2.3.460 · p. 61
वीरद्रुश्च सुगन्धिः स्यादर्जुनश्च (नाख्यो ?) धनंजयः ।अश्वकर्णो लतावृक्षः कुशिको दीर्घवृन्तकः ॥ ४६० ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ कान्ताः Koṣakalpataru 6.1.35 · p. 140
तैले कुशिकं शिष्टेशेषे सर्जार्जयोश्चर्षौ ।चषकोऽस्त्री मधुपात्रेमद्यविशेषे त[था] क्षौद्रे ॥ ३५ ॥
metre not recognised
नानार्थार्णवसंक्षेप Nānārthārṇavasaṃkṣepa · केशवस्वामिन् नानालिङ्गाध्यायः Nānārthārṇavasaṃkṣepa 4.547 · p. 94
कुशिकस्तु क्रोष्टरि द्वे स्यादुलूकेऽप्यथो नपि ।क्षुद्रकं फाणिताभिख्ये विकारे स्याद्गुडस्य हि ॥ ५४७ ॥
अनुष्टुप्
शिवकोष Śivakoṣa · शिवदत्तमिश्र कत्रिः Śivakoṣa 1.3.22 · p. 3
अथ किंशुकः पलाशे नन्दीवृक्षे च पीततैलायाम् ।योषिति कुशिकस्त्वक्षे रक्ते सर्जे च दीर्घपत्रे च ॥ २२ ॥
गीतिः
शब्दरत्नावली Śabdaratnāvalī · मथुरेश कान्ताः Śabdaratnāvalī 7.1.54 · p. 180
क्षण्णकः स्त्रीषु नीचेऽल्पे कुशिको मुनिसर्जयोः ।कुषाकुर्वानरेर्केऽऽग्नौ परोत्तापिनि तु त्रिषु ॥
अनुष्टुप्
शब्दरत्नाकर Śabdaratnākara · वामनभट्ट-बाण अनेकार्थाधिकाराध्यायः Śabdaratnākara 4.1.2080 · p. 252
बकुलेऽस्त्री तु किञ्जल्के कपिलो मुनिवर्णयोः ।कटीरं कन्दरे कट्यां कुशिको मुनिवृक्षयोः ॥ २०८० ॥
अनुष्टुप्
त्रिकाण्डशेष Trikāṇḍaśeṣa · पुरुषोत्तमदेव नानार्थवर्गः Trikāṇḍaśeṣa 3.3.14 · p. 96
निर्मोके चोलके वारबाणोऽथ कुशिको मुनौ ।शाले किष्कुः प्रकोष्ठेऽपि व्याख्याश्लोकेऽपि कारिका ॥ १४ ॥
अनुष्टुप्
meaningsमुनि