कोविद्यास्थानम् · कोशाःVidyāsthāna Kośa · kosha.sanskrit.site

जृम्भ

jṛmbhaवि · adj.

In 7 kośas: 10 synonym verses, 3 as a nānārtha head word, 1 as a meaning of another word.

नामलिङ्गानुशासनम् Amarakośa · अमरसिंह नाट्यवर्गः Amarakośa 1.7.35
क्रन्दितं रुदितं क्रुष्टं जृम्भस्तु त्रिषु जृम्भणम् ॥ ३५ ॥
अनुष्टुप्
genderविadj.
कूर्दनं कुर्दनं च स्याज्जृम्भो जृम्भापि जृम्भिका ।विङ्कणं विङ्खणं तुल्ये भङ्गिर्भङ्गी उभे समे ॥ २६५ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
कल्पद्रुकोशः Kalpadrukośa · केशव नाट्यप्रकाण्डः Kalpadrukośa 2.5.114 · p. 429
अतिशक्तियुते तत्र वीर्यं वीर्या ततः पुनः ।हेवाकोऽध्यवसायित्वं जृम्भस्तु त्रिषु जृम्भणम् ॥ ११४ ॥
अनुष्टुप्
genderविadj.
कल्पद्रुकोशः Kalpadrukośa · केशव स्त्र्यादिलिङ्गप्रकाण्डः Kalpadrukośa 3.5.201 · p. 483
मुस्ताकुथेङ्गुदानां च जृम्भदाडिमयोरपि ।पुरोदरप्रतिसरविवराणामतः पुनः ॥ २०१ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंक्लीm. n.
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ नाट्यवर्गः Koṣakalpataru 1.6.185 · p. 95
पुंसि वक्रविकासः स्याज्जृम्भस्तु त्रिषु जृम्भणम् ।केशस्तनाधरादीनां ग्रहे हर्षेऽपि संभ्रमात् ॥ १८५ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ वनौषधिवर्गः Koṣakalpataru 2.3.19 · p. 136
फुल्ल-प्रफुल्ल-संफुल्ल-प्र[20a]फुल्लोत्फुल्ल-जृम्भिताः ।प्रबुद्धोन्मीलितो जृम्भ-व्योकोच-विकच-स्फुटाः ॥ १९ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderविadj.
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ वनौषधिवर्गः Koṣakalpataru 2.3.16 · p. 220
मुखालंकरणो दन्तो दंशः खादन-मल्लकौ ।खरुः सीरी द्विजो जृम्भ - दशनौ न स्त्रियौ रदः ॥ १६ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंक्लीm. n.
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ स्वतस्त्रिलिङ्गाधिकारः Koṣakalpataru 4.7.88 · p. 117
genderपुंस्त्रीक्लीm. f. n.
शब्दरत्नावली Śabdaratnāvalī · मथुरेश स्वर्गवर्गप्रकाशः Śabdaratnāvalī 2.1.501 · p. 35
हर्म जृम्भं जृम्भनं स्यात् जृम्भो जृम्भा च जृम्भिका ।अङ्गीकृतानामर्थानां यत्रासम्पादनं भवेत् ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
शब्दरत्नाकर Śabdaratnākara · वामनभट्ट-बाण नाट्याध्यायः Śabdaratnākara 2.8.1021 · p. 127
विप्रलम्भो विसंवादो जृम्भस्तु त्रिषु जृम्भणम् ।द्रवः केलिः परीहासः क्रीडा लीला च नर्म च ॥ १०२१ ॥
अनुष्टुप्
genderविadj.
धरणिकोश Dharaṇikośa · धरणिदास भपादः Dharaṇikośa 23.1.3 · p. 138
जृम्भे जृम्भणविकासे रम्भा वारयोषाप्सराः ।सनाभिः सदृशे ज्ञातावात्मभूः स्मरवेधसोः ।ककुभ् शास्त्रे दिशि ज्ञेया अनुष्टुब्वाचि छन्दसि ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 5 चि (wrong syllable)
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ बान्ताः Koṣakalpataru 6.24.42 · p. 277
भ्रूणे तथा गर्भककण्टके स्यात्स्या[29a]ज्जृम्भणेऽथ त्रिषु जृम्भ उक्तः ।जृम्भा विकासे गृहधारणे तुस्तम्भो जडत्वेऽप्यथ रम्भ उक्तः ॥ ४२ ॥
इन्द्रवज्राmetre not read in every line
शब्दरत्नावली Śabdaratnāvalī · मथुरेश भान्ताः Śabdaratnāvalī 7.24.6 · p. 251
जृम्भस्त्रिषु विकाशे च जृम्भरणे स्फारितेऽपि च ।डिम्भः स्याद्वालिशे मध्ये क्षत्रिये शावकेऽपि च ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 2 म्भर (syllable split)

जृम्भ as a meaning in nānārtha verses

  • कोषकल्पतरु जम्भजम्भस्तु दैत्ये नरि भक्षणे च जृम्भे रदे दन्तशठे तु न स्त्री । कुम्भो घटे स्यान्मिथुने च कुम्भ- कर्णस्य पुत्रे गणिकापतौ च ॥ ४० ॥ Koṣakalpataru 6.24.40