मृति
mṛtiस्त्री · fem.In 11 kośas: 5 synonym verses, 21 as a meaning of another word.
मृतिः संस्था मृत्युकालौ परलोकगमोऽत्ययः ॥ ३२३ ॥पञ्चत्वं निधनं नाशो दीर्घनिद्रा निमीलनम् ।दिष्टान्तोऽस्तं कालधर्मोऽवसानं सा तु सर्वगा ॥ ३२४ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
कलत्रं सप्तमं चाथ द्यूनं च स्मरमन्मथम् ।जामित्रं मदनाह्वानं कामं ततोऽष्टमं मृतिम् ॥ ४५ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 3 त (wrong syllable)
genderस्त्रीfem.
स्युः कालधर्म-प्रलयात्ययान्त-दिष्टान्त-नाशाः परलोकयात्रा ।स्याद्दीर्घनिद्रा च मृतिश्च संस्थामृत्युर्द्वयोः स्यादपि पञ्चता स्त्री ॥ ७१ ॥
इन्द्रवज्रा
genderस्त्रीfem.
मृत्युः कालो मृतिः संस्था कालधर्मो निमीलनम् ।पञ्चत्वमवसानं च तथा निधनमत्ययः ॥ ४७६ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
संवेगावेगावूहेहे परामर्शो विमर्शनम् ।मृत्यौ मृतिः सर्वगे मरि-मारी मरकोऽपि च ॥ १२९ ॥
metre not recognisednearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 गा (wrong syllable)
genderस्त्रीfem.
मृति as a meaning in nānārtha verses
- नामलिङ्गानुशासनम् संस्थाशास्त्रद्रविणयोर्ग्रन्थः संस्थाधारे स्थितौ मृतौ । Amarakośa 3.3.170
- कोषकल्पतरु प्रपरावतिअपादपाये विश्लेषेऽभिप्राच्छन्दान्वयैषणे । अवात्प्राप्त्यवबोधेऽनोः संबन्धे प्रपरान्मृतौ ॥ २७ ॥ Koṣakalpataru 3.5.27
- कोषकल्पतरु उन्मथिमथिरुत्प्रपरो मृत्यां क्षुणत्ति तु पिनष्टि च । क्षुन्ते मोटयति स्याच्च पेषेऽथोदः पिषिर्वधे ॥ ६ ॥ Koṣakalpataru 3.5.6
- कोषकल्पतरु परि-वृज्स्युर्वर्जनेऽपात्तु वृजिर्दानमोक्षक्रियाक्षये । साफल्य आङस्त्वानत्यां परेर्मृत्यां प्रकीर्तितः ॥ ६६ ॥ Koṣakalpataru 3.5.66
- कोषकल्पतरु उपदाक्षिण्यात्ययदोषवादनमृतिव्याप्त्यंहतिप्रक्रमे पूजाचार्यविधानशक्तिषु भवेदुद्योगत( ? )द्योगयोः । गर्हाप्रश्नसमुच्चयेष्वपि भवेत्संभावने शङ्कने वीप्सेत्थंभवसंभवेषु गदितं विद्वद्भिरभ्यव्ययम् ॥ ५ ॥ Koṣakalpataru 5.1.5
- कोषकल्पतरु मरतदर्शत इन्दौ तरणौ मरतो मृतौ कृतान्ते च । ऋत्विजि यजतोऽप्युक्तो यष्टव्ये त्वन्यलिङ्गः स्यात् ॥ ९४ ॥ Koṣakalpataru 6.16.94
- नानार्थार्णवसंक्षेप संस्थाश्रोणिः कट्यामुपस्थेऽथ संस्था स्यादाकृतौ मृतौ । व्यवस्थायां समाप्तौ च प्रणिधावपि केचन ॥ ११० ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.1.110
- नानार्थार्णवसंक्षेप नाशमृतावदर्शने नाकुः स्याद्वल्मीके वनस्पतौ । पक्षः पार्श्वगरुत्साध्यसहायबलभित्तिषु ॥ ६९ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.2.69
- नानार्थार्णवसंक्षेप प्रायबाहुल्येऽप्यशनत्यागे मृतौ प्रगमने तथा । बाल्यादिवयसि त्रिस्तु तुल्येऽर्थे प्राच्यवाक् पुनः ॥ ७५९ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.5.759
- नानार्थार्णवसंक्षेप मारमण्डूकभेदे गृहजे मारस्तु नरि मन्मथे । मृतिमारणयोः स्त्री तु मारी स्याद्देवतान्तरे ॥ ९८५ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.5.985
- नानार्थार्णवसंक्षेप दीर्घनिद्राअत्रापि पूर्ववत् सादि दीर्घनिद्रा मृतौ स्त्रियाम् । अत्रापि पूर्ववत् सादि दीर्घरोमा पुनर्द्वयोः ॥ २८० ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 6.280
- परमानन्दीयनाममाला कालकन्तुः कामे कुसूलेऽथ कान्तिः शोभेच्छयोर्मता । कान्तः प्रिये मनोज्ञे च कालो वर्णे यमे मृतौ ॥ ९५ ॥ Paramānandīyanāmamālā 5.7.95
- शब्दरत्नावली मृत्युमूल्यं स्याद्वेतने वस्ने मृत्युर्ना शमने मृतौ ॥ Śabdaratnāvalī 7.26.24
- शब्दरत्नावली अन्तशय्यादक्षिणे प्रतिकूले स्यादपसव्यं नपुंसकम् । श्मशानमृतिभूशय्यास्वन्तशय्या भवेत्स्त्रियाम् ॥ Śabdaratnāvalī 7.26.54
- शब्दरत्नावली मारिस्वल्पवर्णान्तयोः स्त्री तु मात्रं कार्त्स्न्येऽवधारणे । मारः स्मरे विघ्नमृत्योर्मारिः स्त्री मृतिवर्षयोः ॥ Śabdaratnāvalī 7.27.29
- शब्दरत्नाकर असतिमहानिद्रा तु मरणं महातैलं तु शोणितम् । विरतिस्त्ववसानं स्यादसतिर्मृतिलक्षणम् ॥ १७२२ ॥ Śabdaratnākara 3.7.1722
- शब्दरत्नाकर संस्थितिकुटी गृहे वटी पाशे घटी नाड्यां पुटी पुटे । यात्रा प्रवर्तने ध्वान्ते तमिस्रा संस्थितिर्मृतौ ॥ १७३० ॥ Śabdaratnākara 3.7.1730
- शब्दरत्नाकर अन्तअस्त्र आस्र उभौ क्लेशे क्लीबे तु रुधिराश्रुणोः । अन्तोऽस्त्र्यवसिते प्रान्ते निश्चये चरमे मृतौ ॥ १८६८ ॥ Śabdaratnākara 4.1.1868
- शब्दरत्नाकर संस्थामृतिव्यवस्थयोः संस्था सभा तु द्यूतसंसदोः । संवित् संकेतसमयप्रतिज्ञाचारनामसु ॥ २०२४ ॥ Śabdaratnākara 4.1.2024
- शब्दरत्नाकर निर्याणवारणापाङ्गदेशे स्यान्निर्याणं निर्गमे मृतौ । निदाघ ऊष्मणि ग्रीष्मे स्वेदे तापे च घर्मवत् ॥ २११६ ॥ Śabdaratnākara 4.1.2116
- त्रिकाण्डशेष अभावयागे च मद्यसन्धाने स्नाने चाभिषवः पुमान् । मृतावसत्त्वे चाभावः स्याद्रजः पुष्पमार्तवम् ॥ ४१२ ॥ Trikāṇḍaśeṣa 3.3.412