कोविद्यास्थानम् · कोशाःVidyāsthāna Kośa · kosha.sanskrit.site

आयुष्मत्

āyuṣmatवि · adj.

In 11 kośas: 10 synonym verses, 3 as a nānārtha head word, 3 as a meaning of another word.

अभिधानचिन्तामशिलोञ्छ Abhidhānacintāmaśiloñcha · जिनदेवमुनीश्वर मर्त्यकाण्डः Abhidhānacintāmaśiloñcha 3.35 · p. 2
आयुष्मानपि दीर्घायुः कथ्यतेऽथ परीक्षकः ।स्यादाक्षपाटलिकोऽपि पारिषद्योऽपि सभ्यवत् ॥ ३५ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 6 लि (wrong syllable)
आयुष्मत्विदीर्घायुस्विपरीक्षकपुंआक्षपाटलिकपुंपारिषद्यपुंसभ्यपुं
genderविadj.
नामलिङ्गानुशासनम् Amarakośa · अमरसिंह विशेष्यनिघ्नवर्गः Amarakośa 3.1.6
जैवातृकः स्यादायुष्मानन्तर्वाणिस्तु शास्त्रवित् ॥ ६ ॥
अनुष्टुप्
जैवातृकविआयुष्मत्विअन्तर्वाणिविशास्त्रविद्वि
genderविadj.
हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला) Abhidhānaratnamālā (Halāyudha) · हलायुध भूमिकाण्डम् Abhidhānaratnamālā (Halāyudha) 2.381 · p. 44
जैवातृकः स्यादायुष्मान् बलवानंसलो मतः ।जाबालः स्यादजाजीवः कम्रः कामी च कामुकः ॥ ३८१ ॥
अनुष्टुप्
जैवातृकविआयुष्मत्विबलवत्विअंसलविजाबालपुंअजाजीवपुंकम्रविकामिन्विकामुकवि
genderविadj.
कल्पद्रुकोशः Kalpadrukośa · केशव विशेष्यनिघ्नकाण्डः Kalpadrukośa 1.9.12 · p. 215
मनस्वी बहुविघ्नेपि कार्ये सुस्थिरमानसः ।जैवातृकः स्यादायुष्मानन्तर्वाणिस्तु शास्त्रवित् ॥ १२ ॥
अनुष्टुप्
मनस्विन्विजैवातृकविआयुष्मत्विअन्तर्वाणिविशास्त्रविद्वि
genderविadj.
कल्पद्रुकोशः Kalpadrukośa · केशव कालप्रकाण्डः Kalpadrukośa 2.4.8 · p. 406
विष्कम्भः प्रीतिरायुष्मान्सौभाग्यश्चापि शोभनः ।अतिगण्डः सुकर्मा च धृतिः शूलं ततः पुनः ॥ ८ ॥
अनुष्टुप्
विष्कम्भपुंप्रीतिस्त्रीआयुष्मत्पुंसौभाग्यपुंशोभनपुंअतिगण्डपुंसुकर्मन्पुंधृतिस्त्रीशूलपुंक्ली
genderपुंmasc.
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ परमात्मवर्गः Koṣakalpataru 1.1.28 · p. 3
आयुर्वृद्धिकरो यज्ञ आयुष्टोमः प्रकीर्तितः ।आयुष्मान् जीवथो जैवातृकः स्याच्चिरजीवनः ॥जीवनीयं जीवहितं प्राणदं च रसायनम् ।जीव्यं त्रिष्वथ जीवातुरस्त्रियां जीवनौषधम् ॥ २८ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 जी (wrong syllable)
आयुष्टोमपुंआयुष्मत्पुंजीवथपुंजैवातृकपुंचिरजीवनपुंजीवनीयविजीवहितविप्राणदविरसायनविजीव्यविजीवातुपुंक्ली
genderपुंmasc.
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ नाट्यवर्गः Koṣakalpataru 1.6.53 · p. 80
वृद्धस्तातोऽथ वत्सः स्यात्पुत्रकश्च कनीयसि ।आयुष्मन्निति संबोध्यो रथी सूतेन सर्वदा ॥ ५३ ॥
अनुष्टुप्
तातपुंवत्सपुंपुत्रकपुंआयुष्मत्पुं
genderपुंmasc.
सुशीलनाममाला Suśīlanāmamālā · विजयसुशीलसूरि मर्त्यविभागः Suśīlanāmamālā 4.738 · p. 103
आयुष्मान् चापि दीर्घायुः जैवातृकश्च मन्यते ॥ ७३८ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
आयुष्मत्विदीर्घायुस्विजैवातृकवि
genderविadj.
शब्दरत्नावली Śabdaratnāvalī · मथुरेश प्राणिवर्गप्रकाशः Śabdaratnāvalī 4.1.7 · p. 159
दक्षिणार्हः दक्षिणीयो दक्षिण्योऽपि निगद्यते ।वदान्यश्च स्थूललक्षः स्थूललक्ष्यो बहुप्रदः ॥दानवीरो दानशौण्डो दानपूर्णोऽपि कुत्रचित् ।आयुष्मानपि दीर्घायुर्भवेज्जैवातृकोऽपि च ॥
अनुष्टुप्
दक्षिणार्हविदक्षिणीयविदक्षिण्यविवदान्यविस्थूललक्षविस्थूललक्ष्यविबहुप्रदविदानवीरविदानशौण्डविदानपूर्णविआयुष्मत्विदीर्घायुस्विजैवातृकवि
genderविadj.
शब्दरत्नाकर Śabdaratnākara · वामनभट्ट-बाण विशेष्यनिघ्नाध्यायः Śabdaratnākara 3.6.1659 · p. 199
निवृतं तु परिक्षिप्तं कलिलं गहनं समे ।जैवातृक आयुष्मान् स्फीतं वृद्धं बहुकरः खलपूः ॥ १६५९ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
निवृतविपरिक्षिप्तविकलिलविगहनविजैवातृकविआयुष्मत्विस्फीतविवृद्धविबहुकरविखलपूवि
genderविadj.
धरणिकोश Dharaṇikośa · धरणिदास तार्धश्लोकः Dharaṇikośa 15.2.61 · p. 77
आयुष्मानपि दीर्घायुर्ग्रहयोश्च प्रकीर्तितः ।द्वीपवांस्तु नदे सिन्धौ द्वीपवत्यवनिर्नदी ॥
अनुष्टुप्
meaningsदीर्घायुस्ग्रह
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ चतुरक्षरतान्ताः । Koṣakalpataru 6.17.68 · p. 227
प्रत्याख्याते प्रेषिते च परिक्षिप्तश्च कुण्ठिते ।पुंस्यायुष्मान्योगभेदे वाच्यवच्चिरजीविनि ॥ ६८ ॥
अनुष्टुप्
meaningsयोगभेदचिरजीविन्
शब्दरत्नावली Śabdaratnāvalī · मथुरेश तान्ताः Śabdaratnāvalī 7.16.158 · p. 224
आयुष्मान् पुंसि योगे स्याच्चिरजीविनि वाच्यवत् ।अथोपचितमृद्धेऽन्यलिङ्गं दिग्धे नपुंसकम् ॥उज्जृम्भितन्तु चेष्टायां क्लीबमुत्फुल्लके त्रिषु ।उपरक्तो हि दुःखार्ते राहुग्रस्तेन्दुसूर्ययोः ॥उपाकृतो यज्ञहतपशौ च स्यादुपद्रुते ॥
अनुष्टुप्
meaningsयोगचिरजीविन्

आयुष्मत् as a meaning in nānārtha verses