दिग्ध

digdhaवि · adj.

In 13 kośas: 17 synonym verses, 6 as a nānārtha head word, 6 as a meaning of another word.

अभिधानचिन्तामणि Abhidhānacintāmaṇi · हेमचन्द्राचार्य मर्त्यकाण्डः Abhidhānacintāmaṇi 3.779 · p. 32

निरस्तः प्रहिते बाणे विषाक्ते दिग्धलिप्तकौ ॥ ७७९ ॥

अनुष्टुप्metre not read in every line

निरस्तपुं दिग्धपुं लिप्तकपुं

genderपुंmasc.

अभिधानचिन्तामणि Abhidhānacintāmaṇi · हेमचन्द्राचार्य सामान्यकाण्डः Abhidhānacintāmaṇi 6.137 · p. 56

समे दिग्धलिप्ते रुग्णभुग्ने रूषितगुण्डिते ।

अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 लि (wrong syllable)

दिग्धवि लिप्तवि रुग्णवि भुग्नवि रूषितवि गुण्डितवि

genderविadj.

नामलिङ्गानुशासनम् Amarakośa · अमरसिंह क्षत्रियवर्गः Amarakośa 2.8.148

निरस्तः प्रहिते बाणे विषाक्ते दिग्धलिप्तकौ ।

अनुष्टुप्

निरस्तवि दिग्धवि लिप्तकवि

genderविadj.

नामलिङ्गानुशासनम् Amarakośa · अमरसिंह विशेष्यनिघ्नवर्गः Amarakośa 3.1.155

घ्राणघ्राते दिग्धलिप्ते समुदक्तोद्धृते समे ।

अनुष्टुप्

घ्राणवि घ्रातवि दिग्धवि लिप्तवि समुदक्तवि उद्धृतवि

genderविadj.

कल्पद्रुकोशः Kalpadrukośa · केशव क्षत्रियप्रकाण्डः Kalpadrukośa 1.6.273 · p. 119

स्त्रियां पुंसि विषाक्ते तु दिग्धो लिप्तोऽक्त इत्यपि ।हस्तावापो हस्तमुष्टिग्राह्यवाणगणे पुमान् ॥ २७३ ॥

अनुष्टुप्

दिग्धवि लिप्तवि अक्तवि हस्तावापपुं

genderविadj.

कल्पद्रुकोशः Kalpadrukośa · केशव सङ्कीर्णकाण्डः Kalpadrukośa 1.10.58 · p. 241

वियामो विगमे दिग्धं प्लुते चीर्णं तु शीलितम् ।श्वभ्रोऽवपातो ज्ञानं तु समज्ञा स्यान्मुदागमः ॥ ५८ ॥

अनुष्टुप्

वियामपुं विगमपुं दिग्धवि प्लुतवि चीर्णवि शीलितवि श्वभ्रपुं अवपातपुं ज्ञानक्ली समज्ञास्त्री मुद्स्त्री आगमपुं

genderविadj.

कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ वनौषधिवर्गः Koṣakalpataru 2.3.24 · p. 265

विषाक्ते लिप्तको दिग्धो नीलीकाद्या विशेष्यवत् ।क्षुरप्रत्तद्वलार्धेन्दु-तीरे भल्लादयो भिदः ॥ २४ ॥

अनुष्टुप्

लिप्तकवि दिग्धवि क्षुरप्रपुं अर्धेन्दुपुं तीरपुं भल्लपुं

genderविadj.

कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ आतङ्कवर्गः Koṣakalpataru 3.3.35 · p. 25

निसृष्टं स्थापितं चाथ पिण्डितं गुणिताहते ।पुष्टे निदिग्धोपचिते[पू]षितं छुरितं पुनः ।लिप्तं दिग्धं चाभ्रलिप्ती त्वेकदेशेन तादृशी ॥ ३५ ॥

अनुष्टुप्metre not read in every line

निसृष्टवि स्थापितवि पिण्डितवि गुणितवि आहतवि पुष्टवि निदिग्धवि उपचितवि पूषितवि छुरितवि लिप्तवि दिग्धवि अभ्रलिप्तीस्त्री

genderविadj.

पर्यायशब्दरत्न Paryāyaśabdaratna · धनञ्जयभट्ट मध्यमलोकसर्गः Paryāyaśabdaratna 2.363 · p. 71

विषलिप्तशरे लिप्तो लिप्तको दिग्धमित्यपि ।इषुधौ तूणतूणीरोपासङ्गकनिषङ्गकाः ॥ ३६३ ॥

अनुष्टुप्

लिप्तवि लिप्तकवि दिग्धवि तूणपुं तूणीरपुं उपासङ्गकपुं निषङ्गकपुं

genderविadj.

पर्यायशब्दरत्न Paryāyaśabdaratna · धनञ्जयभट्ट मध्यमलोकसर्गः Paryāyaśabdaratna 2.722 · p. 121

लिप्तं प्सातं च निर्दिग्धं च दिग्धं च प्रगितं तथा ।वान्त वावीरवावारपरिकर्मककानि च ॥ ७२२ ॥

अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्

लिप्तवि प्सातवि निर्दिग्धवि दिग्धवि प्रगितवि वान्तवि

genderविadj.

शारदीयाख्यनाममाला Śāradīyākhyanāmamālā · हर्षकीर्ति संकीर्णवर्गः Śāradīyākhyanāmamālā 3.5.108 · p. 45

संकुलाकुलसंकीर्णाकीर्णसंबाधसंकटाः ।परीतं निचितं व्याप्तं दिग्धलिप्ताक्तगुण्डिताः ॥ १०८ ॥

अनुष्टुप्

संकुलवि आकुलवि संकीर्णवि आकीर्णवि संबाधवि संकटवि परीतवि निचितवि व्याप्तवि दिग्धवि लिप्तवि अक्तवि गुण्डितवि

genderविadj.

सुशीलनाममाला Suśīlanāmamālā · विजयसुशीलसूरि मर्त्यविभागः Suśīlanāmamālā 4.1276 · p. 200

विषाक्तो लिप्तको दिग्ध श्चोक्तं वै विषवान् शरः ।बाणमुक्तिर्व्यवच्छेदः धनुसङ्गात् प्रयाति यत् ॥ १२७६ ॥

अनुष्टुप्

विषाक्तवि लिप्तकवि दिग्धवि बाणमुक्तिस्त्री व्यवच्छेदपुं

genderविadj.

सुशीलनाममाला Suśīlanāmamālā · विजयसुशीलसूरि सामान्यविभागः Suśīlanāmamālā 7.2695 · p. 436

दिग्धं लिप्तं द्वयं नाम लेपनस्य प्रयुज्यते ॥ २६९५ ॥

अनुष्टुप्

दिग्धवि लिप्तवि

genderविadj.

शब्दरत्नावली Śabdaratnāvalī · मथुरेश ब्रह्मवर्गप्रकाशः Śabdaratnāvalī 3.6.339 · p. 133

विषाक्ते सायके तीक्ष्नो लिप्तको दिग्ध इत्यपि ।उपासङ्गो निषङ्गश्च तूणीरइषुधिर्द्वयोः ॥

अनुष्टुप्

तीक्ष्णवि लिप्तकवि दिग्धवि उपासङ्गपुं निषङ्गपुं तूणीरपुं इषुधिपुंस्त्री

genderविadj.

शब्दरत्नावली Śabdaratnāvalī · मथुरेश विशेषणवर्गप्रकाशः Śabdaratnāvalī 5.54 · p. 167

घ्राणञ्च शिङ्घितं घ्राते दिग्धं लिप्तं विलेपिते ।समुदक्तमुद्धृते स्याद् भग्नं रुग्ने निगद्यते ॥

अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 4 क्त (wrong syllable)

घ्राणवि शिङ्घितवि दिग्धवि लिप्तवि समुदक्तवि भग्नवि

genderविadj.

शब्दरत्नाकर Śabdaratnākara · वामनभट्ट-बाण क्षत्रियाध्यायः Śabdaratnākara 3.3.1367 · p. 166

प्रहित इषौ तु निरस्तो विषदिग्धे दिग्धलिप्तकौ विशिखे ।शाक्तीकः शक्तिधरो याष्टीको यष्टिहेतिकश्च समौ ॥ १३६७ ॥

गीतिः

निरस्तवि दिग्धवि लिप्तकवि शाक्तीकपुं शक्तिधरपुं याष्टीकपुं यष्टिहेतिकपुं

genderविadj.

शब्दरत्नाकर Śabdaratnākara · वामनभट्ट-बाण विशेष्यनिघ्नाध्यायः Śabdaratnākara 3.6.1619 · p. 195

सक्तं लग्नं लिप्तं दिग्धं नवं गतं यातम् ।नष्टमदृष्टं जुष्टं सेवितमथ तत्परः प्रसितः ॥ १६१९ ॥

उपगीतिःmetre not read in every line

सक्तवि लग्नवि लिप्तवि दिग्धवि गतवि यातवि नष्टवि अदृष्टवि जुष्टवि सेवितवि तत्परवि प्रसितवि

genderविadj.

धरणिकोश Dharaṇikośa · धरणिदास धार्धश्लोकः Dharaṇikośa 18.2.9 · p. 101

दिग्धो विषाक्तबाणे स्याद्दिग्धं लिप्तार्थवाचकम् ।विद्धं सूच्यादिनिर्भिन्ने सादृश्यक्षिप्तयोरपि ॥

अनुष्टुप्

meaningsविषाक्तबाण लिप्त

कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ धान्ताः Koṣakalpataru 6.20.58 · p. 240

भवेत्समीहास्वपि वृत्तभेदेप्लुष्टे तु दग्धं रवियुग्दिशि स्त्री ।दिग्धं विषाक्ते विशिखे प्रलिप्तेक्षीरे तु दुग्धं त्रिषु पूरिते च ॥ ५८ ॥

उपजातिः

meaningsविषाक्तविशिख प्रलिप्त

नानार्थार्णवसंक्षेप Nānārthārṇavasaṃkṣepa · केशवस्वामिन् नानालिङ्गाध्यायः Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.5.596 · p. 93

दिग्धस्तु विषलिप्तेषौ त्रिषु लिप्तप्रवृद्धयोः ।क्ली स्यादुपचये स्नेहेऽप्याहेदं वैजयन्तिका ॥ ५९६ ॥

अनुष्टुप्

meaningsविषलिप्तेषु लिप्त प्रवृद्ध उपचय स्नेह

शब्दरत्नावली Śabdaratnāvalī · मथुरेश धान्ताः Śabdaratnāvalī 7.19.6 · p. 231

दधिक्षीरविकारे स्यात् स्त्रीवासे वसनेऽपि च ।दिग्धो लिहो वाच्यलिङ्गो विषाक्तसायके पुमान् ॥

अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 3 क्त (wrong syllable)

meaningsलिह विषाक्तसायक

त्रिकाण्डशेष Trikāṇḍaśeṣa · पुरुषोत्तमदेव नानार्थवर्गः Trikāṇḍaśeṣa 3.3.218 · p. 166

दोग्धा गोपे कवौ वत्से दुग्धं क्षीरे प्रपूरिते ।दिग्धं लिप्ते विषाक्ते च दुर्विधौ खलदुर्गतौ ॥ २१८ ॥

अनुष्टुप्

meaningsलिप्त विषाक्त

वैजयन्ती Vaijayantī · यादवप्रकाश नानालिङ्गाध्यायः Vaijayantī 6.5.41 · p. 233

दिग्धो विषप्रलिप्तेषौ लिप्ते स्नेहप्रवृद्धयोः ।दुर्गे राष्ट्रे वने दुर्गं दुर्गमे नरके पुरे ॥ ४१ ॥

अनुष्टुप्

meaningsविषप्रलिप्तेषु लिप्त स्नेह प्रवृद्ध

दिग्ध as a meaning in nānārtha verses

धरणिकोश वर्धितस्थापिते निश्चितन्यस्ते वर्धिते दिग्धपूरिते ॥ Dharaṇikośa 15.1.25
धरणिकोश उपचितअवसितमृद्धे ज्ञाते अवसानं गतेऽपि च । उपचितं तु समृद्धे स्याद्दिग्धे चोत्पतितेऽपि च ॥ Dharaṇikośa 15.2.84
कोषकल्पतरु उपचितमन्दारके निम्बतरौ समृद्धे समाहिते चोपचितश्च दिग्धे । भवेत्समुद्गीर्णवियातवाची समुद्धतोऽथोल्लिखितः प्रदिष्टः ॥ ५१ ॥ Koṣakalpataru 6.17.51
नानार्थार्णवसंक्षेप लिप्तआत्ते तु भेद्यलिङ्गः स आदाने तु नपुंसकम् । लिप्तं तु भुक्ते दिग्धे च त्रिः क्ली भोजनलेपयोः ॥ ११४० ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.5.1140
शब्दरत्नावली उपचितआयुष्मान् पुंसि योगे स्याच्चिरजीविनि वाच्यवत् । अथोपचितमृद्धेऽन्यलिङ्गं दिग्धे नपुंसकम् ॥ उज्जृम्भितन्तु चेष्टायां क्लीबमुत्फुल्लके त्रिषु । उपरक्तो हि दुःखार्ते राहुग्रस्तेन्दुसूर्ययोः ॥ उपाकृतो यज्ञहतपशौ च स्यादुपद्रुते ॥ Śabdaratnāvalī 7.16.158
वैजयन्ती लिप्तन्याय्यलब्धव्ययोर्लभ्यं लिप्तो भक्षितदिग्धयोः । लघु त्वसारागुरुणोरिष्टे क्षिप्रमनोज्ञयोः ॥ १५ ॥ Vaijayantī 6.4.15