उच्छ्राय
ucchrāyaपुं · masc.In 11 kośas: 10 synonym verses, 1 as a nānārtha head word, 8 as a meaning of another word.
दैर्घ्यमायाम आनाह आरोहस्तु समुच्छ्रयः ।उत्सेध उदयोच्छ्रायौ परिणाहो विशालता ॥ १४३१ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
genderपुंmasc.
नगाद्यारोह उच्छ्राय उत्सेधोऽप्युच्छ्रयश्च सः ।स्कन्धकाण्डप्रकाण्डाश्च मूलाच्छाखावधिस्तरोः ॥ २१ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
अथोच्छ्रायोत्सेधा ------नगाद्यारोह एव हि ।उद्धुरं चोन्नते तुङ्गमुच्चं प्रांशूच्छ्रिते समे ॥ ३१८ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderपुंmasc.
आरोह उदयोच्छ्रायौ समासः संग्रहः समः ।संक्षेपश्च समाहारो व्यासाभोगौ तु विस्तरे ॥ ३२१ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
उच्छ्राय उदयो नाम उच्चतायां प्रयुज्यते ।
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 7 ल (wrong syllable)
genderपुंmasc.
वृक्षादिदैर्घ्य उच्छ्राय उत्सेध उच्छ्रयोऽपि च ।स्कन्धः काण्डः प्रकाण्डोऽस्त्री मूलाच्छाखावधेस्तरोः ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 3 ध (wrong syllable)
genderपुंmasc.
उच्छ्रायश्च, प्रपञ्चे तु विस्तारो विस्तरोऽपि च ।शब्दे विस्तर एवैकः, समस्ते निखिला-ऽखिले ॥ ३५ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
स्युरुच्छ्रायोच्छ्रयोत्सेधा नगादीनां समुन्नतौ ।माढिः शङ्कुः पत्रसिरा त्रिषु शुङ्गा च कोशिका ॥ ४४८ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
विस्तारो विटपः स्तम्ब उच्छ्रायस्तु ममुन्नतिः ।छदस्तु छदनं पत्रं पलाशं पतनं दलम् ॥ १६ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
मूलयत्यवतस्तु स्यादधोयानार्थको रुहिः ।आङ आक्रम उच्छ्रायेऽध्याङोऽभ्यधिकतार्थकः ॥ ९१ ॥
अनुष्टुप्
meanings
उच्छ्राय as a meaning in nānārtha verses
- कोषकल्पतरु उद्-सिध्प्रतेः परो निषेधने[त्वभियुक्ते]स आङ्परः । उदः संवर्धनोच्छ्राये समः स्वभावसिद्धि* ॥ ५० ॥ Koṣakalpataru 3.5.50
- कोषकल्पतरु आरोहआरोह उच्छ्रायनिषादिनोः स्या- द्दैर्घ्ये च माने वनितानितम्बे । निर्यूह उक्तो नरि शेखरे च निर्यासकद्वारकनागदन्ते ॥ ५१ ॥ Koṣakalpataru 6.32.51
- नानार्थार्णवसंक्षेप वर्ष्मन्सुश्रुतिस्तु महत्याह सज्जनस्तु पठत्यदः । शुष्मसंज्ञबलेऽन्यस्तु वदत्युच्छ्रायवाचिनम् ॥ १२०९ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.5.1209
- नानार्थार्णवसंक्षेप उत्सेधनृशण्डलिङ्गमुच्छ्राये शरीरे तु नपुंसकम् । उत्पलं त्वस्त्रियां केचिद् विदुः कुवलयेऽथ नप् ॥ २३८ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 4.238
- परमानन्दीयनाममाला आरोहआरोहोऽथ गजारोह उच्छूये दैर्घ्यमानयोः । स्त्रीकट्यामाकरो रत्ने खान्यां च निकरे तथा ॥ ३४ ॥ Paramānandīyanāmamālā 5.1.34
- शब्दरत्नावली संमूर्छनसम्मृर्च्छनन्तु मोहे स्यादभिव्याप्तौ तथोच्छ्राये । समुत्थानं समुद्योगं व्याधिनिर्णययोरपि ॥ Śabdaratnāvalī 7.20.126
- वैजयन्ती स्तूपस्तूपा वायुरणोच्छ्राया आज्ञाह्वानाध्वरा हवाः । हर्तुर्मृत्यौ महारागे हरा रुद्राग्निगर्दभाः ॥ ६७ ॥ Vaijayantī 6.1.67
- वैजयन्ती संग्रहस्वीकारोच्छ्रायसंक्षेपाः संभ्रमोऽत्यादरे भये । संभवो जन्मसंहत्योराधारानतिरेचने ॥ ७९ ॥ Vaijayantī 7.1.79