कोविद्यास्थानम् · कोशाःVidyāsthāna Kośa · kosha.sanskrit.site

आरोह

ārohaपुं · masc.

In 15 kośas: 22 synonym verses, 11 as a nānārtha head word, 3 as a meaning of another word.

अभिधानचिन्तामणि Abhidhānacintāmaṇi · हेमचन्द्राचार्य मर्त्यकाण्डः Abhidhānacintāmaṇi 3.348 · p. 26
नितम्बारोहौ स्त्रीकट्याः पश्चाज्जघनमग्रतः ।
metre not recognisednearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 हौ (wrong syllable); pāda 3, syllable 5 ध (wrong syllable)
genderपुंmasc.
अभिधानचिन्तामणि Abhidhānacintāmaṇi · हेमचन्द्राचार्य सामान्यकाण्डः Abhidhānacintāmaṇi 6.1431 · p. 54
दैर्घ्यमायाम आनाह आरोहस्तु समुच्छ्रयः ।उत्सेध उदयोच्छ्रायौ परिणाहो विशालता ॥ १४३१ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
नामलिङ्गानुशासनम् Amarakośa · अमरसिंह वनौषधिवर्गः Amarakośa 2.4.17
नगाद्यारोह उच्छ्राय उत्सेधश्चोच्छ्रयश्च सः ।
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
नामलिङ्गानुशासनम् Amarakośa · अमरसिंह मनुष्यवर्गः Amarakośa 2.6.114
दैर्घ्यमायाम आरोहः परिणाहो विशालता ॥ ११४ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला) Abhidhānaratnamālā (Halāyudha) · हलायुध भूमिकाण्डम् Abhidhānaratnamālā (Halāyudha) 2.181 · p. 23
अवाग्भागो भवेद्वुध्नः प्राग्रं तु शिखिरं शिरः ।विस्तारो विटपः प्रोक्त आरोहस्तु समुच्छ्रयः ॥ १८१ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला) Abhidhānaratnamālā (Halāyudha) · हलायुध भूमिकाण्डम् Abhidhānaratnamālā (Halāyudha) 2.512 · p. 59
काञ्चीपदं कलत्रं जघनं श्रोणी ककुद्मती ज्ञेया ।आरोहश्च नितम्बः कटी कटीरं त्रिकस्थानम् ॥ ५१२ ॥
आर्या
genderपुंmasc.
कल्पद्रुकोशः Kalpadrukośa · केशव वनौषधिप्रकाण्डः Kalpadrukośa 1.11.21 · p. 250
नगाद्यारोह उच्छ्राय उत्सेधोऽप्युच्छ्रयश्च सः ।स्कन्धकाण्डप्रकाण्डाश्च मूलाच्छाखावधिस्तरोः ॥ २१ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ वनौषधिवर्गः Koṣakalpataru 2.3.30 · p. 136
दैर्घ्यमायाम आनाह आरोहस्तु समुच्छ्रयः ।उत्सेधोऽस्त्री समुच्छ्राय उदयस्तूच्छ्रयः * * ।अल्पारोहपरीणाहा वृक्षाद्याः स्युर्निघा इति ।दारु न स्त्री काष्ठमन्त्ये दलिरु(कं?) चाथ दीप्तिकृत् ॥ ३० ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 3 रु (wrong syllable)
genderपुंmasc.
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ वनौषधिवर्गः Koṣakalpataru 2.3.68 · p. 216
कटीर-भसदी श्रोणिफलकं च कटोऽप्यथो ।पश्चान्नितम्ब आरोहः स्त्रीकट्या जघनं पुरः ॥पुंसि कोष्ठोऽन्तराधिः स्यात्पृष्ठवंशाधरे त्रिकम् ।नाभिर्द्वयोः कुरुस्तुण्डिस्तुन्दकूपी ततस्त्वधः ॥मूत्राशयो द्वयोर्बस्तिस्तया मूत्रपुटं भवेत् ॥ ६८ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ प्रकीर्णवर्गः Koṣakalpataru 3.4.24 · p. 32
वूर्तिः स्त्री वरणं द्वौ तु चल-चालौ नृलिङ्गकौ ।आक्रमोऽभिक्रमः क्रान्तिः स्यादारोहस्त्वभिक्रमः ॥ २४ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
परमानन्दीयनाममाला Paramānandīyanāmamālā · मकरन्ददास तृतीयः परिच्छेदः Paramānandīyanāmamālā 3.318 · p. 91
अथोच्छ्रायोत्सेधा ------नगाद्यारोह एव हि ।उद्धुरं चोन्नते तुङ्गमुच्चं प्रांशूच्छ्रिते समे ॥ ३१८ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderपुंmasc.
परमानन्दीयनाममाला Paramānandīyanāmamālā · मकरन्ददास तृतीयः परिच्छेदः Paramānandīyanāmamālā 3.321 · p. 92
आरोह उदयोच्छ्रायौ समासः संग्रहः समः ।संक्षेपश्च समाहारो व्यासाभोगौ तु विस्तरे ॥ ३२१ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
परमानन्दीयनाममाला Paramānandīyanāmamālā · मकरन्ददास तृतीयः परिच्छेदः Paramānandīyanāmamālā 3.384 · p. 99
अभिक्रमस्तथारोह उत्क्रमो व्युत्क्रमः पुनः ।विरहो विप्रयोगोऽथ विप्रलम्भो वियोगकः ॥ ३८४ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
परमानन्दीयनाममाला Paramānandīyanāmamālā · मकरन्ददास चतुर्थः परिच्छेदः Paramānandīyanāmamālā 4.267 · p. 134
कटिः श्रोणिः कलत्रं च कटीरं कट इत्यपि ।काञ्चीपदककुद्मत्यावारोहस्तु नितम्बकः ॥ २६७ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
शब्दचन्द्रिका Śabdacandrikā · वामनभट्टबाण क्षत्रियप्रकरणम् Śabdacandrikā 5.2.27 · p. 44
आधोरणो हस्तिपको विषादीति निगद्यते ।तत्प्रधाना महामात्रा आरोहा गजवाजिनः ॥ २७ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
शारदीयाख्यनाममाला Śāradīyākhyanāmamālā · हर्षकीर्ति अङ्गवर्गः Śāradīyākhyanāmamālā 2.1.41 · p. 23
अधो नितम्ब आरोहः स्त्रीकट्या जघनं पुरः ।उपस्थं च भगो योनिः स्त्रीचिह्नं स्मरमन्दिरम् ॥ ४१ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
सुशीलनाममाला Suśīlanāmamālā · विजयसुशीलसूरि मर्त्यविभागः Suśīlanāmamālā 4.719 · p. 150
आरोहश्च नितम्बोऽपि स्त्रीकट्याः पश्चभाग्भवेत् ।
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
सुशीलनाममाला Suśīlanāmamālā · विजयसुशीलसूरि सामान्यविभागः Suśīlanāmamālā 7.2602 · p. 419
आरोहश्च तथोत्सेधः उच्छ्रयश्च समुच्छ्रयः ॥ २६०२ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
शब्दरत्नावली Śabdaratnāvalī · मथुरेश सिंहादिवर्गप्रकाशः Śabdaratnāvalī 3.5.363 · p. 106
दैर्घ्यमायाम आरोहः दीर्घतायामिदं त्रयम् ।ओसार इति विख्याते परिणाहो विशालता ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
शब्दरत्नाकर Śabdaratnākara · वामनभट्ट-बाण मनुष्याध्यायः Śabdaratnākara 3.1.1065 · p. 132
श्रोणिः कलत्रमारोहः कटिप्रोथौ स्त्रियां स्फिजौ ।पश्चाद्भागो नितम्बोऽस्त्री स्त्रीकट्या जघनं पुरः ॥ १०६५ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
शब्दरत्नाकर Śabdaratnākara · वामनभट्ट-बाण उक्तशेषाध्यायः Śabdaratnākara 3.8.1827 · p. 222
विवाहो नन्दनो वप्ता पतिः स्त्री संततिः सुतः ।कटीरः कटिरारोहः श्रोणिरासा तु सीवनी ॥ १८२७ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
वैजयन्ती Vaijayantī · यादवप्रकाश क्षत्रियाध्यायः Vaijayantī 3.7.88 · p. 111
आघोरणा हस्तिपका हस्त्यारोहा निषादिनः ।तत्प्रधाना महामात्रा आरोहा गजजीवनाः ॥ ८८ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
नामलिङ्गानुशासनम् Amarakośa · अमरसिंह नानार्थवर्गः Amarakośa 3.3.464
दारेषु च गृहाः श्रोण्यामप्यारोहो वरस्त्रियाः ।
अनुष्टुप्
धरणिकोश Dharaṇikośa · धरणिदास हार्धश्लोकः Dharaṇikośa 32.2.10 · p. 229
आरोहो जघने दैर्ध्ये पादपाङ्गे निषादिनि ।विदेहो मैथिले ख्यातो देहशून्ये च कीर्तितः ॥
अनुष्टुप्
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ धातुवर्गः Koṣakalpataru 3.5.78 · p. 63
परेः कम्पि[201b]र्भये चाले कृपायामनुतः परः ।धविरुत्तः परो हर्षेऽथारोहे वडतीति च ॥ ७८ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
meaningsवडति
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ हान्ताः Koṣakalpataru 6.32.51 · p. 387
आरोह उच्छ्रायनिषादिनोः स्या-द्दैर्घ्ये च माने वनितानितम्बे ।निर्यूह उक्तो नरि शेखरे चनिर्यासकद्वारकनागदन्ते ॥ ५१ ॥
इन्द्रवज्रा
नानार्थार्णवसंक्षेप Nānārthārṇavasaṃkṣepa · केशवस्वामिन् पुंल्लिङ्गाध्यायः Nānārthārṇavasaṃkṣepa 3.2.20 · p. 12
आह्वाने चाकृतौ चापि स्यादथाहार ओदने ।आनीतौ भक्षणे चाथो आरोहो दैर्ध्य उन्नतौ ॥ २० ॥
अनुष्टुप्
नानार्थार्णवसंक्षेप Nānārthārṇavasaṃkṣepa · केशवस्वामिन् पुंल्लिङ्गाध्यायः Nānārthārṇavasaṃkṣepa 3.2.21 · p. 12
द्रुमाङ्गेऽप्यवरोहाख्ये हस्तिवाहे च कीर्तितः ।श्रोण्यामारोहणेऽन्ये तु वरारोहाकटिस्थले ॥ २१ ॥
अनुष्टुप्
परमानन्दीयनाममाला Paramānandīyanāmamālā · मकरन्ददास अकारादयः Paramānandīyanāmamālā 5.1.34 · p. 165
आरोहोऽथ गजारोह उच्छूये दैर्घ्यमानयोः ।स्त्रीकट्यामाकरो रत्ने खान्यां च निकरे तथा ॥ ३४ ॥
अनुष्टुप्
शब्दरत्नावली Śabdaratnāvalī · मथुरेश हान्ताः Śabdaratnāvalī 7.33.17 · p. 298
आरोहस्तु समुच्छ्रयदीर्घत्वारोहणेषु च ।कट्यामप्युत्तमस्त्रीणां तथावरोह इत्यपि ।उत्साह उद्यमे सूत्रे कल्याणभावभेदयोः ॥
metre not recognisednearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 7 च्छ्र (wrong syllable); pāda 4, syllable 3 व (wrong syllable)
शब्दरत्नाकर Śabdaratnākara · वामनभट्ट-बाण अनेकार्थाधिकाराध्यायः Śabdaratnākara 4.1.2048 · p. 249
आतङ्को भीतिरुक्तापेष्वामोदो मुत्सुगन्धयोः ।श्रोण्यां चारोह आवापो न्यास आवालभूषयोः ॥ २०४८ ॥
अनुष्टुप्
त्रिकाण्डशेष Trikāṇḍaśeṣa · पुरुषोत्तमदेव नानार्थवर्गः Trikāṇḍaśeṣa 3.3.457 · p. 255
आरोहस्तु नितम्बे स्याद्दीर्घत्वे च समुच्छ्रये ।शक्तौ स्नेहे चाग्रहः स्यादीहातूद्यमाञ्छयोः ॥ ४५७ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 चा (syllables merged)
वैजयन्ती Vaijayantī · यादवप्रकाश पुंलिङ्गाध्यायः Vaijayantī 7.1.7 · p. 239
श्रोण्याञ्चारोह आकारस्त्वाकृतावात्मवैकृते ।आमोदौ हर्षसौगन्ध्ये आभोगौ यत्नपूर्णते ॥ ७ ॥
अनुष्टुप्

आरोह as a meaning in nānārtha verses