चिकित्सा
cikitsāस्त्री · fem.In 12 kośas: 9 synonym verses, 1 as a nānārtha head word, 12 as a meaning of another word.
दोषज्ञस्तु भिषग्वैद्य आयुर्वेदी चिकित्सकः ।रोगहार्यगदंकारो भेषजं तन्त्रमौषधम् ॥ ४७२ ॥भैषज्यमगदो जायुश्चिकित्सा रुक्प्रतिक्रिया ।उपचर्योपचारौ च लङ्घनं त्वपतर्पणम् ॥ ४७३ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
अनामयं स्यादारोग्यं चिकित्सा रुक्प्रतिक्रिया ।
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
आयुर्वेदी भिषग्वैद्यो दोषज्ञः स्याच्चिकित्सकः ।उपचर्या चिकित्सा स्यान्निदानं हेतुरुच्यते ॥ ६१२ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
औषधं चागदं जायुः पुंस्यथापि च निग्रहः ।उपचारश्चोपशमश्चिकित्सा रुक् प्रतिक्रिया ॥ ३६० ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 श्चो (wrong syllable)
genderस्त्रीfem.
अष्टाङ्ग आयुर्वेदः स्यादब्जो धन्वन्तरिः स्मृतः ।वैद्यनाथश्चाथ भवेच्चिकित्सा स्त्री चिकित्सितम् ॥ ७८ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 श्चा (wrong syllable)
genderस्त्रीfem.
उपचारश्चिकित्सा चोपचर्या रुक्प्रतिक्रिया ।क्वाथचूर्णादिभेदेन लङ्घनं त्वपतर्पणम् ॥ १३७ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
उपचारश्चिकित्सा स्यादुपचर्या रुक्प्रतिक्रिया ॥ ७२८ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderस्त्रीfem.
अरोगतायां स्वास्थ्यं स्यात्तदारोग्यमनामयम् ।अथ रोगप्रतीकारे चिकित्सा रुक्प्रतिक्रिया ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
उपचर्या चिकित्सा स्याल्लंघनं त्वपतर्पणम् ।कुशी भग्नास्थिबन्धः स्यादरिष्टो दंशबन्धनम् ॥ १३९ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
चिकित्सा as a meaning in nānārtha verses
- नामलिङ्गानुशासनम् क्रियाआरम्भो निष्कृतिः शिक्षा पूजनं संप्रधारणम् । उपायः कर्म चेष्टा च चिकित्सा च नव क्रियाः ॥ १५७ ॥ Amarakośa 3.3.157
- धरणिकोश क्रियाक्रिया कृत्ये चिकित्सायां चेष्टायां कर्म[75]पूजयोः । उपायारम्भशिक्षासु निष्कृतौ संप्रधारणे ॥ Dharaṇikośa 25.3.1
- नानार्थार्णवसंक्षेप शान्तिशरत् संवत्सरे मेघात्यये शान्तिस्तु मङ्गले । चिकित्सायां शमे चाथ शिंबिर्निष्पावनामनि ॥ १०७ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.1.107
- नानार्थार्णवसंक्षेप क्रियाक्रिया स्त्री निष्कृतौ शिक्षाचिकित्सोपायकर्मसु । करणारम्भपूजासु चेष्टायां सम्प्रधारणे ॥ २०४ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.5.204
- नानार्थार्णवसंक्षेप उपचर्याइरावती नदीमात्रे नदीभेदेऽप्यथोच्यते । उपचर्या चिकित्सायां पूजायां चेति मन्वते ॥ १३ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 6.13
- नानार्थार्णवसंक्षेप उपक्रमउपक्रमश्चिकित्सायामुपधारम्भयोरपि । उपायपूर्वे त्वारम्भेऽमरसिंहः शरेप्यथो ॥ ३६ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 6.36
- परमानन्दीयनाममाला उपक्रमविक्रमे च चिकित्सायामुपधारम्भयोरपि । उपलब्धिर्मनीषायां प्राप्तौ ज्ञानेऽपि कथ्यते ॥ ७३ ॥ Paramānandīyanāmamālā 5.3.73
- शब्दरत्नावली उपक्रमज्ञात्वारम्भे विक्रमे स्याच्चिकित्सायामुपक्रमः । स्वीकारेऽप्यभ्यागमने भवेदुपगमः पुमान् ॥ Śabdaratnāvalī 7.25.46
- शब्दरत्नाकर क्रियाशिक्षायां निष्कृतौ चेष्टाचिकित्सोपाययुक्तिषु । आरम्भे कोटिरश्र्यग्रप्रकर्षावधिसीमसु ॥ १९०५ ॥ Śabdaratnākara 4.1.1905
- शब्दरत्नाकर उपक्रमआच्छोटनं स्यादाघाते मृगयायां विमर्दने । आरम्भणे चिकित्सायामुपधायामुपक्रमः ॥ २२०४ ॥ Śabdaratnākara 4.1.2204
- वैजयन्ती क्रियाक्रिया तु निष्कृतौ शिक्षाचिकित्सोपायकर्मसु । करणारंभपूजासु चेष्टायां संप्रधारणे ॥ ९ ॥ Vaijayantī 6.2.9
- वैजयन्ती उपक्रमउपक्रमश्चिकित्सायामुपधारंभयोरपि । उपग्रहस्तु बन्दौ स्याद्ग्रहणेऽप्यनुकूलने ॥ १८ ॥ Vaijayantī 8.1.18