पुरूरवस्

purūravasपुं · masc.

In 9 kośas: 10 synonym verses.

अभिधानचिन्तामणि Abhidhānacintāmaṇi · हेमचन्द्राचार्य मर्त्यकाण्डः Abhidhānacintāmaṇi 3.701 · p. 29

पुरूरवा वौध ऐल उर्वशीरमणश्च सः ॥ ७०१ ॥

metre not recognised

पुरूरवस्पुं वौधपुं ऐलपुं उर्वशीरमणपुं

genderपुंmasc.

द्विरूपध्वनिसङ्ग्रह Dvirūpadhvanisaṅgraha · भरतमल्लिक Dvirūpadhvanisaṅgraha 17 · p. 54

द्वितीयोकारदीर्घोऽपि भवेत् पुरुरवो ध्वनिः ।आम्बरीषोऽम्बरीषश्चार्जुने फाल्गुनफल्गुनौ ॥ १७ ॥

अनुष्टुप्

पुरुरवस्पुं पुरूरवस्पुं आम्बरीषपुं अम्बरीषपुं फाल्गुनपुं फल्गुनपुं

genderपुंmasc.doubtful

कल्पद्रुकोशः Kalpadrukośa · केशव क्षत्रियप्रकाण्डः Kalpadrukośa 1.6.25 · p. 91

कुवलाश्वो धुन्धुमारो हरिश्चन्द्रस्त्रिशङ्कुजः ।पुरूरवा बौध ऐल उर्वशीरमणोऽपि च ॥ २५ ॥

अनुष्टुप्

कुवलाश्वपुं धुन्धुमारपुं हरिश्चन्द्रपुं त्रिशङ्कुजपुं पुरूरवस्पुं बौधपुं ऐलपुं उर्वशीरमणपुं

genderपुंmasc.

कल्पद्रुकोशः Kalpadrukośa · केशव साधारणप्रकाण्डः Kalpadrukośa 2.1.10 · p. 370

मनुजो रोचमानश्च स्यात्पुरूरव आर्द्धवः ।दशकोऽयं गणोऽथायस्त्वनलश्चानिलो ध्रुवः ॥ १० ॥

अनुष्टुप्

मनुजपुं रोचमानपुं पुरूरवस्पुं आर्द्धवपुं अनलपुं अनिलपुं ध्रुवपुं

genderपुंmasc.

कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ वनौषधिवर्गः Koṣakalpataru 2.3.11 · p. 245

कुवलाश्वो धुन्धुमारो हरिश्चन्द्रस्त्रिशङ्कुजः ।पुरूरवा बौधिरैल उर्वशीरमणश्च सः ॥ ११ ॥

अनुष्टुप्

कुवलाश्वपुं धुन्धुमारपुं हरिश्चन्द्रपुं त्रिशङ्कुजपुं पुरूरवस्पुं बौधिपुं ऐलपुं उर्वशीरमणपुं

genderपुंmasc.

लिङ्गविशेषविधि Liṅgaviśeṣavidhi · वररुचि Liṅgaviśeṣavidhi 25 · p. 7

सुमनस् अप्सरस् इत्येताभ्यां विरहितमुज्झितमित्यर्थः । अस् अन्ते यस्य तदिदमसन्तं पुंसि भवेदित्यर्थः । अयमङ्गिराः चन्द्रमाः स्थूलशिराः । पुरूरवाः उच्चैःश्रवाः दुर्वासाः पृथुयशा इत्यादयः । सुमनसोऽप्सरसश्च स्त्र्यधिकारात्स्त्रियां प्रवृत्तिः । इमाः सुमनसः कुसुमानि । इमा अप्सरसो देवस्त्रियः । द्व्यच्कमसन्तं नपुंसकं भवति । इदमोजः तेजः वर्चः शिरः यशः छन्दः श्रोतः चेतः पयः तपः अम्भः । जरस्शब्दस्यापि नपुंसकता स्यादित्यत आहान्यत्र वै जरसः । नपुंसकात्प्रकृताच्च पुंल्लिङ्गादन्यस्मिन् जरस् शब्दो भवति । स्त्रियाम् । इयं जरा वृद्धभावः ।पुंसि क्षुरखुरबिन्द्विक्षुपायुमणिकीलकेलिबलयः ।निघसङ्घोद्घोपघ्नौघविघ्नघर्मार्घवर्णाश्च ॥ २५ ॥

metre not recognisedimpossible sibilant cluster: जरस्शब्दस्यापि

genderपुंmasc.

परमानन्दीयनाममाला Paramānandīyanāmamālā · मकरन्ददास चतुर्थः परिच्छेदः Paramānandīyanāmamālā 4.331 · p. 142

आदिराजः पृथुः प्रोक्तो हरिश्चन्द्रस्त्रिशङ्कुजः ।कुवलाश्वो धुन्धुमार ऐलबौधौ पुरूरवाः ॥ ३३१ ॥

अनुष्टुप्

आदिराजपुं पृथुपुं हरिश्चन्द्रपुं त्रिशङ्कुजपुं कुवलाश्वपुं धुन्धुमारपुं ऐलपुं बौधपुं पुरूरवस्पुं

genderपुंmasc.

सुशीलनाममाला Suśīlanāmamālā · विजयसुशीलसूरि मर्त्यविभागः Suśīlanāmamālā 4.1138 · p. 177

कुवलाश्वो धुन्धुमारो हरिश्चन्द्रस्त्रिशङ्कुजः ।उर्वशीरमणश्चैलो बोधः पुरूरवास्तथा ॥ ११३८ ॥

metre not recognisednearly अनुष्टुप्: pāda 4, syllable 3 पु (wrong syllable)

कुवलाश्वपुं धुन्धुमारपुं हरिश्चन्द्रपुं त्रिशङ्कुजपुं उर्वशीरमणपुं ऐलपुं बोधपुं पुरूरवस्पुं

genderपुंmasc.

शब्दरत्नावली Śabdaratnāvalī · मथुरेश ब्रह्मवर्गप्रकाशः Śabdaratnāvalī 3.6.144 · p. 121

ऐलः पुरोरवा बौध उर्वशीवल्लभोऽपि च ।ययातिः स्याद्यजातिश्च नाहुषिर्नहुषात्मजः ॥

अनुष्टुप्

ऐलपुं पुरूरवस्पुं बौधपुं उर्वशीवल्लभपुं ययातिपुं यजातिपुं नाहुषिपुं नहुषात्मजपुं

genderपुंmasc.doubtful

त्रिकाण्डशेष Trikāṇḍaśeṣa · पुरुषोत्तमदेव क्षत्त्रियवर्गः Trikāṇḍaśeṣa 2.8.8 · p. 62

ऐलः पुरूरवो बौधिरुर्वशीवल्लभश्च सः ।ययातिर्नाहुषिः शाकुन्तलेयो भरतः स्मृतः ॥ ८ ॥

अनुष्टुप्

ऐलपुं पुरूरवस्पुं बौधिपुं उर्वशीवल्लभपुं ययातिपुं नाहुषिपुं शाकुन्तलेयपुं भरतपुं

genderपुंmasc.