क्षीण

kṣīṇaवि · adj.

In 12 kośas: 9 synonym verses, 7 as a meaning of another word.

अभिधानचिन्तामणि Abhidhānacintāmaṇi · हेमचन्द्राचार्य मर्त्यकाण्डः Abhidhānacintāmaṇi 3.449 · p. 21

चक्षुष्यः सुभगो द्वेष्योऽक्षिगतोऽथांसलो बली ॥ ४४८ ॥निर्दिग्धो मांसलश्चोपचितोऽथ दुर्बलः कृशः ।क्षामः क्षीणस्तनुश्छातस्तलिनामांसपेलवाः ॥ ४४९ ॥

अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 3 थ (wrong syllable)

चक्षुष्यवि सुभगवि द्वेष्यवि अक्षिगतवि अंसलवि बलिन्वि निर्दिग्धवि मांसलवि उपचितवि दुर्बलवि कृशवि क्षामवि क्षीणवि तनुवि छातवि तलिनवि अमांसवि पेलववि

genderविadj.

हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला) Abhidhānaratnamālā (Halāyudha) · हलायुध सामान्यकाण्डम् Abhidhānaratnamālā (Halāyudha) 4.717 · p. 83

क्षामं शातं कृशं क्षीणं पेलवं तलिनं तनु ।निरन्तरं घनं सान्द्रं बहुलं विरलेतरम् ॥ ७१७ ॥

अनुष्टुप्

क्षामवि शातवि कृशवि क्षीणवि पेलववि तलिनवि तनुवि निरन्तरवि घनवि सान्द्रवि बहुलवि

genderविadj.

कल्पद्रुकोशः Kalpadrukośa · केशव नरादिप्रकाण्डः Kalpadrukośa 1.4.107 · p. 32

अमांसो दुर्बलः शातश्छातः क्षामः शितः कृशः ।क्षीणस्तनुश्च तलिनस्तुन्दी तुन्दोऽपि चण्डिलः ॥ १०७ ॥

अनुष्टुप्

अमांसवि दुर्बलवि शातवि छातवि क्षामवि शितवि कृशवि क्षीणवि तनुवि तलिनवि तुन्दिन्वि तुन्दवि चण्डिलवि

genderविadj.

कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ वनौषधिवर्गः Koṣakalpataru 2.3.33 · p. 213

क्षामः क्षीणोऽमांसलश्च तलिनच्छात-पेलवाः ।निर्दिग्धः[82b] स्यादुपचितो बलवान्मांसलोंऽसलः ॥ ३३ ॥

metre not recognised

क्षामपुं क्षीणपुं अमांसलपुं तलिनपुं छातपुं पेलवपुं निर्दिग्धपुं उपचितपुं बलवत्पुं मांसलपुं अंसलपुं

genderपुंmasc.

नाममाला Nāmamālā (Dhanañjaya) · धनञ्जय Nāmamālā (Dhanañjaya) 171 · p. 82

क्षामं शान्तं कृशं क्षीणं हीनं जीर्णं च वैरिणाम् ।शीर्णावसानं दूनं च धैर्यं शौर्यं च पौरुषे ॥ १७१ ॥

अनुष्टुप्

क्षामवि शान्तवि कृशवि क्षीणवि हीनवि जीर्णवि शीर्णवि अवसानवि दूनवि धैर्यक्ली शौर्यक्ली पौरुषक्ली

genderविadj.

परमानन्दीयनाममाला Paramānandīyanāmamālā · मकरन्ददास चतुर्थः परिच्छेदः Paramānandīyanāmamālā 4.112 · p. 115

तनुश्छातस्तथा क्षीणस्तुन्दिको वृद्धकुक्षिकः ।पिचिण्डिलस्तुन्दिलोऽपि उदर्युदरिलौ समौ ॥ ११२ ॥

अनुष्टुप्

तनुवि छातवि क्षीणवि तुन्दिकवि पिचिण्डिलवि तुन्दिलवि उदरिन्वि उदरिलवि

genderविadj.

शारदीयाख्यनाममाला Śāradīyākhyanāmamālā · हर्षकीर्ति संकीर्णवर्गः Śāradīyākhyanāmamālā 3.5.90 · p. 43

अणु सूक्ष्मं लघु श्लक्ष्णं क्षामः क्षीणः कृशस्तनु ।बंहिष्ठं प्रचुरं प्राज्यं पुष्कलं बहुलं बहु ॥ ९० ॥

अनुष्टुप्

अणुवि सूक्ष्मवि लघुवि श्लक्ष्णवि क्षामवि क्षीणवि कृशवि तनुवि बंहिष्ठवि प्रचुरवि प्राज्यवि पुष्कलवि बहुलवि बहुवि

genderविadj.

शब्दरत्नाकर Śabdaratnākara · वामनभट्ट-बाण विशेष्यनिघ्नाध्यायः Śabdaratnākara 3.6.1657 · p. 199

उच्छृङ्खलं स्यादुद्दामं निरङ्कुशमनर्गलम् ।संबाधः संकटो रीणः क्षीणो मूर्तस्तु मूर्तिमान् ॥ १६५७ ॥

अनुष्टुप्

उच्छृङ्खलवि उद्दामवि निरङ्कुशवि अनर्गलवि संबाधवि संकटवि रीणवि क्षीणवि मूर्तवि मूर्तिमत्वि

genderविadj.

वैजयन्ती Vaijayantī · यादवप्रकाश अर्थवल्लिङ्गाध्यायः Vaijayantī 5.4.84 · p. 208

क्षीणं क्षामं विलिष्टं स्यात् स्थूलं तु बहलं दृढम् ।प्रभूतं प्रचुरं प्राज्यं बहलं बहुलं बहु ॥ ८४ ॥

अनुष्टुप्

क्षीणवि क्षामवि विलिष्टवि स्थूलवि बहलवि दृढवि प्रभूतवि प्रचुरवि प्राज्यवि बहुलवि बहुवि

genderविadj.

क्षीण as a meaning in nānārtha verses

धरणिकोश प्रवणप्रवणः क्रमनिम्नोर्व्यां प्रह्वे च स्याच्चतुष्पथे । आयत्ते च तथा क्षीणे प्रवणः समुदाहृतः ॥ Dharaṇikośa 14.3.18
धरणिकोश प्रहतप्रहतौ क्षीणव्यासन्नौ विगतौ वीतनिष्प्रभौ । द्विजाती विप्रशकुनौ जीवातुर्जायुजीवयोः ॥ Dharaṇikośa 15.1.16
कोषकल्पतरु प्रवणआवर्ते प्रणते च दातरि वहौ क्षीणे क्रमान्निम्नक- क्ष्याभागे प्रवणोऽन्यवत्क्षणगतोऽप्यस्त्री तु शृङ्गाटके । बन्द्यां स्वीकरणे करेऽधिगमने राहूपरागे तथा- दृत्यां च ग्रहणं दृशीक्षणमपि ज्ञाने तथा दर्शने ॥ २३ ॥ Koṣakalpataru 6.15.23
नानार्थार्णवसंक्षेप क्षामक्षामस्तृणाग्नौ ना क्षीणे त्रिषु क्षामा स्त्रियां भुवि । क्ली त्विध्मप्रोक्षणे कार्ष्णं कृष्णसम्बन्धिनि त्रिषु ॥ १९८ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.5.198
नानार्थार्णवसंक्षेप दीनदीनस्तु पुंसि पुन्नागे केतक्यां च त्रिषु त्वयम् । दरिद्रे कृपणे क्षीणे दीर्णी तु ककुभि स्त्रियाम् ॥ ६०१ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.5.601
नानार्थार्णवसंक्षेप सातसातं तु क्ली सुखे त्रिस्तु क्षीणेऽपि सतयोगिनि । एतयोरर्थयोः पूर्वे स्त्र्यर्थे साता परत्र तु ॥ १४९७ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.5.1497
शब्दरत्नावली क्षमक्रमोऽनुक्रमशक्त्योर्ना कल्पाक्रमणयोरपि । क्षमा क्षान्तौ क्षितौ स्त्री तु क्षमं युक्ते नपुंसकम् ॥ वाच्यलिङ्गं हिते शक्ते क्षये क्षीणेऽबले त्रिषु । कामः स्मरेच्छयोः कामं काम्ये वीर्यनिकामयोः ॥ Śabdaratnāvalī 7.25.4