बद्ध
baddhaवि · adj.In 15 kośas: 16 synonym verses, 1 as a nānārtha head word, 23 as a meaning of another word.
बद्धो निगडितो नद्धः कीलितो यन्त्रितः सितः ॥ ४३८ ॥संदानितः संयतश्च स्यादुद्दानं तु बन्धनम् ।
अनुष्टुप्
genderविadj.
genderविadj.
genderविadj.
पाटच्चरः पटचौरो बद्धो नद्धश्च संयतः ।क्षेमङ्करो रिष्टतातिः शिवतातिः शिवङ्करः ॥ ३४० ॥
metre not recognisednearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 6 ट (wrong syllable)
genderविadj.
आहितं निहितं न्यस्तमारोपितमिति स्मृतम् ।बद्धं पिनद्धमामुक्तमपिनद्धं च कथ्यते ॥ ७४७ ॥
अनुष्टुप्
genderविadj.
प्रतिबद्धः प्रतिहतो हतश्चापि मनोहतः ।नद्धे बद्धो निगडितः संयतः कीलितः सितः ॥ ८१ ॥
अनुष्टुप्
genderविadj.
हतः प्रतिहतश्च स्यादथ संदानितः सितः ।बद्धो निगडितो नद्धो यन्त्रितः कीलितस्तथा ॥ ७१ ॥
अनुष्टुप्
genderविadj.
पाशनीतः सितो बद्धः सन्धानीतो नियन्त्रितः ।नियामितः शृङ्खलितः पिनद्धः पाशितो रिपुः ॥ १७६ ॥
अनुष्टुप्
genderविadj.
कीलितो यन्त्रितो बद्धो नद्धः संदानितः सितः ।संयतो बन्धनं तु स्यादुद्दानं परिकीर्तितम् ॥ १०१ ॥
अनुष्टुप्
genderविadj.
हतः प्रतिहतो बद्धः प्रतिपूर्वोऽपि दृश्यते ।मनोहतः प्रतिक्षिप्तो [हतः सोऽ?]पि तथोच्यते ॥ १०२ ॥
अनुष्टुप्
genderविadj.
पाटितं दारितं भिन्नं विद्धे छिद्रितवेधितौ ।बद्धो निगडितो नद्धः कीलितो यन्त्रितः सितः ॥ ११७ ॥
अनुष्टुप्
genderविadj.
बद्धो नद्धश्च यन्त्रितः कोलितः संयतः सितः ॥ ६६४ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderविadj.
फाण्टमनायासकृते स्वनिते ध्वनितं भवेत् ।उद्दितं सन्दितं बद्धं सूतं सन्दानितं सितम् ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 2 ण्ट (wrong syllable)
genderविadj.
आमुक्तः प्रतिमुक्तः संदानितपिनद्धसितबद्धाः ।पाशितकीलितसंयतसंदितमूताश्च वाच्यलिङ्गाः स्युः ॥ १३९३ ॥
उद्गीतिःmetre not read in every line
genderविadj.
व्यत्यासेन तु दृश्येते नियुतप्रयुते क्वचित् ।बृन्दादिषु तु षट्स्वन्ये निखर्वं बद्धमक्षितम् ॥ ३० ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
नुन्नास्तनुत्तप्रहितक्षिप्तविद्धाः स्युरीरिते ।बद्धे सन्नाहितं नद्धं मुद्रितं सन्दितं सितम् ॥ ९७ ॥
अनुष्टुप्
genderविadj.
अवदातः सिते पीते शुद्धे बद्धार्जुनौ सितौ ॥ ८० ॥
अनुष्टुप्
meanings
बद्ध as a meaning in nānārtha verses
- धरणिकोश आनद्धउपाधिर्धर्मचिन्तायां गृहद्रव्ये विशेषणे । आनद्धं मुरजाद्यं स्यादानद्धं बद्धमात्रकम् ॥ Dharaṇikośa 18.2.15
- कोषकल्पतरु उद्ग्राहितबद्धे चोपन्यस्ते ग्राहित उद्ग्राहितं प्राहुः । कलधौतः कलशब्दे नपुंसके हेम्नि रूप्ये च ॥ ५५ ॥ Koṣakalpataru 6.17.55
- कोषकल्पतरु नद्धबुधः कवौ ज्ञातरि रौहिणेये मिद्धं तथालस्यकनिद्रयोः स्यात् । न्यासे च वित्तस्य परत्र नद्धः संसारिणि स्यादपि बद्धमात्रे ॥ ५३ ॥ Koṣakalpataru 6.20.53
- कोषकल्पतरु आनद्धअस्थाघे स्यात्त्रिष्वगाधो बिलेन विख्याते स्याद्भूषिते च प्रसिद्धः । संनद्धः स्याद्वर्मयुक्ते विशाले- ऽथानद्धं स्याद्वाद्यभेदे च बद्धे ॥ ७१ ॥ Koṣakalpataru 6.20.71
- कोषकल्पतरु दानुसानुस्तु न स्त्री शिखरे वने च वातावलावध्वनि पल्लवे च । बुधेऽन्यवद्रश्मिदिवाकरौ तु भानू पुमांसा[12a]वथ भेद्यबद्धौ ॥ ३ ॥ Koṣakalpataru 6.21.3
- कोषकल्पतरु जठरत्रय्यां कठोरे पिठरस्तु दण्डे मन्थोखयोः स्यात्त्रिषु मुस्तके च । कुक्षौ तु न स्त्री जठरोऽन्यवत्तु बद्धे कठोरे च बुधैः प्रदिष्टः ॥ ९३ ॥ Koṣakalpataru 6.27.93
- नानार्थार्णवसंक्षेप मूतआचमन्यां तृणैर्बद्धभारे व्रीह्यादिवस्तुनः । वस्त्रवेष्टनबन्धेऽथ बद्धे त्रिः क्ली तु बन्धने ॥ १०१६ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.5.1016
- नानार्थार्णवसंक्षेप यतभेद्यलिङ्गं तु बद्धे स्यात् तथैवोपरतेऽपि च । यन्त्रं तु क्ली लघूपायकर्मनिर्माणसाधने ॥ १०४५ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.5.1045
- नानार्थार्णवसंक्षेप युतयुतं पृथक्कृते युक्ते वद्धे च त्रिषु नप् पुनः । मिश्रणे च पृथक्कारे बन्धने च युतादितः(?) ॥ १०६८ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.5.1068
- नानार्थार्णवसंक्षेप सितसितः शौक्ल्ये च तद्युक्ते पुनस्त्रिर्बद्ध एव च । प्राप्तावसाने च स्त्री तु शर्करायां सिता स्मृता ॥ १५०९ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.5.1509
- नानार्थार्णवसंक्षेप कलितअनाकुलेऽथ कलितं सङ्ख्याते ज्ञातबद्धयोः । आप्ते च विहिते चाह रभसः कमरः पुनः ॥ २० ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 3.4.20
- नानार्थार्णवसंक्षेप आनद्धबद्धे तु भेद्यलिङ्गः स्यादिति शब्दविदो विदुः । आसक्तमन्धकारे क्ली त्रि त्वासज्जनकर्मणि ॥ १९६ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 4.196
- नानार्थार्णवसंक्षेप जठरजठरं तूदरे न स्त्री त्रिर्बद्धे कठिनेऽपि च । जनित्रं तु नपि प्रोक्तं सामभेदेषु केषुचित् ॥ ७८० ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 4.780
- नानार्थार्णवसंक्षेप उद्ग्राहितउद्ग्राहितमुपन्यस्ते बद्धग्राहितयोरथ । उत्कीर्णे स्यादुल्लिखितमनुषक्ते तनूकृते ॥ १६ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 6.16
- परमानन्दीयनाममाला आनद्धदैत्ये नृत्यगृहेऽथानद्धं मृदङ्गादिबद्धयोः । आयस्तस्तेजिते क्षिप्ते कष्टिते कुपिते हते ॥ ३७ ॥ Paramānandīyanāmamālā 5.1.37
- शब्दरत्नावली सितसितं धवलबद्धावसिते खण्डान्तरे सिता । स्यूतिः सीवनसन्तत्योः स्यूतः सूतप्रसेवयोः ॥ Śabdaratnāvalī 7.16.67
- शब्दरत्नावली उद्ग्राहितउदास्थितः प्रतीहारे प्रव्रज्यावसिते चरे । स्यादुल्लिखितमुत्कीर्णे चित्रिते च तनूकृते ॥ उद्ग्राहितमुदीर्णे स्याद् बद्धग्राहितयोस्त्रिषु । उपसत्तिः सङ्गमात्रे सेवायामपि च स्त्रियाम् ॥ Śabdaratnāvalī 7.16.159
- शब्दरत्नावली नद्धनद्धो बद्धे समुद्धृते वधो बन्धकरन्धयोः । बन्धुर्ना बान्धवे मित्रे बन्धूके भ्रातरीत्यपि ॥ बाधा निषेधे दुःखे च बुधः सोमजसूरिणोः । बुद्धो जिने पण्डिते ना बुधितेऽपि च वाच्यवत् ॥ बोधः समाधिभेदे ना तथा पिप्पलभूरुहे । मधु क्लीबं पुष्परसे मर्त्ये क्षौद्रे रसान्तरे ॥ पुंसि मधुद्रुमे चैव वसन्ते द्रैत्यभिद्यपि ॥ Śabdaratnāvalī 7.19.8
- शब्दरत्नावली जठरजठरोऽस्त्री भवेत्कुक्षौ त्रिषु बद्धे च कक्खटे । जर्जरं शैवले शक्रध्वजे त्रिषु जरातुरे ॥ Śabdaratnāvalī 7.27.74
- त्रिकाण्डशेष आनद्धखण्डे ना समभागेऽर्धमवधिः सीमकालयोः । आविद्धं प्रहतं चक्रमानद्धं वाद्यबद्धयोः ॥ २१४ ॥ Trikāṇḍaśeṣa 3.3.214
- वैजयन्ती यतमुग्धं सौम्ये नवे मूढे मूढो मोहिनि तंद्रिते । मृद्वतीक्ष्णे कोमले च बद्धोपरतयोर्यतः ॥ १२ ॥ Vaijayantī 6.4.12
- वैजयन्ती कलितद्वौ कनिष्ठकनीयांसौ यून्यत्यल्पेऽनुजेऽपि च । क्षुल्लका नीचनिः स्वाल्पाः कलितो ज्ञातबद्धयोः ॥ ९ ॥ Vaijayantī 7.4.9
- वैजयन्ती उद्ग्राहितउद्ग्राहितमुपन्यस्ते बद्धग्राहितयोरपि । कौक्कुटिको डांभिके स्याद्यश्चादूरेरितेक्षणः ॥ ६ ॥ Vaijayantī 8.4.6