कोविद्यास्थानम् · कोशाःVidyāsthāna Kośa · kosha.sanskrit.site

प्रौढ

prauḍhaवि · adj.

In 10 kośas: 14 synonym verses, 2 as a meaning of another word.

अभिधानचिन्तामणि Abhidhānacintāmaṇi · हेमचन्द्राचार्य सामान्यकाण्डः Abhidhānacintāmaṇi 6.156 · p. 56
प्रवृद्धमेधितं प्रौढं विस्मृतान्तर्गते समे ।
अनुष्टुप्
प्रवृद्धविएधितविप्रौढविविस्मृतविअन्तर्गतवि
genderविadj.
नामलिङ्गानुशासनम् Amarakośa · अमरसिंह विशेष्यनिघ्नवर्गः Amarakośa 3.1.76
खक्खटं कठिनं क्रूरं कठोरं निष्ठुरं दृढम् ।जरठं मूर्तिमन्मूर्तं प्रवृद्धं प्रौढमेधितम् ॥ ७६ ॥
अनुष्टुप्
खक्खटविकठिनविक्रूरविकठोरविनिष्ठुरविदृढविजरठविमूर्तिमत्विमूर्तविप्रवृद्धविप्रौढविएधितवि
genderविadj.
हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला) Abhidhānaratnamālā (Halāyudha) · हलायुध भूमिकाण्डम् Abhidhānaratnamālā (Halāyudha) 2.386 · p. 45
आसीन उपविष्टः स्यादूर्ध्वं ऊर्ध्वन्दमः स्थितः ।क्षीवो मत्तः क्षमः शक्तः प्रगल्भः प्रौढ उच्यते ॥ ३८६ ॥
अनुष्टुप्
आसीनविउपविष्टविऊर्ध्वविऊर्ध्वन्दमविस्थितविक्षीवविमत्तविक्षमविशक्तविप्रगल्भविप्रौढवि
genderविadj.
कल्पद्रुकोशः Kalpadrukośa · केशव ऋषिगोत्रब्रह्मप्रकाण्डः Kalpadrukośa 1.5.53 · p. 74
प्रेक्षावान्विबुधश्चोग्रः प्रौढः प्राज्ञो विदन्नथ ।छात्रान्तेवासिनौ शिष्ये शैक्षः प्राथमकल्पिकः ॥ ५३ ॥
अनुष्टुप्
प्रेक्षावत्पुंविबुधपुंउग्रपुंप्रौढपुंप्राज्ञपुंविदत्पुंछात्रपुंअन्तेवासिन्पुंशैक्षपुंप्राथमकल्पिकपुं
genderपुंmasc.
कल्पद्रुकोशः Kalpadrukośa · केशव विशेष्यनिघ्नकाण्डः Kalpadrukośa 1.9.48 · p. 219
प्रौढोथ सूक्ष्मदर्शी तु कुशाग्रीयमतिश्च सः ।प्रत्युत्पन्नमतिस्तत्कालधीर्मेधाविमेधिरौ ॥ ४८ ॥
अनुष्टुप्
प्रौढविसूक्ष्मदर्शिन्विकुशाग्रीयमतिविप्रत्युत्पन्नमतिवितत्कालधीविमेधाविन्विमेधिरवि
genderविadj.
कल्पद्रुकोशः Kalpadrukośa · केशव विशेष्यनिघ्नकाण्डः Kalpadrukośa 1.9.135 · p. 229
क्रूरं करेरं जठरं जरठं दृढनिष्ठुरे ।मूर्त्तं निवातं निःसन्धि निर्भरं प्रौढमेधितम् ॥ १३५ ॥
अनुष्टुप्
क्रूरविकरेरविजठरविजरठविमूर्त्तविनिवातविनिःसन्धिविनिर्भरविप्रौढविएधितवि
genderविadj.
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ आतङ्कवर्गः Koṣakalpataru 3.3.5 · p. 1
भवेत्सहृदयश्चाथ प्रगल्भः प्रतिभान्वितः ।प्रौढः प्रत्युत्पन्नमतिः पुनस्तत्कालबुद्धिमान् ।दूरदर्शी [ दीर्घदर्शी ] दीर्घपश्यश्च स स्मृतः ।सुदृक्सुदृश्वा सत्पश्यो भवेच्छोभनदर्शिनि ॥ ५ ॥
अनुष्टुप्
सहृदयविप्रगल्भविप्रतिभान्वितविप्रौढविप्रत्युत्पन्नमतिवितत्कालबुद्धिमत्विदूरदर्शिन्विदीर्घदर्शिन्विदीर्घपश्यविसुदृश्विसुदृश्वन्विसत्पश्यवि
genderविadj.
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ आतङ्कवर्गः Koṣakalpataru 3.3.17 · p. 24
मूर्तिमत्तु भवेन्मूर्तं प्रवृद्धं प्रौढमेधितम् ।अन्वगन्वक्षमनुगेऽनुपदं क्लीबमव्ययम् ॥ १७ ॥
अनुष्टुप्
मूर्तिमत्विमूर्तविप्रवृद्धविप्रौढविएधितविअन्वक्अअन्वक्षविअनुपदअ
genderविadj.
परमानन्दीयनाममाला Paramānandīyanāmamālā · मकरन्ददास तृतीयः परिच्छेदः Paramānandīyanāmamālā 3.371 · p. 98
शीने स्त्यानं तथा प्रोक्तं निर्वातो गतमारुते ।निर्वाणः शीतवह्नौ च प्रौढवृद्धैधितान्यथ ॥ ३७१ ॥
अनुष्टुप्
शीनविस्त्यानविनिर्वातविनिर्वाणविप्रौढविवृद्धविएधितवि
genderविadj.
परमानन्दीयनाममाला Paramānandīyanāmamālā · मकरन्ददास चतुर्थः परिच्छेदः Paramānandīyanāmamālā 4.10 · p. 102
छइल्लो दृश्यते देश्ये प्रौढो बुद्धिगुणान्विते ।सूक्ष्मदर्शी कुशाग्रीयबुद्धिस्तत्कालबुद्धिदः ॥ १० ॥
अनुष्टुप्
छिल्ळपुंप्रौढपुंसूक्ष्मदर्शिन्पुंकुशाग्रीयबुद्धिपुंतत्कालबुद्धिपुं
genderपुंmasc.
पर्यायशब्दरत्न Paryāyaśabdaratna · धनञ्जयभट्ट मध्यमलोकसर्गः Paryāyaśabdaratna 2.699 · p. 117
तरलं कम्पनं कम्पं(म्प्रं?) पारिप्लवपरिप्लवे ।कठिने तु दृढं क्रूरं जरठं(ठरं?) प्रौढमेधितम् ॥ ६९९ ॥
अनुष्टुप्
तरलविकम्पनविकम्पविपारिप्लवविपरिप्लवविदृढविक्रूरविजरठविप्रौढविएधितवि
genderविadj.
सुशीलनाममाला Suśīlanāmamālā · विजयसुशीलसूरि मर्त्यविभागः Suśīlanāmamālā 4.508 · p. 64
छेकालश्चापि छेको वै प्रौढस्तु प्रतिभान्वितः ।प्रगल्भः सूक्ष्मदर्शी तु कुशाग्रीयमतिस्तथा ॥ ५०८ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 पि (wrong syllable)
छेकालविछेकविप्रौढविप्रतिभान्वितविप्रगल्भविसूक्ष्मदर्शिन्विकुशाग्रीयमतिवि
genderविadj.
सुशीलनाममाला Suśīlanāmamālā · विजयसुशीलसूरि सामान्यविभागः Suśīlanāmamālā 7.316 · p. 441
प्रवृद्धमेधितं चैव प्रौढं नामापि कथ्यते ।
अनुष्टुप्
प्र्वृद्धविएधितविप्रौढवि
genderविadj.
वैजयन्ती Vaijayantī · यादवप्रकाश अर्थवल्लिङ्गाध्यायः Vaijayantī 5.4.17 · p. 202
प्रौढः प्रगल्भः प्रतिभायुक्तोऽन्यस्त्वपगल्भकः ।धृष्टो धृष्णुर्वियातश्च शालीनस्तु विपर्यये ॥ १७ ॥
अनुष्टुप्
प्रौढविप्रगल्भविप्रतिभायुक्तविअपगल्भकविधृष्टविधृष्णुविवियातविशालीनवि
genderविadj.

प्रौढ as a meaning in nānārtha verses