जरण
jaraṇaपुं · masc.In 12 kośas: 16 synonym verses, 6 as a nānārtha head word, 2 as a meaning of another word.
जीरे जीरणजरणौ हिङ्गौ तु भूतनाशनम् ।अगूढगन्धमत्युग्रं लिप्सौ लालसलम्पटौ ॥ १०२ ॥लोलो लिप्सा तु धनाया रुचिरीप्सा च कामना ।
metre not recognisednearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 6 ध (wrong syllable); pāda 3, syllable 4 प (wrong syllable)
genderपुंmasc.
genderपुंmasc.
सौवर्चलं हृद्यगन्धं रुचिकं तिलकं पुनः ।जरणं कृष्णलवणमक्ष्यं कोद्रविकं पुनः ॥ १८० ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
मागधो जरणो दीप्यो जीर्णो जीरकजीरणौ ।बह्निसस्योप्यजाजी स्त्री श्वेतायाम् तत्र वै कणा ॥ १९३ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
आरूढगन्धं जरणं भेदनं सूपदीपनम् ।सहस्रवेधिरक्षोघ्नं सूपाङ्गं जन्तुनाशनम् ॥ १९९ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
तन्वर्थो यजतः सप्रो जरणो द्रुस्तपः पुनः ।कुमुदार्थाच्च बन्ध्वर्थो राजराजः सुधांशुकः ॥ १७४ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
अजाजी युज्यमाना स्याद्दीर्घको जीरकोऽस्त्रियाम् ।कणा च कणजीरश्च जरणो मेध्यमित्यपि ॥ ९४ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
उपकुञ्ची च कुञ्ची च पृथ्वीका सुषवी पृथुः ।स्यात्स्थूलकं भूमि * * दमनं माधवं च तत् ।सहस्रवेधि जतुकं बाह्लीकं हिङ्गुरस्त्रियाम् ।रामठं सूपधूपि स्याज्जरणं गूढगन्धि च ।तथा शूलघ्नमुदितं हरिद्रा तु निशाह्वया ॥ ९६ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderक्लीneut.
चित्रके वल्लरी व्यालः पाठीनो दारुणः कुटः ।ज्योतिष्को जरणोऽग्न्याख्यो वलिनद्विपिपाठिनः ॥ २४८ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
हिङ्गौ जतुकवाल्हीकागूढगन्धानि रामठम् ।सहस्रवेधि भूतघ्नं जरणं सूपधूपनम् ॥ २६५ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
जीरके तु कणाऽजाजी जरणः कणजीरकः ।कृष्णेऽस्मिन् कारवी पृथ्वी सुगन्धा सुषवी पृथुः ॥ ३३७ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
जीरश्च जोरकोऽजाजी जरणो जीरणः कणा ॥ ६३६ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderपुंmasc.
उषणं स्यादूषणञ्च वल्लिजं कोलकञ्च तत् ।स्याज्जीरो जीरकोऽजाजी जरणः स्त्रीकणापि च ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
जीरणो जरणः कणः जीरकः कृष्णजीरके ।सुषवी दन्त्यमूर्धन्यतालवयान्तर्गता पृथुः ॥ ६० ॥
metre not recognisednearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 7 क (wrong syllable); pāda 4, syllable 2 लव (syllable split)
genderपुंmasc.
द्रोणस्तु द्रोणिका छत्रा चक्षुष्या द्रोणपुष्पिका ।जीरको जरणो हृद्योऽजाजिः कृष्णे तु जीरके ॥ ६४४ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
वृक्षाम्लं तिन्त्रिणीकं च चुक्रं चैतत् समं त्रयम् ।रामठं हिङ्गु रक्षोघ्नं जरणं भूतनाशनम् ॥ १४५१ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
क्षेत्रे साधन इन्द्रियेऽङ्गहरणे क्षेत्रे च गीते तथाक्लीबे स्याद्बवबालवप्रभृतिषु स्यात्त्वन्तिमे हिङ्गुनि ।जी[281a]रे स्याल्लवणान्तरेऽपि जरणं मानान्तरे धारणेक्षोण्यां स्त्री धरणं प्रिये तु रमणः पाटोलमूलेऽन्तिमे ॥ २० ॥
शार्दूलविक्रीडितम्metre not read in every linenearly शार्दूलविक्रीडितम्
जरण as a meaning in nānārtha verses
- कोषकल्पतरु जीरस्वैरः स्वतन्त्रे परवच्च मन्दे जीरोऽस्त्रियां स्याज्जरणे कृपाणौ । क्षीरः समुद्रे च महीधरे च षण्ढे तु दुग्धे सलिले प्रदिष्टम् ॥ २० ॥ Koṣakalpataru 6.27.20
- शिवकोष माधवक्लीबं जरणेऽथाम्रेऽश्वत्थे सिक्थे च किंशुके पुंसि । शताह्वा मधुसम्भूतशर्कराजातिपोत्रिषु ॥ ५०६ ॥ Śivakoṣa 24.2.506