नीर

नीर as a meaning in nānārtha verses

• धरणिकोश वनद्युम्नं पराक्रमं द्रव्यं वनं कानननीरयोः । वस्ने वेतनदानीये धनं गोधनवित्तयोः ॥ Dharaṇikośa 19.1.1
• धरणिकोश मदनदशनः कवचे दन्ते मदनो नीरपुष्पयोः । अपानौ गुदतद्वातौ चाशनी वज्रविद्युतौ ॥ Dharaṇikośa 19.1.16
• धरणिकोश स्यन्दनराधनं तोषणे प्राप्तौ साधने राधनं विदुः । स्यन्दनं क्षरणे नीरे स्यन्दनौ रथपादपौ ॥ Dharaṇikośa 19.2.47
• धरणिकोश क्षीरशास्त्रं ग्रन्थे निदेशे च शस्त्रमायुधलोहयोः । क्षीरं दुग्धे च नीरे च भूरि प्राज्यसुवर्णयोः ॥ Dharaṇikośa 26.1.9
• धरणिकोश जलइला गोवाग्धरित्रीषु कलत्रे चन्द्रजस्य च । जलो जडमतिः ख्यातो जलं ह्रीवेरनीरयोः ॥ Dharaṇikośa 27.2.3
• कोषकल्पतरु ककः स्याद्विधा[247a]तर्यनलेऽनिलेऽर्के सख्यौ तथा चात्मनि धर्मराजे । दक्षे मयूरे नरि कं तु मौलौ नीरे सुखेऽथ त्रिषु सर्वनामा ॥ २ ॥ Koṣakalpataru 6.1.2
• कोषकल्पतरु गोगौरर्वनाकक्रतुभेदरश्मि- दृग्धेनुलोमाशनिनीरभूषु । दिग्बाणवाणीवृषभेषु गस्तु गणेशगन्धर्वकगातृषु स्यात् ॥ ९० ॥ Koṣakalpataru 6.3.90
• कोषकल्पतरु काण्डत्रय्यां मुण्डित ओषधौ तु वनिता मत्ते तु शौण्डोऽन्यवत् स्याच्चव्याकणयोः स्त्रियामथ शरे नीरे तरुस्कन्धके । स्तम्बे चावसरे रहस्यपि मितौ वर्गे च काण्डोऽस्त्रियां निन्द्ये च त्रिषु भाण्डमत्र वणिजां मूले धने भूषणे ॥ ७९ ॥ Koṣakalpataru 6.12.79
• कोषकल्पतरु मधुमधुर्वसन्ते दनुजे च चैत्रे मधूकवृक्षे च पुमानशोके । स्त्रियां न नीरे मदिरासु दुग्धे क्षौद्रे तथा पुष्परसे प्रदिष्टः ॥ ६६ ॥ Koṣakalpataru 6.20.66
• कोषकल्पतरु स्रवणसंसूचनोत्साहवधप्रकाशे- ऽथो नन्दनं वृत्ररिपोर्वने स्यात् । शुभे तनूजे च पुमान्प्रमोद- कृत्यन्यवच्च स्रवणे तु नीरे ॥ [16a] ५३ ॥ Koṣakalpataru 6.21.75
• कोषकल्पतरु क्षरकार्पासके स्यादपि कूलके च स्त्रियां तु गर्भाशयभूमिवाची । मेदस्यथाम्भोमुचि च क्षरः स्या- न्नीरेऽन्तिमेऽथ त्रिषु रन्ध्रभीत्योः ॥ ४ ॥ Koṣakalpataru 6.27.4
• कोषकल्पतरु नारनारं तु नीरे कनकेऽथ सारो बले स्थिरांशेऽपि च मज्ज्नि पुंसि । न्याय्ये च नीरे द्रविणे च षण्ढे वरे पुनर्वाच्यसमं वदन्ति ॥ १६ ॥ Koṣakalpataru 6.27.16
• कोषकल्पतरु पयस्रजो गुणे रेणुपरागयोश्च स्यादार्तवेऽन्त्येऽथ पुमानदन्तः । क्षीरे च नीरे च पयो वयस्तु खगे च बाल्यादिषु यौवने च ॥ २ ॥ Koṣakalpataru 6.31.2
• कोषकल्पतरु घनरसघनरस उक्तो नीरे निर्यासे मोरटे सान्द्रे । कर्पूरे सिद्धरसेऽस्त्रियां भवेत्पीलुपर्ण्यर्थे ॥ १६ ॥ Koṣakalpataru 6.31.16
• नानार्थार्णवसंक्षेप आयुस्सान्तं जीवितकालेऽन्ने घने वत्सरनीरयोः । अपि स्याद्विश्वतोदावन्नित्यारण्यकसामनि ॥ ८१ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.5.81
• नानार्थार्णवसंक्षेप वार्दूरउत्तरस्त्वद्भुतश्लोको रभसेन समीरितः । काकचिण्डीभवे बीजे वारिक्रिमिजनीरयोः ॥ ७२ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 3.3.72
• नानार्थार्णवसंक्षेप सर्वतोमुखना नीरे क्ली त्रिषु पुनर्यस्य स्यात् सर्वतो मुखम् । अथो सहस्रवीर्या स्त्री दूर्वायामपरः पुनः ॥ १०१ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 7.101
• परमानन्दीयनाममाला कम्बलकम्बलं जलजे नीरे काकिणी तु वराटिका । गुञ्जायामथ कल्याणं मङ्गले काञ्चनेऽपि च ॥ ११४ ॥ Paramānandīyanāmamālā 5.7.114
• परमानन्दीयनाममाला कृपीटकृपीटं तूदरे नीरे करजो नखवृक्षयोः । करेणुर्हस्तिहस्तिन्योः कर्णिकारद्रुमेऽपि च ॥ १२७ ॥ Paramānandīyanāmamālā 5.7.127
• परमानन्दीयनाममाला जरणजरणो जीरके नीरे रुचके कृष्णजीरके । जम्भलो देवताभेदे जम्बीरेऽपि निशम्यते ॥ २०४ ॥ Paramānandīyanāmamālā 5.13.204
• परमानन्दीयनाममाला शिवशिवं भद्रे सुखे नीरे शिवो जम्बुकरुद्रयोः । गुग्गुले कीलके योगे शिवा कात्यायिनी स्मृता ॥ ३५५ ॥ Paramānandīyanāmamālā 5.25.355
• शिवकोष वनवनं प्रस्रवणे नीरे वह्निश्चित्रेऽप्यरुष्करे । Śivakoṣa 16.4
• शिवकोष जीवनजीवनं प्रस्रवे नीरे जीवनश्चिरजीविनि । मेदायां जीवनी सिद्धिवीराजीवासु जीविनी ॥ २५३ ॥ Śivakoṣa 16.1.253
• शिवकोष जलकङ्कोलके च कोला तु पिप्पलीचव्ययोः स्त्रियाम् । चलस्तुरुष्के चाम्पेये जलं वालकनीरयोः ॥ ४४० ॥ Śivakoṣa 23.1.440
• शिवकोष पयस्पयः क्षीरे च नीरे च रजो रेणुपरागयोः । वायसो वृकधूपे च पुंसि स्यादगुरुद्रुमे ॥ ५२८ ॥ Śivakoṣa 27.2.528
• शब्दरत्नावली कृपीटनिषादे शूद्रपुत्रे च तृणोल्कायाञ्च कुक्कुभे । कुनटी स्त्री तु नैपाल्यां तथा गनःशिलासु च । कृपीटं जठरे नीरे विपिनेन्धनयोरपि ॥ Śabdaratnāvalī 7.11.41
• शब्दरत्नावली कृतकृतिर्जुगुप्साकल्याणसार्द्धासु वर्त्मनि स्त्रियाम् । कृतमुच्छशिले नीरे सत्ये दीप्ते च पूजिते ॥ Śabdaratnāvalī 7.16.5
• शब्दरत्नावली वनवनं नीरे निवासे स्यादालये विपिनेऽपि च । वह्निः स्याच्चित्रकौषद्यां भवेद्वैश्वानरे पुमान् ॥ Śabdaratnāvalī 7.20.18
• शब्दरत्नावली भुवनभावना स्यान्न ना ध्यानपर्यालोचाधिवासने । भुवनं गगणे नीरे पिष्टपे च जनेऽपि च ॥ Śabdaratnāvalī 7.20.66
• शब्दरत्नावली स्पन्दनसंस्थानं मरणाकृत्योः सन्निवेशे चतुष्पथे । स्पन्दनं क्षरणे नीरे रथेऽस्त्री तिनिशे पुमान् ॥ Śabdaratnāvalī 7.20.91
• शब्दरत्नावली सोमकर्पूरवसुभिन्नीर कपि सोमलतासु च । हिमं शीते मलयजे क्लीबं स्याच्छीतलेऽन्यवत् ॥ Śabdaratnāvalī 7.25.29
• शब्दरत्नावली कीरऐन्द्रिर्जयन्ते काके ना स्त्री शचीशिवयोरपि । ओड्रः पुंभूम्नि देशे स्यात्तरुभेदे पुमानयम् ॥ करो रश्मौ च करके शुण्डप्रत्यायपाणिषु । कद्रुस्त्रिषु पिशङ्गे स्यान्नागमातरि तु स्त्रियाम् ॥ कारो हिमगिरौ यत्ने वलौ पत्यौ वधे पुमान् । कारा स्त्रियां बन्धगृहे बन्धे दूत्यां प्रसेवके ॥ कारिः क्रियायां स्त्रीलिङ्गो वाच्यलिङ्गस्तु शिल्पिनी । क्रूरं स्यात्कठिने घोरे नृशंसेऽपि च वाच्यवत् ॥ कारुस्त्वष्टरि पुंसि स्यात्त्रिषु कर्तरि शिल्पिनि । कीरः शुके देशभेदे क्लीबं स्यान्नीरदुग्धयोः ॥ कुरुर्ना भक्तनृपयोः पुंबहुत्वे च निवृति । क्षुद्रः क्रूरेऽधमेऽल्पे च कृपणेऽपि च वाच्यवत् ॥ क्षुद्रा व्यङ्गानटीधृष्टाबृहतीसरधासु च । चाङ्गेरी मक्षिकामात्रे हिंस्रा वादरतासु च ॥ क्षुरः स्याच्छेदनद्रव्ये कोकिलाक्षे च गोक्षुरे । खुरः शफे कोलदले तथा छेदनवस्तुनि ॥ क्रोष्ट्री कृष्णविदार्युक्ताशृगालीलाङ्गलीषु च । खरो धर्मे गर्दभे ना तीक्ष्यो त्रिष्वौषधे स्त्रियाम् ॥ खरुर्दर्पे हरे दन्ते हये ना धवले त्रिषु ॥ Śabdaratnāvalī 7.27.7
• शब्दरत्नावली नारनक्रः कुम्भीरके क्लीबं नासायामनदारुणि । नारं स्यात्तर्वके नीरे स्त्री वहुत्वे कुत्रचित् ॥ Śabdaratnāvalī 7.27.20
• शब्दरत्नावली सारस्वरो नासानिलोदात्तध्वनिषड्जादिके पुमान् । सारो मज्जास्थिरांशे च बलेऽप्यतिदृढे पुमान् ॥ विपिनन्याय्यनीरेषु क्लीबलिङ्गं वरे त्रिषु । सान्द्रं स्निग्धे मनोज्ञे च नालवाले नपुंसकम् ॥ सिप्रो निदाघनीरे ना सिप्रा स्त्री सरिदन्तरे । सूत्रन्तु सूजनाग्रन्थे व्यवस्थायाञ्च तन्तुषु ॥ Śabdaratnāvalī 7.27.48
• शब्दरत्नावली जलजलं गो कलने नीरे ह्रीवेरे च जडेऽन्यवत् । जालमानायदम्भौघगवाक्षक्षारकेष्वपि ॥ Śabdaratnāvalī 7.28.14
• शब्दरत्नावली कोमलकेवली ज्ञानभेदे स्त्री केवली शास्त्रहोरयोः । कोमलं मृदुले नीरे मनोज्ञेऽपि च न द्वयोः ॥ Śabdaratnāvalī 7.28.57
• शब्दरत्नावली कुशकुशा रज्वां कुशं नीरे कुशी फाले कुथेऽस्त्रियाम् । पुमान् रायसुते द्वीपे त्रिषु पापिष्ठमत्तयोः । केशः सुगन्धिबालायां वरुणे कुन्तले हरौ ॥ Śabdaratnāvalī 7.30.4
• शब्दरत्नावली रसरसो गन्धरसे नीरे शृङ्गारादौ विषे द्रवे । रागवीर्यदेहधातुप्रभेदास्वादपारदे ॥ Śabdaratnāvalī 7.32.8
• शब्दरत्नावली सरस्सरो नीरे तडागेऽपि सरसी च सरोवरे । समासः पुंसि संक्षेपे संज्ञाभेदे समर्थने ॥ Śabdaratnāvalī 7.32.37
• शब्दरत्नावली कम्कं पादपूरणे नीरे मस्तके मङ्गले सुखे । किं निषेधे वितर्के च सन्देहे प्रश्नकृत्स्न्योः ॥ Śabdaratnāvalī 8.1.49
• त्रिकाण्डशेष पानीयपर्य्यायः स्यात्प्रकारेऽपि प्रायो ना भूयतुल्ययोः । पथ्यं हितेऽभया पथ्या पानीयं पेयनीरयोः ॥ ३१६ ॥ Trikāṇḍaśeṣa 3.3.316
• त्रिकाण्डशेष सरस्वीणाभेदे सर्जरसो धूनकेऽप्यथ सारसम् । पद्मे ना पक्षिणीन्दौ च सरो नीरतडागयोः ॥ ४५४ ॥ Trikāṇḍaśeṣa 3.3.454