रक्तचन्दन
raktacandanaक्ली · neut.In 13 kośas: 14 synonym verses, 1 as a nānārtha head word, 11 as a meaning of another word.
अगुर्वगरु राजार्हं लोहं कृमिजवंशिके ।अनार्यजं जोङ्गिकं च मङ्गल्या मल्लिगन्धि यत् ॥ ६४० ॥कालागुरुः कालतुण्डः श्रीखण्डो रोहणद्रुमः ।गन्धसारो मलयजश्चन्दने हरिचन्दने ॥ ६४१ ॥तैलपर्णिकगोशीर्षौ पत्त्राङ्गं रक्तचन्दनम् ।कुचन्दनं ताम्रसारं रञ्जनं तिलपर्णिका ॥ ६४२ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
तिलपर्णी तु पत्राङ्गं रञ्जनं रक्तचन्दनम् ।कुचन्दनं चाथ जातीकोशजातीफले समे ॥ १३२ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
genderक्लीneut.
कुङ्कुमं घुसृणं रक्तलोहितचन्दनम् ।करटं पीतकौबेरं कालेयं वसनीयकम् ॥ २८७ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderक्लीneut.doubtful
जोगं कालानुसार्यं च वनच[34a]न्दनमस्त्रियाम् ।नातिशीततमं श्वेतं कैरातं च शिलोद्भवम् ॥बर्बरोत्थं श्वेतवर्णं निर्गन्धबर्बराह्वयम् ।रक्तचन्दनमस्त्री स्याद्रक्तसारं च लोहितम् ॥ ११ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 3 न्ध (wrong syllable)
genderपुंक्लीm. n.
संकोचं पिशुनं धीरं दीपनं रक्तचन्दनम् ।कस्तूरिका गन्धधूलिर्मृगनाभिर्लताण्डजा ॥ १४ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
काकतुण्डोऽसितः प्रोक्तः श्रीखण्डं रोहणद्रुमः ।रक्तचन्दनपत्राङ्गे क्लीबलिङ्गे समे उभे ॥ २९४ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
काश्मीरजन्मवर्णे तु घुसृणं रक्तचन्दनम् ।कालेयजागुडे वह्निशिखं वाह्लीकमप्यदः ॥ २९७ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
पीतवर्णसमायुक्ते चन्दने चाथ रञ्जनम् ।पत्राङ्गं रक्तकं रक्तचन्दनं तु कुचन्दनम् ॥ १८८ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
पाटीरं मलयोद्भूतं चन्दनं शिशिरद्रवम् ।माहिषं रक्तपाटीरं लोहितं रक्तचन्दनम् ॥ १८४ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
गोशीर्षस्तैलर्णिकः प्रख्यातं हरिचन्दनम् ।कुचन्दनं तु पत्राङ्गं रञ्जनं रक्तचन्दनम् ॥ १०३७ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 ल (syllables merged)
genderक्लीneut.
तिलपर्णी रक्तवीजं रञ्जनं रक्तचन्दनम् ।फलं जातिर्जातिफलं जाती जातीफलं तथा ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
भूतकेशो भूतकेशी गोलामी भूतकेशिका ।रक्तचन्दनपत्राङ्गं पत्राङ्कमपि कुत्रचित् ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
पत्राङ्गं रञ्जनं रक्तचन्दनं च कुचन्दनम् ।कर्पूरागरुकस्तूरीतक्कोलैर्यक्षकर्दमः ॥ ११५० ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
महारजनमुद्दिष्टं शातकुम्भकुसुम्भयोः ।स्याद्रक्तचन्दनं रक्तकाष्टे लोहितचन्दने ॥ २८५ ॥
अनुष्टुप्
रक्तचन्दन as a meaning in nānārtha verses
- धरणिकोश रञ्जनकर्तनं छेदनं प्रोक्तं स्त्रीणां च सूत्रकर्शने । दर्शनं लोचने स्वप्ने बुद्धिशास्त्रोपलब्धिषु । रञ्जनं रागजननं रञ्जनं रक्तचन्दनम् ॥ Dharaṇikośa 19.2.53
- नानार्थार्णवसंक्षेप पत्राङ्गपतत्त्रं गरुति व्योम्नि पत्राङ्गं रक्तचन्दने । भूर्जे च पतनं तु स्यात् पा(त्रे?ते) तरुपलाशके ॥ ५० ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 3.3.50
- नानार्थार्णवसंक्षेप जघनह्रीबेरेऽथ जघन्यस्त्रिः पाश्चात्ये गर्हिते तथा । जघनं (त्वे?स्थे) नपि त्वेतद्विज्ञेयं रक्तचन्दने ॥ ७८४ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 4.784
- नानार्थार्णवसंक्षेप रञ्जनवल्लिभेदे च जतुकृत्संज्ञे क्लीबं तु रञ्जनम् । स्याद्रक्तचन्दने स्त्री तु नीलीति प्रथितौषधौ ॥ १४८७ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 4.1487
- नानार्थार्णवसंक्षेप कुचन्दनकुचन्दनोऽस्त्रियां पीतचन्दने रक्तचन्दने । कुक्कुटाक्षः पुमानल्पतुम्ब्यामर्थादि पूर्ववत् ॥ १८४ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 6.184
- शिवकोष पत्राङ्गनागरङ्गोपि पत्राङ्गं पद्मके रक्तचन्दने । भूर्जे परागः सुमनोरेणुः पर्पटचन्दने ॥ ९१ ॥ Śivakoṣa 3.2.91
- शिवकोष लोहितरोहितं कुङ्कुमे क्लीबं पुंसि रोहिणि रोहितः । लोहितं कुङ्कुमे रक्तचन्दने च कुचन्दने ॥ १९५ ॥ Śivakoṣa 12.2.195
- शिवकोष रक्तसारमणिछिद्रा तु मेदायां भेदेऽपि ऋषभेऽपि च । रक्तसारस्तु पत्तङ्गे खदिरे रक्तचन्दने ॥ ४२९ ॥ Śivakoṣa 22.4.429
- शब्दरत्नावली पत्राङ्गनिसर्गः सर्गरूपादौ निषङ्गः सङ्गतूणयोः । पत्राङ्गोऽस्त्री भूर्जपत्रे पद्मके रक्तचन्दने ॥ पन्नगः स्यादौषधीभित् पन्नगाशनयोरपि । प्लवगोऽरुणमण्डूकवानरप्लवपक्षिषु ॥ Śabdaratnāvalī 7.3.39
- शब्दरत्नावली रञ्जनरञ्जनो रागजनने रञ्जनं रक्तचन्दने । नीलीरोचनिकाशुण्डामञ्जिष्ठासु च रञ्जिनी ॥ रजनी रात्रिजतुकाहरिद्रानीलिनीषु च । राधना तोषणे स्त्री स्यात्क्लीबं प्राप्तौ च साधने ॥ राजा नृपे प्रभौ चन्द्रे क्षत्रिये च पुमानयम् । रेचनी कर्कश-दन्ती-रोचनी-त्रिवृतासु च ॥ Śabdaratnāvalī 7.20.69
- शब्दरत्नावली कुचन्दनआत्मयोनिः शिवे कामे हरौ च परमेष्ठिनि । उद्वर्त्तनमुत्पतने विलेपे घर्षणेऽपि च ॥ उद्वाहनी भवेद्रज्वां द्विसीत्ये तु नपुंसकम् । उपासनं शराभ्यासे सेवनासनयोरपि ॥ कपीतनश्चलदले गर्दभाण्डे शिरीषके । आम्रातके च पूगे च मालूरेऽपि च कुत्रचित् ॥ कलापी स्यान्मयूरे च प्लक्षभूमिरुहे पुमान् । क्षौमं(?) शुद्धार्द्धजरती विधवादुर्गयोः स्त्रियाम् ॥ कुम्भयोनिर्वशिष्ठे स्याद् द्रोणेऽगस्त्ये पुमानयम् । कुचन्दनं वृक्षभेदे कुङ्कुमे रक्तचन्दने ॥ कुण्डली कुण्डलवति व्याले बर्हिप्रचेतसोः । केशरी सिंहपुन्नागनागकेशरवाजिषु ॥ Śabdaratnāvalī 7.20.105