कोविद्यास्थानम् · कोशाःVidyāsthāna Kośa · kosha.sanskrit.site

जाति

jātiस्त्री · fem.

In 18 kośas: 24 synonym verses, 14 as a nānārtha head word, 11 as a meaning of another word.

अभिधानचिन्तामणि Abhidhānacintāmaṇi · हेमचन्द्राचार्य वनस्पतिकायः Abhidhānacintāmaṇi 4.5.1147 · p. 45
निर्गुण्डी सिन्दुवारेऽतिमुक्तके माधवीलता ।वासन्ती चौड्रपुष्पं तु जपा जातिस्तु मालती ॥ ११४७ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
अभिधानचिन्तामणि Abhidhānacintāmaṇi · हेमचन्द्राचार्य सामान्यकाण्डः Abhidhānacintāmaṇi 6.184 · p. 57
जातिः सामान्यं व्यक्तिस्तु विशेषः पृथगात्मिका ।
metre not recognisednearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 न्यं (wrong syllable); pāda 3, syllable 5 सं (wrong syllable)
genderस्त्रीfem.
नामलिङ्गानुशासनम् Amarakośa · अमरसिंह कालवर्गः Amarakośa 1.4.48
जातिर्जातं च सामान्यं व्यक्तिस्तु पृथगात्मता ।
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
नामलिङ्गानुशासनम् Amarakośa · अमरसिंह वनौषधिवर्गः Amarakośa 2.4.72
सुमना मालती जातिः सप्तला नवमालिका ॥ ७२ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला) Abhidhānaratnamālā (Halāyudha) · हलायुध भूमिकाण्डम् Abhidhānaratnamālā (Halāyudha) 2.205 · p. 25
नीला झिण्टी भवेद्वाणः पीता सहचरी भवेत् ।मालती कथ्यते जातिर्मागधी यूथिका तथा ॥ २०५ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
बालप्रबोधिका Bālaprabodhikā · नत्कीर द्वादशोपदेशः Bālaprabodhikā 12.240 · p. 87
द्राक्षायां कृष्णिका स्वाद्वी प्रियाला कालमेषिका ।मालत्यां रेवतीजातिर्यूथिकायां मनोज्वला ॥ २४० ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
स्यान्माध्वी माधविका (च?) समौ बन्धूकबन्धुकौ ।जातिर्जाती च तत्र स्यात् सुमनाः सुमनापि च ॥ ११७ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
कल्पद्रुकोशः Kalpadrukośa · केशव कालप्रकाण्डः Kalpadrukośa 2.4.100 · p. 416
प्राणी तु चेतनो जन्मी जन्तुजन्यशरीरिणः ।व्यष्टिर्जातिः स्त्रियां जातं क्लीबेऽथ व्यक्तिरित्यपि ॥ १०० ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ परमात्मवर्गः Koṣakalpataru 1.1.29 · p. 3
जातिर्जातं च सामान्यं व्यक्तिः स्त्री पृथगात्मता ।जीवात्मनो मनोग्राहिधर्माधर्मादयो गुणाः ॥ २९ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ वनौषधिवर्गः Koṣakalpataru 2.3.1 · p. 231
वंशोऽन्ववायः संतानोऽन्वयश्चाभिजनः कुलम् ।गोत्रं च जननं जातिः संततिश्च समार्थकाः ॥ १ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderस्त्रीfem.
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ आतङ्कवर्गः Koṣakalpataru 3.3.10 · p. 306
पोषकर्तानुपशयः संप्राप्तिर्जातिरागतिः ।दोषाणां समवेतानां विकल्पोंऽशांशकल्पना ॥ १० ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ स्त्रीलिङ्गाधिकारः Koṣakalpataru 4.2.52 · p. 100
genderस्त्रीfem.
परमानन्दीयनाममाला Paramānandīyanāmamālā · मकरन्ददास तृतीयः परिच्छेदः Paramānandīyanāmamālā 3.387 · p. 100
प्रयोजनं कृत्यमर्थः सामान्यं जातिरुच्यते ।व्यक्तिर्विशेषसंज्ञा स्यात्सा पृथक्त्वनिबन्धनम् ॥ ३८७ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
पञ्चतत्त्वप्रकाश Pañcatattvaprakāśa · वेणीदत्त वृक्षलतौषधिमरीचिः Pañcatattvaprakāśa 1.4.210 · p. 15
मृद्वीका गोस्तनी द्राक्षा स्वाद्वी मधुरसाऽमृता ।मालतीसुमना जातिर्मुनिला नवमल्लिका ॥ २१० ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
सुशीलनाममाला Suśīlanāmamālā · विजयसुशीलसूरि वनस्पतिकायनामानि Suśīlanāmamālā 5.5.2042 · p. 338
जातिस्तु मालती जाती सुमनाः सुमना तथा ॥ २०४२ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
सुशीलनाममाला Suśīlanāmamālā · विजयसुशीलसूरि सामान्यविभागः Suśīlanāmamālā 7.2758 · p. 449
जातिर्जातञ्च सामान्यं त्रीणि नामानि सन्ति वै ॥ २७५८ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
शब्दरत्नावली Śabdaratnāvalī · मथुरेश सिंहादिवर्गप्रकाशः Śabdaratnāvalī 3.5.399 · p. 108
तिलपर्णी रक्तवीजं रञ्जनं रक्तचन्दनम् ।फलं जातिर्जातिफलं जाती जातीफलं तथा ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
शब्दरत्नाकर Śabdaratnākara · वाचनाचार्यश्रीसाधुसुन्दरगणि तृतीयः काण्डः Śabdaratnākara 3.201 · p. 205
हरिश्च, रक्तचन्दने पत्रगं च पतङ्गकम् ।पत्राङ्गं, सौमनसे तु जातिर्जाती फलं तथा ॥ २०१ ॥
metre not recognisednearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 7 न्द (wrong syllable); pāda 3, syllable 6 न (wrong syllable)
genderस्त्रीfem.
शब्दरत्नाकर Śabdaratnākara · वाचनाचार्यश्रीसाधुसुन्दरगणि चतुर्थः काण्डः Śabdaratnākara 4.175 · p. 232
माधवीलता माधव्यथोड्रपुष्पे जपा जवा ।मालत्यां तु जातिर्जाती सुमनाऽबन्त-सन्तगा ॥ १७५ ॥
metre not recognisednearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 ता (wrong syllable); pāda 3, syllable 5 जा (wrong syllable)
genderस्त्रीfem.
शब्दरत्नाकर Śabdaratnākara · वाचनाचार्यश्रीसाधुसुन्दरगणि षष्ठः काण्डः Śabdaratnākara 6.87 · p. 256
सामान्ये तु जातिर्जातम्, स्पर्धायां तु समः परौ ।हर्ष-घर्षौ च संक्राम-संक्रमौ दुर्गसञ्चरे ॥ ८७ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 जा (wrong syllable)
genderस्त्रीfem.
शब्दरत्नाकर Śabdaratnākara · वामनभट्ट-बाण वनाध्यायः Śabdaratnākara 2.3.543 · p. 70
सुमना मालती जातिः सप्तला नवमालिका ।चण्डातकः शतप्रासः करवीरोऽश्वमारकः ॥ ५४३ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
शब्दरत्नाकर Śabdaratnākara · वामनभट्ट-बाण मनुष्याध्यायः Śabdaratnākara 3.1.1055 · p. 131
उद्भवो जातिरुत्पत्तिर्जनिर्जननजन्मनी ।जनुश्च चेतनो जन्मी जन्तुर्जन्युः शरीरभाक् ॥ १०५५ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
त्रिकाण्डशेष Trikāṇḍaśeṣa · पुरुषोत्तमदेव लिङ्गादिसंग्रहः Trikāṇḍaśeṣa 4.1 · p. 267
{लिङ्गादिसङ्ग्रहेऽनुक्तममरेणाऽभिदध्महे ।}स्त्रियामाजिर्दरज्जातिः पूरुभाद्राः समाः शरत् ।सिकताद्या बहुत्वेऽपि विंशत्याद्येकवागपि ॥ १ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
वैजयन्ती Vaijayantī · यादवप्रकाश वनाध्यायः Vaijayantī 3.3.182 · p. 60
मालत्यां रेवती जातिर्यूथिकायां मनोज्वला ।मानवी चात्र पीतायां वासन्ती हेमपुष्पिका ॥ १८२ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
नामलिङ्गानुशासनम् Amarakośa · अमरसिंह नानार्थवर्गः Amarakośa 3.3.133
आर्तिः पीडा धनुष्कोट्योर्जातिः सामान्यजन्मनोः ।
अनुष्टुप्
धरणिकोश Dharaṇikośa · धरणिदास तार्धश्लोकः Dharaṇikośa 15.2.14 · p. 68
रतिः कामस्त्रियां रागे सुरतेऽपि रतिः स्मृता ।जातिश्छन्दसि सामान्ये मालतीगोत्रजन्मसु ॥
अनुष्टुप्
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ तान्ताः Koṣakalpataru 6.16.62 · p. 213
कान्तिर्भवेत्सातिरिह प्रदानेतथावसानेऽप्यथ जातिरुक्ता ।सामान्यवृत्तान्तरगोत्रजन्म-कम्पिल्लजातीफलचुल्लिकासु ॥ ६२ ॥
उपजातिः
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ तान्ताः Koṣakalpataru 6.16.63 · p. 214
धात्र्यामथो बान्धवतातयोः स्या-ज्ज्ञातिर्द्वयोः प्रातिरियं प्रदेशे ।पूर्तौ च बस्तिस्तु युगे च नाभे-रधोनिरूहेऽपि दशासु भूम्नि ॥ ६३ ॥
उपजातिः
doubtful
नानार्थार्णवसंक्षेप Nānārthārṇavasaṃkṣepa · केशवस्वामिन् स्त्रीलिङ्गाध्यायः Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.1.38 · p. 13
जातिः समूहे मालत्यां सामान्ये जन्मगोत्रयोः ।ब्राह्मणादिषु वर्णेषु वेदार्थे सर्वजन्तुषु ॥ ३८ ॥
अनुष्टुप्
नानार्थार्णवसंक्षेप Nānārthārṇavasaṃkṣepa · केशवस्वामिन् स्त्रीलिङ्गाध्यायः Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.1.39 · p. 13
स्वभावे प्रभवे छन्दोभेदेष्वार्यादिकेष्वपि ।ज्यानिस्तु हानौ बुद्धौ च रोगे जिह्वा तु वाचि च ॥ ३९ ॥
अनुष्टुप्
doubtful
परमानन्दीयनाममाला Paramānandīyanāmamālā · मकरन्ददास जकारादयः Paramānandīyanāmamālā 5.13.198 · p. 187
ज्योतिर्वह्नौ दिवानाथे नक्षत्रेऽक्षिप्रकाशयोः ।जातिर्गोत्रामलक्योः स्याज्जन्मसामान्ययोरपि ॥ १९८ ॥
अनुष्टुप्
परमानन्दीयनाममाला Paramānandīyanāmamālā · मकरन्ददास जकारादयः Paramānandīyanāmamālā 5.13.199 · p. 187
मालत्यां छन्दसां भेदे ज्यायान् शस्ते गुरावपि ।जालं तु क्षारकानायगणदर्भेषु जालके ॥ १९९ ॥
अनुष्टुप्
doubtful
शिवकोष Śivakoṣa · शिवदत्तमिश्र तद्विः Śivakoṣa 12.1.178 · p. 17
कृत्तिर्भूर्जे त्वचायां स्त्री घृतमाज्ये जलेऽपि च ।जातिर्जातीफले धात्र्यां मालत्यां रक्तचूर्णके ॥ १७८ ॥
अनुष्टुप्
शब्दरत्नावली Śabdaratnāvalī · मथुरेश तान्ताः Śabdaratnāvalī 7.16.13 · p. 214
जातं त्रिलिङ्गमुत्पन्ने क्लीबं व्यक्तौघजन्मसु ।जातिर्जन्मनि गोत्रे च सामान्ये ब्राह्मणादिके ॥
अनुष्टुप्
शब्दरत्नावली Śabdaratnāvalī · मथुरेश तान्ताः Śabdaratnāvalī 7.16.14 · p. 215
जातीफले च मालत्यां छन्दस्यश्मन्तिकासु च ।ज्ञातिस्ताते सगोत्रे च पुमानप्रसवेऽपि च ॥ततं वाद्यव्याप्तयोर्ना मारुते विस्तृते त्रिषु ।तातः पितरि पूज्ये स्यादनुकम्प्ये च पुंस्ययम् ॥तिक्तः सुगन्धरसयोः पर्पटे तु नपुंसकम् ।तिक्ता च कटुरोहिण्यां वचनादौ तु वाच्यवत् ॥
अनुष्टुप्
शब्दरत्नाकर Śabdaratnākara · वामनभट्ट-बाण अनेकार्थाधिकाराध्यायः Śabdaratnākara 4.1.1926 · p. 234
ज्येष्ठा त्वलक्ष्मीर्नक्षत्रज्यायसी गृहगोलिका ।जातिर्जन्मनि मालत्यां सामान्ये ब्राह्मणादिके ॥ १९२६ ॥
अनुष्टुप्
त्रिकाण्डशेष Trikāṇḍaśeṣa · पुरुषोत्तमदेव नानार्थवर्गः Trikāṇḍaśeṣa 3.3.157 · p. 145
सूर्यावर्तेऽपि जामाता ना वाते पिष्टपे जगत् ।जातिश्छन्दसि मालत्यां चुल्ल्यां जातीफले कुले ॥ १५७ ॥
अनुष्टुप्
वैजयन्ती Vaijayantī · यादवप्रकाश स्त्रीलिङ्गाध्यायः Vaijayantī 6.2.14 · p. 221
जनिर्वरस्त्रीपत्योश्च जामिः स्वसृकुलस्त्रियोः ।जातिश्छन्दसि मालत्यां सामान्ये जन्मगोत्रयोः ॥ १४ ॥
अनुष्टुप्

जाति as a meaning in nānārtha verses