All kośas › Koṣakalpataru

कोषकल्पतरु Koṣakalpataru

विश्वनाथ · Kośakalpataru of Viśvanātha · Dr. H. D. Sankalia, for the Deccan College Post-Graduate and Research Institute, Poona 6 · Fascicule I in 1957 A.D. and Fascicule II in 1966 A.D. · Madhukar Mangesh Patkar, K. V. Krishnamurthy Sarma

6,194 verses · 52,591 words tagged · 11,257 marked doubtful (dashed)

भूकाण्डः · वनौषधिवर्गः (15/15)

प्रतिकी कार्षापणिकी शौर्पं शौर्पिकमित्यपि ।तथा द्विशूर्पकक्रीते द्विशूर्पं च द्विशौर्पिकम् ।पाराय[139a]णिकमेवं स्याद्द्वैपारायणिकं तथा ।द्विकार्षापणतुल्यं स्याद्द्विकार्षापणिकं * नौ ॥ ७६ ॥

2.3.76 · p. 289

अनुष्टुप्metre not read in every line

प्रतिकीस्त्री कार्षापणिकीस्त्री शौर्पवि शौर्पिकवि द्विशूर्पवि द्विशौर्पिकवि पारायणिकवि द्वैपारायणिकवि द्विकार्षापणिकवि

शातमानं वैशतिकं साहस्रं वासनं पृथक् ।अध्यर्द्धप्रतिकं चाध्यर्द्धकार्षापणिकं तथा ॥ ७७ ॥

2.3.77 · p. 289

अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 वै (wrong syllable)

शातमानवि वैशतिकवि साहस्रवि वासनवि अध्यर्धप्रतिकवि अध्यर्धकार्षापणिकवि

अध्यर्द्धकार्षापणवदथ द्विशतमानवत् ।द्विशातमानं संप्रोक्तमथ द्वैनिष्किकं मतम् ॥ ७८ ॥

2.3.78 · p. 289

अनुष्टुप्

अध्यर्धकार्षापणवि द्विशतमानवि द्विशातमानवि द्वैनिष्किकवि

द्विनिष्कं बहुनिष्कं तु बहुनैष्किकमुच्यते ।द्वैबिस्तिकं द्विबिस्तं स्यात्त्रिबिस्ताद्येवमुन्नयेत् ॥ ७९ ॥

2.3.79 · p. 289

अनुष्टुप्

द्विनिष्कवि बहुनिष्कवि बहुनैष्किकवि द्वैबिस्तिकवि द्विबिस्तवि त्रिबिस्तवि

अथोच्यतेऽध्यर्द्धविंशतिकीनमथ सम्मतम् ।द्विखारीकं तथाध्यर्द्धखारिकाद्येवमुन्नयेत् ॥ ८० ॥

2.3.80 · p. 289

अनुष्टुप्

अध्यर्धविंशतिकीनवि द्विखारीकवि अध्यर्धखारिकवि

खारीकं च द्विपण्यं च द्विमाष्यं च द्विमाष्यवत् ।अध्यर्द्धशाण्यमध्यर्द्धशाणं स्यात्तु द्विशाण्यवत् ॥ ७१ ॥

2.3.71 · p. 289

अनुष्टुप्

खारीकवि द्विपण्यवि द्विमाष्यवि अध्यर्धशाण्यवि अध्यर्धशाणवि द्विशाण्यवि

302-311द्वैशाणं चद्विशाणं स्यादथास्य परिमाणकम् ।स्यात्प्रस्थः प्रास्थिकोऽसौ स्यात्पञ्चकः पञ्चसंघकः ॥ ७२ ॥

2.3.72 · p. 289

अनुष्टुप्metre not read in every line

द्वैशाणवि द्विशाणवि प्रास्थिकवि पञ्चकपुं

पञ्चच्च पञ्चको वर्गो दशद्दशक इत्यपि ।क्लीबे सत्यापनं[139b] सत्यंकारः सत्याकृतिः स्त्रियाम् ।गणेयं गणनीयं स्यात्संख्यातं गणितं त्रिषु ॥ ७३ ॥

2.3.73 · p. 290

अनुष्टुप्metre not read in every line

पञ्चत्स्त्री पञ्चकपुं दशत्स्त्री दशकपुं सत्यापनक्ली सत्यंकारपुं सत्याकृतिस्त्री गणेयवि गणनीयवि संख्यातवि गणितवि

संख्या त्वेकादिका सा तु संख्येयेष्वादश त्रिषु ।विंशत्याद्याः सदैकत्वे सर्वाः संख्येयसंख्ययोः ॥ ७४ ॥

2.3.74 · p. 290

अनुष्टुप्

विंशत्यादेस्तु संख्यायां द्वित्वाद्यपि समुन्नयेत् ।संख्यायामपि संख्येये त्र्यादयो भूम्नि सम्मता ॥नित्यं द्विवचनान्तो द्वावुभौ न तु तथोभयः ।एकद्वित्रिचतुःपञ्चषट्सप्ताष्टनवक्रमात् ॥दशैकादश संप्रोक्ता द्वादश स्युस्त्रयोदश ॥ ७५ ॥

2.3.75 · p. 290

अनुष्टुप्

द्विवि उभवि उभयवि एकवि त्रिवि चतुर्वि पञ्चन्वि षष्वि सप्तन्वि अष्टन्वि नवन्वि दशन्वि एकादशन्वि द्वादशन्वि त्रयोदशन्वि

एकोनविंशतिस्त्वेका द्विविंशतिरिमे समे ।द्विचत्वारिंशता तुल्या द्वाचत्वारिंशदित्यपि ॥ ७६ ॥

2.3.76 · p. 290

अनुष्टुप्

एकोनविंशतिस्त्री द्विविंशतिस्त्री द्विचत्वारिंशत्स्त्री द्वाचत्वारिंशत्स्त्री

अष्टाचत्वारिंशदष्टचत्वारिंशसमार्थका ।त्रयश्चत्वारिंशति स्युस्त्रिचत्वारिंशदित्यपि ॥ ७७ ॥

2.3.77 · p. 290

अनुष्टुप्

अष्टाचत्वारिंशत्स्त्री अष्टचत्वारिंशत्स्त्री त्रयश्चत्वारिंशत्स्त्री त्रिचत्वारिंशत्स्त्री

द्वापञ्चाशद्द्विपञ्चाशत्षष्टिस्तु स्यात्त्रिलिङ्गका ।दशानां तु समीपे ये भवन्त्युपदशा हि ते ॥ ७८ ॥

2.3.78 · p. 290

अनुष्टुप्

द्वापञ्चाशत्स्त्री द्विपञ्चाशत्स्त्री षष्टिवि उपदशवि

आसन्नविंशा त्वेकोनविंशतिश्चैकविंशतिः ।पञ्च षड्वा पञ्च[140a]षाः स्युर्द्वित्रा द्वौ च त्रयोऽपि च ।सुचतुष्कश्च सुचतुरोऽचतुरस्तु विवर्जितः ॥ ७९ ॥

2.3.79 · p. 290

अनुष्टुप्metre not read in every line

आसन्नविंशवि पञ्चषवि द्वित्रवि सुचतुष्कवि सुचतुरवि अचतुरवि

चतुर्भिः स्याद्विचतुरस्त्रय्यां तूपदशादयः ।तयबन्तं नपुंसि स्यादथ पञ्चतयं भवेत् ॥ ८० ॥

2.3.80 · p. 290

अनुष्टुप्

विचतुरवि पञ्चतयक्ली

स्युर्यस्य पञ्चावयवा द्वयी तु द्वितयी भवेत् ।त्रितयी तु त्रयी चाथोभयी चैकादशं पुनः ॥ ८१ ॥

2.3.81 · p. 290

अनुष्टुप्

द्वयीस्त्री द्वितयीस्त्री त्रितयीस्त्री त्रयीस्त्री उभयीस्त्री एकादशवि

एकादशाधिकं यत्स्याच्छतं चापि सहस्रकम् ।समानजातीयत्व एव प्रकृतिप्रत्ययार्थयोः ॥ ८२ ॥

2.3.82 · p. 291

अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्

त्रिंशं तु त्रिंशदधिकं शतं विंशं च तादृशम् ।एकत्रिंशं चैकविंशं द्विम( त ? )यं तु द्विभागवत् ॥ ८३ ॥

2.3.83 · p. 291

अनुष्टुप्

त्रिंशवि विंशवि एकत्रिंशवि एकविंशवि द्विमयवि

एकादशः पूरणे स्यात्पञ्चमः पञ्चपूरणः ।षष्ठः षण्णां कतीनां तु पूरणः कतिथो मतः ॥ ८४ ॥

2.3.84 · p. 291

अनुष्टुप्

एकादशवि पञ्चमवि षष्ठवि कतिथवि

स्यात्कतिपयथोऽप्येवं चतुर्णां तु चतुर्थवत् ।तुरीय-तुर्यौ पूगानां बहूनां च गणस्य च ॥ ८५ ॥

2.3.85 · p. 291

अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 3 ति (wrong syllable)

कतिपयथवि चतुर्थवि तुरीयवि तुर्यवि

संघस्य पूरणे पूगतिथे बहुतिथस्तथा ।क्रमाद्भवेद्गणतिथस्तथा संघतिथः पृथक् ॥ ८६ ॥

2.3.86 · p. 291

अनुष्टुप्

पूगतिथवि बहुतिथवि गणतिथवि संघतिथवि

स्या[140b]द्विंशतितमो विंशो विंशतेः पूरणो हि यः ।यावतां तावतां यावति * * * * [थ-तावति ]थौ क्रमात् ॥ ८७ ॥

2.3.87 · p. 291

अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्

विंशतितमवि विंशवि यावतिथवि तावतिथवि

द्वयोर्द्वितीयः संप्रोक्तस्त्रयाणां स्यात्तृतीयकः ।एकषष्टस्त्वेकषष्टितमस्तत्पूरणो हि यः ॥ ८८ ॥

2.3.88 · p. 291

अनुष्टुप्

द्वितीयवि तृतीयकवि एकषष्टवि एकषष्टितमवि

षष्टेः षष्टितमोऽप्येवं सहस्रतमकः पुनः ।सहस्रपूरणोऽथैकसहस्रतम ईदृशः ॥ ८९ ॥

2.3.89 · p. 291

अनुष्टुप्

षष्टितमवि सहस्रतमकवि एकसहस्रतमवि

तथा शततमः प्रोक्तो यो षट्शततमस्तथा ।अक्तं तु स्यात्परिच्छिन्नं कियत्तु कति संस्मृतम् ।यावांस्तावांस्तथैतावान्यदादिपरिमाणके ॥ ९१ ॥

2.3.91 · p. 291

अनुष्टुप्

शततमवि षट्शततमवि अक्तवि परिच्छिन्नवि कियत्वि कतिवि यावत्वि तावत्वि एतावत्वि

एकादशादयस्त्रय्यां पङ्क्तिस्तु दशवाचिका ।आब्धिभूतरसादीनां ज्ञेयाः संख्या हि लोकतः ॥ ९२ ॥

2.3.92 · p. 291

अनुष्टुप्

एकादशवि पङ्क्तिस्त्री अब्धिपुं भूतक्ली रसपुं

चतुरादिप्रकारे तु चतुर्धा पञ्चधा तथा ।षोढा षड्धाथैकथा स्यादैकध्यं च द्विधा पुनः ॥ ९३ ॥

2.3.93 · p. 291

अनुष्टुप्

चतुर्धाअ पञ्चधाअ षोढाअ षड्धाअ एकधाअ ऐकध्यक्ली द्विधाअ

द्वेधा द्वैधं त्रैधमेवं त्रिधा त्रेधा च तादृशम् ।अव्ययं धान्तमेधान्तं ध्यमुञ् क्लीबे धमुञ्तथा ॥ ९४ ॥

2.3.94 · p. 292

अनुष्टुप्

द्वेधाअ द्वैधक्ली त्रैधक्ली त्रिधाअ त्रेधाअ

त्रिषु भागे द्वितीयः स्याद्द्वै[141a]तीयीकश्च स स्मृतः ।तार्तीयीकस्तृतीयः स्याद्विधायास्तु स चेद्भवेत् ॥ ९५ ॥

2.3.95 · p. 292

अनुष्टुप्metre not read in every line

द्वितीयवि द्वैतीयीकवि तार्तीयीकवि तृतीयवि

तदा द्वितीय एव स्यात्षष्ठः षाष्ठः समावुभौ ।द्वौ द्वौ पादौ द्विपदिका द्वे द्वे द्विशतिका शता ॥एवं चतुर्मोदकिकेत्यादयोऽपि स्त्रियां मताः ।एकादितो दशगुणं यथोत्तरमुदीरितम् ॥ ९६ ॥

2.3.96 · p. 292

अनुष्टुप्

षष्ठवि षाष्ठवि द्विपदिकास्त्री द्विशतिकास्त्री चतुर्मोदकिकास्त्री

एकं दश त्वलिङ्गं स्याच्छतं त्वस्त्री सहस्रकम् ।अस्त्री स्यादयुतं लक्षं न ना प्रयुतमस्त्रियाम् ॥ ९७ ॥

2.3.97 · p. 292

अनुष्टुप्

एकवि दशवि शतपुंक्ली सहस्रपुंक्ली अयुतस्त्रीक्ली लक्षस्त्रीक्ली प्रयुतपुंक्ली

स्त्री कोटिरर्बुदं त्वस्त्री स्यादब्जं खर्वमन्तिमे ।निखर्वं च महापद्मं शङ्कुर्द्वंद्वेऽथ वारिधिः ॥ ९८ ॥

2.3.98 · p. 292

अनुष्टुप्

कोटिस्त्री अर्बुदपुंक्ली अब्जपुंक्ली खर्वपुंक्ली निखर्वपुंक्ली महापद्मपुंक्ली शङ्कुपुंक्ली वारिधिपुं

अन्त्यं मध्यं परार्द्धं स्यान्न संख्यास्ति ततः परम् ।असंख्यद्वीपबाह्यादि पुद्गलात्माद्यनन्तकम् ॥ ९९ ॥

2.3.99 · p. 292

अनुष्टुप्

अन्त्यक्ली मध्यक्ली परार्धक्ली असङ्ख्यवि अनन्तकवि

परःशतं परोलक्षं यच्छ * [ता] दिकतः परम् ।क्लीबाव्ययं भवेत्पारे परार्द्धं तस्य पारगम् ॥ १०० ॥

2.3.100 · p. 292

अनुष्टुप्

परःशतक्ली परोलक्षक्ली

पोतुः स्यात्पौतवाध्यक्षो भेद्यवन्मानशोध्यकः ।ऊर्ध्वमानं किलोन्मानं प्रतिमानं च कथ्यते ॥ १ ॥

2.3.1 · p. 292

अनुष्टुप्

पोतृपुं पौतवाध्यक्षपुं उन्मानक्ली ऊर्ध्वमानक्ली प्रतिमानक्ली

[141b]आयामस्तु प्रमाणं स्यात्परिमाणं तु सर्वतः ।तुलाद्यैः पौतवं मानं द्रुवयं कुडवादिभिः ॥ २ ॥

2.3.2 · p. 292

अनुष्टुप्

आयामपुं प्रमाणक्ली परिमाणक्ली पौतवक्ली द्रुवयक्ली

पाय्यं हस्तादिभिस्तत्र वंशी तु त्रसरेणुकः ।षड्वंशीभिर्मरीचिः स्यात्ताभिः षड्भिश्च राजिका ॥ ३ ॥

2.3.3 · p. 292

अनुष्टुप्

पाय्यक्ली वंशीस्त्री त्रसरेणुकपुं मरीचिपुंस्त्री राजिकास्त्री

त्रिराजिकः सर्षपोऽथ यवोऽष्टाभिश्च सर्षपैः ।गुञ्जा चतुर्यवा तास्तु पञ्च स्युर्माषकोऽस्त्रियाम् ॥ ४ ॥

2.3.4 · p. 292

अनुष्टुप्

सर्षपपुं यवपुं गुञ्जास्त्री माषकपुंक्ली

धान्यको हेममाषोऽस्त्री स्यात्तत्र हेम नपुंसके ।द्वे कृष्णले रूप्यमाषस्तथा धान्यकणा दश ॥कैश्चित्तु सप्तगुञ्जाभिर्माषकः परिकीर्त्यते ।चतुर्माषस्तु धरणः शाणष्टङ्कश्च न स्त्रियाम् ॥निष्कोऽपि न स्त्री गद्याणो माषकैः षड्भिरीरितः ।क्षुद्रको द्रङ्क्षणः कोलो वटक*[ स्त्व? ]ष्टयुग्मकम् ॥ ५ ॥

2.3.5 · p. 292

metre not recognisednearly अनुष्टुप्

धान्यकपुं हेममाषपुंक्ली हेमन्क्ली कृष्णलस्त्री रूप्यमाषपुं धान्यकणास्त्री धरणपुं शाणपुंक्ली टङ्कपुंक्ली निष्कपुंक्ली गद्याणपुं क्षुद्रकपुं द्रङ्क्षणपुं कोलपुं वटकपुं

कोलद्वयं तु कर्षोऽस्त्री स्यादक्षः पाणिमानिका ।तिन्दुकं स्यात्पाणितलं किंचित्पाणिः पिचुश्च सः ॥ ६ ॥

2.3.6 · p. 292

अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 त्पा (wrong syllable)

कर्षपुंक्ली अक्षपुं पाणिमानिकास्त्री तिन्दुकक्ली पाणितलक्ली किंचित्पाणिपुं पिचुपुं

बिडालपदकं क्लीबे स्त्रियां षोडशिका मता ।करमध्यो हंसपदोदुम्बरे कवलग्रहः ॥ ७ ॥

2.3.7 · p. 292

अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 हं (wrong syllable)

बिडालपदकक्ली षोडशिकास्त्री करमध्यपुं हंसपदपुं उदुम्बरपुं कवलग्रहपुं

सुवर्णको विस्तो[142a] हेम्नोक्षे कर्षाभ्यां शुक्तिरष्टमी ।शुक्तिद्वयं पलं मुष्टिश्चतुर्थी षोडशी वशा (?) ॥ ८ ॥

2.3.8 · p. 292

अनुष्टुप्metre not read in every line

सुवर्णकपुं विस्तपुं शुक्तिस्त्री पलक्ली मुष्टिपुंस्त्री

प्रकुञ्चो विचमात्रं च हेम्नस्तत्कुरुविस्तकः ।रूप्य-माषौ षोडशभिर्द्धरणो राजतो भवेत् ॥ ९ ॥

2.3.9 · p. 292

अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 षो (wrong syllable)

प्रकुञ्चपुं विचमात्रक्ली कुरुविस्तकपुं धरणपुं

शतमानं तु न स्त्री स्याद्दशती राजतं पलम् ।पलद्वयं तु प्रसृतः प्रसृतिः स्त्री च कथ्यते ॥ १० ॥

2.3.10 · p. 292

अनुष्टुप्

शतमानपुंक्ली दशतीस्त्री प्रसृतपुं प्रसृतिस्त्री

प्रसृतिभ्यामञ्जलिः स्यात्कुडवोऽर्द्धशरावकः ।अष्टमानं च कुडवः सेटकः कुटपश्च सः ॥ ११ ॥

2.3.11 · p. 292

अनुष्टुप्

अञ्जलिपुं कुडवपुं अर्धशरावकपुं अष्टमानक्ली सेटकपुं कुटपपुं

कुडवौ द्वौ सरावोऽस्त्री प्रस्थोऽस्त्री तौ च मानिका ।त्रिष्वाढकश्चतुःप्रस्थो द्रोणोऽस्त्री चतुराढकः ॥ १२ ॥

2.3.12 · p. 292

अनुष्टुप्

सरावपुंक्ली प्रस्थपुंक्ली मानिकास्त्री आढकवि चतुःप्रस्थवि द्रोणपुंक्ली चतुराढकपुंक्ली

नल्वणः कलशस्त्रय्यां राशिर्नोन्मनमन्तिमे ।द्रोणाभ्यां शूर्पकुम्भौ *[ च ] चतुःषष्टिशरावकः ॥ १३ ॥

2.3.13 · p. 292

अनुष्टुप्

नल्वणवि कलशवि राशिपुं उन्मानक्ली शूर्पपुं कुम्भपुं चतुःषष्टिशरावकपुं

शूर्पाभ्यां तु भवेद्द्रोणी गोणी स्त्री च वहो नरि ।गोणीभिः पञ्चभिः क्रीते पञ्चगोणिर्विशेष्यवत् ॥द्रोण्यश्चतस्रः खारी स्यात्पलानां तु शतं तुला ।ऊर्णापलशते तु स्यात्कम्बलं मिथुने न तत् ॥ १४ ॥

2.3.14 · p. 292

अनुष्टुप्

द्रोणीस्त्री गोणीस्त्री वहपुं पञ्चगोणिवि खारीस्त्री तुलास्त्री कम्बलक्ली

स्यात्तु[142b]लाविंशतिर्भार आचितो दशभारकः ।शाकटीनः * * * [शाकट]श्च शलाटश्चाचितोऽपि सः ॥ १५ ॥

2.3.15 · p. 294

metre not recognisednearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 र्भा (syllables merged)

भारपुं आचितपुं शाकटीनपुं शाकटपुं शलाटपुं

स्याद्व्या * [व ?]हारिकद्रव्ये नाणकं न स्त्रियां नरि ।भागस्तु रूप्यकस्यार्द्धं * * * * * * * * ॥ १६ ॥

2.3.16 · p. 294

अनुष्टुप्metre not read in every line

नाणकक्ली भागपुं

स जातरूपः सौवर्णो राजतः कलधौतकः ।दीनारस्य तु भागे स्याद्धाणको नरलिङ्गकः ।* * [पण-] कर्षापणावस्त्री कार्षिकस्ताम्रिकः पणः ॥ ११७ ॥

2.3.117 · p. 294

अनुष्टुप्

जातरूपपुं सौवर्णपुं राजतपुं कलधौतकपुं धाणकपुं पणपुंक्ली कर्षापणपुंक्ली कार्षिकपुं ताम्रिकपुं

पणश्चतुष्काकिणीको द्रम्मः षोडशभिः पणैः ।निष्कोऽस्त्री षोडशद्रम्मास्त्रिषु भागस्य वृद्धिमत् ॥ १८ ॥

2.3.18 · p. 294

अनुष्टुप्

पणपुं द्रम्मपुं निष्कपुंक्ली

भाग्यं च भागिकं स्त्री तु विंशत्यादिर्हि भागिका ।द्विखारं तु द्विखारि स्यात्खारिद्वयसमित्यपि ॥ १९ ॥

2.3.19 · p. 294

अनुष्टुप्

भाग्यवि भागिकवि भागिकास्त्री द्विखारक्ली द्विखारिक्ली खारिद्वयसवि

स्त्रियां तु खारीद्वयसी तथा स्यादर्द्धखारवत् ।अर्द्धखारि च यत्खारी खार्यर्द्धादिप्रमाणकम् ॥ २० ॥

2.3.20 · p. 294

अनुष्टुप्

खारीद्वयसीस्त्री अर्धखारवि अर्धखारिवि

द्रव्यं द्युम्नं वित्तं रमृक्थं मघं रिक्थम् ।स्तः स्वापतेय-वसुनी द्रविणं न स्त्री न राः क्लीबे ॥ २१ ॥

2.3.21 · p. 294

metre not recognised

द्रव्यक्ली द्युम्नक्ली वित्तक्ली ऋक्थक्ली मघक्ली रिक्थक्ली स्वापतेयक्ली वसुक्ली द्रविणपुंक्ली रैपुंस्त्री

अर्थो विभवो लभसो नरि न स्त्री स्वो हिरण्य-दाये च ।[143a]धनमप्यस्त्री शेवं पुनरन्त्ये स्थाप्यविन्नो स्यात् ॥ २२ ॥

2.3.22 · p. 294

आर्या

अर्थपुं विभवपुं लभसपुं स्वपुंक्ली हिरण्यक्ली दायपुं धनपुंक्ली शेवक्ली स्थाप्यक्ली विन्नक्ली

धनवान्धनिको हिरण्यवो-ऽप्ययमाढ्योऽपि धनीभ्य ऋद्धिमान् ।अथ लक्ष्मण ईरितः श्रियासहितः श्लील उदीरितोऽपि सः ॥ २३ ॥

2.3.23 · p. 294

वियोगिनी

धनवत्वि धनिकवि हिरण्यवत्वि आढ्यवि धनिन्वि ऋद्धिमत्वि लक्ष्मणवि श्लीलवि

च्व्यर्थे त्वाढ्यंकरणं यस्त्वाढ्यो न भूतपूर्वः स्यात् ।आढ्यचर एष धनको हिरण्यकोऽसौ धनादिकामो यः ॥ २४ ॥

2.3.24 · p. 294

उद्गीतिःmetre not read in every line

आढ्यंकरणवि आढ्यचरवि धनकवि हिरण्यकवि

केशवचरं च केशवरूप्यं चोक्तं गवादिविन्नं यत् ।स्यात्केशवस्य पूर्वं भूतं धनवन्मुखास्त्रय्याम् ॥ २२५ ॥

2.3.225 · p. 294

आर्या

केशवचरवि केशवरूप्यवि