प्राक्
prākअ · indecl.In 14 kośas: 26 synonym verses, 3 as a nānārtha head word, 1 as a meaning of another word.
genderअindecl.
प्राक्पुरा प्रथमे संवद्वर्षे परस्परं मिथः ॥ १५३५ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderअindecl.
genderअindecl.
genderअindecl.
genderअindecl.
genderअindecl.
genderअindecl.
प्राचीनं प्राक् स्मृतं प्राज्ञैरुदीचीनमुदक् तथा ।प्रत्यक् चैव प्रतीचीनमपाचीनमपागिति ॥ १०३ ॥
अनुष्टुप्
genderअindecl.
आदिरग्रं पुरा पूर्वं प्रथमं प्राक् पुरः स्मृतम् ।उपज्ञोपक्रमारम्भौ पश्चाच्च चरमं भवेत् ॥ ७०७ ॥
अनुष्टुप्
genderअindecl.
मृषा मिथ्या च वितथे यथास्वं तु यथायथम् ।यथातथमथापि स्यात्प्रागतीतार्थवाचकम् ॥ १९ ॥
अनुष्टुप्
genderअindecl.
एतर्हि संप्रतीदानीमधुनाऽपि च साम्प्रतम् ।दिग्देशकाले पूर्वादौ प्रागुदक्प्रत्यगादयः ॥ २८ ॥
अनुष्टुप्
genderअindecl.
भूतो व्यतीतः स इहाव्ययं प्राक्पुमान्भवन्तिः स च वर्त्तमानः ।तत्कालके त्वेकपदं तदात्वंभावी च भूष्णुर्गदिताऽयतिः स्त्री ॥ ३ ॥
उपजातिः
genderअindecl.
अतीते प्राक्[237b] पुरा स्माथ वापि किंच तु वा तथा ।समुच्चयेऽधिरैश्वर्ये लक्षणे प्रतिपर्यनु ॥ ११ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderअindecl.
कर्हि यर्हि चेतर्हि (?) स्युः पुरा प्राक्च समार्थकौ ।उषा निशान्ते जातु कदाचित्कथंचिच्च कर्हिचित् ॥ ३३ ॥
metre not recognisednearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 चे (wrong syllable)
genderअindecl.
प्रेत्यामुत्रान्यसंसारेऽथास्ता[240a]नेर्विषये परै (?) ।प्रागुदक्प्रत्यगाद्याः स्युः पुरस्तात्तु पुरोऽग्रतः ॥ ४० ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderअindecl.
प्राग्भवे प्राङ् मुखे चैव प्राची तु स्त्री हरेर्दिशि ।प्रथमापञ्चमीसप्तम्यर्थेष्वव्यय एव वा ॥ १४ ॥
अनुष्टुप्
genderअindecl.
आद्यमादिममादिश्च पौरस्त्यं प्रथमं पुनः ।पूर्वमग्रं तथा प्राक् च वाक्ये प्रथमवाचकः ॥ २६५२ ॥
अनुष्टुप्
genderअindecl.
प्राक् पुरा प्रथमे स्याद्वै संवत् संवत्सरे तथा ।मिथः परस्परं प्रोक्तं निशान्ते ज्ञायतामुषा ॥ २७९७ ॥
अनुष्टुप्
genderअindecl.
प्राक् शब्दो पूर्वकाले स्यान् निश्चयेऽद्धाऽसञ्जा पुनः ।अतोऽस्मात् स्यात् तत स्तस्माद् महः आरम्भवाचकः ॥ २८१२ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 5 स (wrong syllable)
genderअindecl.
उदक् प्रत्यक् तथा प्राक् च सर्वे दिग्वाचकाः स्मृताः ।विभिन्नप्रत्ययैरेते शब्दाः सिद्ध्यन्ति ह्यव्ययाः ॥ २८२४ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 5 न्ति (wrong syllable)
genderअindecl.
ओमभ्युपगमे प्रोक्तं परमं परमित्यपि ।कच्चिदिच्छासमाख्याने प्रागतीतार्थकं भवेत् ॥
अनुष्टुप्
genderअindecl.
सदा तदा तदानीञ्च किन्तरां किन्तमामिति ।पूर्वादौ प्रागुदक्प्रत्यक् ज्ञेया दिग्वेशकालतः ॥
अनुष्टुप्
genderअindecl.
उदीचीनमपाक् प्रत्यक् प्रागुदगव्ययान्यपि ।इन्द्रे मघवा मघवान् मघवन् दल्मि-वल्मिकौ ॥ ५९ ॥
metre not recognisednearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 3 द (wrong syllable); pāda 3, syllable 4 घ (wrong syllable)
genderअindecl.
पूर्वदेशेऽस्मिन् तु काले साम्प्रतं सम्प्रति स्मृतम् ।शीघ्रे झटिति झगिति द्राक् प्राक् कान्ते समे मते ॥ ९६ ॥
metre not recognisednearly अनुष्टुप्: pāda 3, syllable 4 टि (wrong syllable)
genderअindecl.
प्रागतीतार्थकं नूनमवश्यं निश्चये द्वयम् ।असूयोपगमेऽप्यस्तु विरतौ रञ्जने रुषः ॥ २२९५ ॥
अनुष्टुप्
genderअindecl.
उदक्प्रत्यक् परागर्वाक् प्राक्च तिर्यगवागपाक् ।विष्वक्चैवमुदीचीनप्रमुखाः स्युर्यथाक्रमम् ॥ ९१ ॥
अनुष्टुप्
genderअindecl.
चात्योन्यार्थे समाहारेऽन्वाचये पादपूरणे ।समुच्चये च निर्द्वन्द्वे पक्षान्तरेऽवधारणे ॥किञ्च पक्षान्तरारम्भसाकल्यपूर्वदूषणे ।प्राक् पूर्वानन्तराग्रेषु प्रभावातीतयोरपि ॥दिग्देशकालभेदेषु क्रमप्राप्तावपि स्मृतम् ।तिर्यक् तिरोऽर्थे वक्रार्थे विरुद्धार्थेऽपि दृश्यते ॥ननु च प्रश्नदुष्टोक्तयोः सम्यग्दृढप्रतिज्ञयोः ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 3 न्त (wrong syllable)nearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 3 ल्य (wrong syllable)
प्राक् as a meaning in nānārtha verses
- शब्दरत्नावली पूर्वडिम्बो वारिप्लवप्लीहाफुस्फुसाण्डभयस्वने । दर्वी सर्पफणायान्तु खजाकायामपि स्त्रियाम् । पूर्वस्तु पूर्वजे पुंसि पूर्वं प्रागादपयोस्त्रिषु ॥ Śabdaratnāvalī 7.23.5