कोविद्यास्थानम् · कोशाःVidyāsthāna Kośa · kosha.sanskrit.site

तुहिन

tuhinaक्ली · neut.

In 15 kośas: 15 synonym verses, 4 as a meaning of another word.

अभिधानचिन्तामणि Abhidhānacintāmaṇi · हेमचन्द्राचार्य जलकायः Abhidhānacintāmaṇi 4.2.1072 · p. 42
अवश्यायस्तु तुहिनं प्रालेयं मिहिका हिमम् ।स्थान्नीहारस्तुषारश्च हिमानी तु महद्धिमम् ॥ १०७२ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
नामलिङ्गानुशासनम् Amarakośa · अमरसिंह दिग्वर्गः Amarakośa 1.3.18
अवश्यायस्तु नीहारस्तुषारस्तुहिनं हिमम् ।प्रालेयं मिहिका चाथ हिमानी हिमसंहतिः ॥ १८ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला) Abhidhānaratnamālā (Halāyudha) · हलायुध पातालकाण्डम् Abhidhānaratnamālā (Halāyudha) 3.650 · p. 74
प्रालेयमवश्यायस्तुहिनं शिशिरं हिमं तुषारं च ।मिहिका स्यान्नीहारो हिमसंघातो हिमानी च ॥ ६५० ॥
आर्या
genderक्लीneut.
बालप्रबोधिका Bālaprabodhikā · नत्कीर तृतीयोपदेशः Bālaprabodhikā 3.58 · p. 71
अवश्यायस्तु नीहारस्तुषारस्तुहिनं हिमम् ।प्रालेयं तु परालेयं हिमानी हिमसंहतम् ॥ ५८ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
गीर्वाणभाषाभूषण Gīrvāṇabhāṣābhūṣaṇa · त्रिविक्रम अन्तरिक्षाधिकारो द्वितीयस्तरङ्गः Gīrvāṇabhāṣābhūṣaṇa 2.10 · p. 20
चन्द्रपादास्तु संवालास्तुषारा वालका अपि ।अवश्यायस्तु नीहारस्तुषारस्तुहिनं हिमम् ॥ १० ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
कल्पद्रुकोशः Kalpadrukośa · केशव पर्वतादिप्रकाण्डः Kalpadrukośa 1.13.7 · p. 341
श्वेताद्रिरथ नीहारस्तुषारस्तुहिनं हिमम् ।प्रालेयं मिहिका चाथ हिमानी हिमसंहतिः ॥ ७ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ व्योमवर्गः Koṣakalpataru 1.3.69 · p. 34
अवश्या मिहिका च स्त्री प्रालेयं तुहिनं हिमम् ।**न स्त्री हिमानी तु धूमिका तु कुहेलिका ॥ ६९ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderक्लीneut.
एते शब्दाः पुंसि स्युर्भवेयुरित्यर्थः । शीकरोऽम्बुकणः । तुषारो हिमसन्ततिः । तुषी धान्यबुषः कडङ्गरश्च । बुद्बुदो जलकङ्करः । फेनो जलस्य । समुद्रस्य ओसो अवश्यायः । तण्डुलो धान्यविशेषः । अपूपः पिष्टकस्य । एते शब्दाः स्त्रियामुदिताः कथिताः । इयमालिः पङ्क्तिः । मुक्ता रत्नम् । आजिर्युद्धम् । दर्विर्विभक्तसाधनी । सिकता वालुका ।अजिनाजिरशैवालनलमृणालतुहिनोडुपाज्यसस्यानि । द्वारास्पदकाष्ठानि च नपुंसकान्येव पटलं च ॥ ४७ ॥
metre not recognised
genderक्लीneut.
एते शब्दा नपुंसके भवन्ति । इदमजिनं मृगत्वक् । इदमजिरमङ्गणम् । शैवालं जलसम्भवम् । नलं सुवर्णभाजनम् । मृणालं पद्ममूलम् । तुहिनं तुषारः । उडुपं प्लवः । आज्यं घृतम् । सस्यं व्रीहिः । द्वारं[र] गृहस्य । आस्पदं राज्ञाम् । काष्ठमिन्धनं पटलगृहस्य तिमिरं वा । एवकारोऽवधारणे ।त्रिष्वप्यक्षेष्विन्द्रियसञ्ज्ञका एतान्नपुंसके विद्धि ।शेषाः पुंसि प्रोक्ताः श्रीपिष्टा[ष्ठा]द्याश्च निर्यासाः ॥ ४८ ॥
metre not recognised
genderक्लीneut.
नाममाला Nāmamālā (Dhanañjaya) · धनञ्जय Nāmamālā (Dhanañjaya) 179 · p. 85
अवश्यायं तुषारं च प्रालेयं तुहिनं हिमम् ।नीहारं तत्करं विद्धि मृगाङ्कं रोहिणीपतिम् ॥ १७९ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
परमानन्दीयनाममाला Paramānandīyanāmamālā · मकरन्ददास द्वितीयः परिच्छेदः Paramānandīyanāmamālā 2.349 · p. 47
प्रसन्नाच्छेऽप्यथानच्छमाविलं कलुषं समे ।प्रालेयतुहिने तुल्ये अवश्यायो नरि स्मृतः ॥ ३४९ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
सुशीलनाममाला Suśīlanāmamālā · विजयसुशीलसूरि अप्कायनामानि Suśīlanāmamālā 5.2.1863 · p. 304
अवश्यायस्तु प्रालेयं तुषारस्तुहिनं हिमम् ॥ १८६३ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderक्लीneut.
शब्दरत्नावली Śabdaratnāvalī · मथुरेश स्वर्गवर्गप्रकाशः Śabdaratnāvalī 2.1.202 · p. 15
श्रीर्भासाभाश्च सान्तोऽयमादन्तोऽपि च कुत्रचित् ।निहारोऽपि च नीहारः प्रालेयं तुहिनं हिमम् ।अवश्यायस्तुषारः स्यान्मिहिका महिकापि च ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
शब्दरत्नाकर Śabdaratnākara · वामनभट्ट-बाण ग्रहाध्यायः Śabdaratnākara 1.4.180 · p. 24
अथावश्यायनीहारतुषारास्तुहिनं हिमम् ।प्रालेयं मिहिकाथ स्यात्कुहेली हिमधूमिका ॥ १८० ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
वैजयन्ती Vaijayantī · यादवप्रकाश मेघाध्यायः Vaijayantī 2.2.9 · p. 25
अवश्यायस्तु नीहारस्तुषारस्तुहिनं हिमम् ।प्रालेयं मिहिका चाथ हिमानी हिमसंहतिः ॥ ९ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.

तुहिन as a meaning in nānārtha verses

  • कोषकल्पतरु तुषारमत्तद्विपे स्याद्वहनेऽथ दीने पिण्डार उक्तो नरि निन्दनेऽपि । स्यात्सैरिभीरक्षिति पादपेऽथ तुषारमस्त्री तुहिने जलस्य ॥ ४५ ॥ Koṣakalpataru 6.27.45
  • कोषकल्पतरु भस्मतूलउलूखलं गुग्गुलुपादपे च स्यात्कण्डनीनाम्न्यथ चक्रवालः । गिरौ द्वयोनस्तु स मण्डलेऽथ काशे नले पोटगलो झषे च । स्याद्धस्तिमल्लो गणपेऽभ्रनागे- ऽथ ग्रामवृन्देऽपि च भस्मतूलम् । स्यात्पांशुवर्षे तुहिनेऽथ वात- केलिर्विटानां रदलेखने स्यात् ॥ ७९ ॥ Koṣakalpataru 6.28.79
  • नानार्थार्णवसंक्षेप क्षुप्रपिण्याके चाथ तुहिने क्षुप्रं कण्टकिगुल्मके । कूलं तीरे चमूकट्यां तटाके सूप एव च ॥ १८ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.3.18
  • नानार्थार्णवसंक्षेप हिमस्त्री तु हाली कनिष्ठायां पत्न्यां स्वसरि सा पुनः । हाला सुरायामथ नप् चन्दने तुहिने हिमम् ॥ १५९२ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.5.1592