वालक
vālakaक्ली · neut.In 11 kośas: 9 synonym verses, 4 as a nānārtha head word, 11 as a meaning of another word.
genderक्लीneut.
उशीरं वीरणीमूलं ह्रीवेरं वालकं जलम् ।मुस्तकः कुरुविन्दः स्याद् गुन्द्रा च जलदाह्वयः ॥ ६२२ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
चन्द्रपादास्तु संवालास्तुषारा वालका अपि ।अवश्यायस्तु नीहारस्तुषारस्तुहिनं हिमम् ॥ १० ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
कृष्णं मृष्टं सर्वहितं कफवैर्यथ तत्सिते ।वश्यंकरं च बहुलं वालकं चन्द्रकं च तत् ॥ १९० ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
सारश्च शृङ्गसारश्च वञ्चिलो वालकस्तथा ।कण्टकारः संकुचकश्चर्मजाः सागरोद्भवाः ॥ ९९ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 सं (wrong syllable)
genderपुंmasc.
अङ्गुलीयं तूर्मिका स्याद्वालकोऽपि च न स्त्रियाम् ।साक्षराङ्गुलिर्मुद्रा सा स्थासको हस्तबिम्बकः ॥ ८० ॥
metre not recognisednearly अनुष्टुप्: pāda 3, syllable 5 लि (wrong syllable)
genderपुंक्लीm. n.
अलक-वालक-मालक-मूलकाः[231b] करक-कोरक-मोदक-यावकाः ।***भ्रमरको मणिकस्तथाफलक-पुस्तक-मस्तक-मुस्तकाः ।पुलकस्तिलको झर्झरकश्चरक-हंसकौ ।मधुपर्कश्च फटकः सरकः श्वपकस्तथा ।किञ्जल्कः कटकोऽथामलकः स्यात्फलवाचकः ॥ ३७ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderपुंक्लीm. n.
ह्रीवेरं वालकं तोयं सटी प्रोक्ता पलाशिनी ।पुष्कराह्वं पुष्करं तु काश्मीरं पद्मपत्रकम् ॥ ६० ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
केशाम्बुनाम चोदीच्यं ह्रीबेरं वालकं जलम् ॥ २०८३ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderक्लीneut.
वालकं कटकमङ्गुरीयकं वालको द्विरदवालधिः स्मृतः ।वालकाश्च शिशुकुन्तलाङ्गका वालकोऽपि च सुगन्धिकौषधिः ॥
रथोद्धता
वालक as a meaning in nānārtha verses
- धरणिकोश वारिवारि स्याद्वालके तोये वारिस्तु गजबन्धिनी । कारा बन्धे तदागारे कारो निश्चयहिंसयोः ॥ Dharaṇikośa 26.2.6
- परमानन्दीयनाममाला इष्टगन्धसुगन्धे चेष्टगन्धः स्यादिष्टगन्धं तु वालके । ईहामृगो वृके जन्तुभेदे रूपकभिद्यपि ॥ ६१ ॥ Paramānandīyanāmamālā 5.2.61
- शिवकोष क्कश्चित्रके च सूर्याह्वे वालके तु नपुंसकम् । Śivakoṣa 1.1.1
- शिवकोष सुखसुखमृद्धौ च वृद्धौ च वालके च नपुंसकम् । Śivakoṣa 2.1.2
- शिवकोष पिङ्गनागा पुत्रजनन्यां च नागं सीसकरङ्गयोः । पिङ्गं तु वालके पिङ्गी शम्या पिङ्गा तु रामठे ॥ ८३ ॥ Śivakoṣa 3.1.83
- शिवकोष केश्यकेश्यं तु वालके भृङ्गराजे चव्यं तु नो नरि । कोलायां च्यवने चव्यं चव्या दूर्वोग्रगन्धयोः ॥ ३४० ॥ Śivakoṣa 21.1.340
- शिवकोष अस्रअस्रस्तु वालके क्लीबं कुङ्कुमेऽभ्रं तु मुस्तके ॥ ३७० ॥ Śivakoṣa 22.2.370
- शिवकोष वज्रमुरा महासहायां स्याद्गन्धकुट्यामपि स्त्रियाम् । वज्रः सिहुण्डे वज्रं तु शिवहीरकवालके ॥ ३८७ ॥ Śivakoṣa 22.2.387
- शिवकोष शम्बरीशम्बरी स्यादाखुकर्ण्यां शम्बर्यां वालके जले । शाबरी शुकशिम्बायां शाबरः शबरोद्भवे ॥ ४१४ ॥ Śivakoṣa 22.3.414
- शिवकोष जलकङ्कोलके च कोला तु पिप्पलीचव्ययोः स्त्रियाम् । चलस्तुरुष्के चाम्पेये जलं वालकनीरयोः ॥ ४४० ॥ Śivakoṣa 23.1.440
- शिवकोष कीलालस्त्री रम्भाभूमिकन्दल्योः काकोली न स्त्रियां विषे । काणायां स्त्र्यथ कीलालं कुङ्कुमे वालकेऽपि च ॥ ४५३ ॥ Śivakoṣa 23.2.453