श्रमण
śramaṇaपुं · masc.In 12 kośas: 10 synonym verses, 4 as a nānārtha head word, 6 as a meaning of another word.
महानन्दोऽमृतं सिद्धिः कैवल्यमपुनर्भवः ।शिवं निःश्रेयसं श्रेयो निर्वाणं ब्रह्म निर्वृतिः ॥ ७४ ॥महोदयः सर्वदुःखक्षयो निर्याणमक्षरम् ।मुक्तिर्मोक्षोऽपवर्गोऽथ मुमुक्षुः श्रमणो यतिः ॥ ७५ ॥वाचंयमो व्रती साधुरनगार ऋषिर्मुनिः ।निर्ग्रन्थो भिक्षुरस्य स्वं तपोयोगशमादयः ॥ ७६ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
नग्नाटो दिग्वासाः क्षपणः श्रमणश्च जीवको जैनः ।आजीवो मलधारी निर्ग्रन्थः कथ्यते सद्भिः ॥ ३४५ ॥
आर्या
genderपुंmasc.
श्वेताम्बरः श्वेतभिक्षुः क्षपणस्तु दिगम्बरः ।नग्नाढश्रमणाह्लीकनिर्ग्रन्था जीवजीवकाः ॥ १४८ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
मायासुतो देवदत्तो गोतमान्वयसंभवः ।सर्वार्थसिद्धो वन्द्यस्तु श्रमणो भिक्षुरुच्यते ॥ ५२ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
वाचंयमोऽनगारश्च निर्ग्रन्थः श्रमणो मुनिः ।ऋषिर्यतिर्यती साधुः मुमुक्षुर्भिक्षुकश्च सन् ॥ ५१ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
मध्यतालव्ययुक्, साधौ साधन्तः साधयन्तकः ।रिष्यृषी यति-यतिनौ श्रमण-श्रवणौ तथा ॥ १२ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 4 य (wrong syllable)
genderपुंmasc.
क्षपणे नग्न-नग्नाटौ श्रमणः श्रवणोऽपि च ।क्षेमे मद्रं भद्र-भन्द्रे प्रशस्तं शस्तमित्यपि ॥ १५ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
गौतमश्चार्कबन्धुश्च मायादेवीसुतश्च सः ।दिगम्बरस्तु नग्नाटः क्षपणः श्रमणो जिनः ॥ ४१ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
वज्रकीटोऽथ मैत्रेयो युवराज्ञोऽजितश्च सः ।चीवरी श्रमणो भिक्षुर्बल्यश्चैत्रोऽथ चेलुकः ॥ २४ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
शिपिविष्टस्तु दुश्चर्मा दुर्बालश्च द्विनग्नकः ।क्षपणश्रमणौ नग्नो नग्नाटश्च दिगंबरः ॥ १५ ॥
अनुष्टुप्
genderविadj.
स्यात् स्रुग्विशेषेऽग्निहोत्रहवणीसंज्ञकेऽथ नप् ।श्रान्तौ स्याच्छ्रमणं स्त्री तु श्रमणी मुण्डिकाह्वये ॥ १७८७ ॥
अनुष्टुप्
meaningsश्रान्ति
भैषज्यस्तम्बभेदे स्याद् रभसस्त्वाह शब्दवित् ।दध्याल्याख्यलतायां च द्वे तु क्षपणकेऽथ नप् ॥ १७८८ ॥
अनुष्टुप्
meaningsक्षपणक
doubtful
श्रमणो यतिभेदे स्यात्त्रिषु स्यान्निन्द्यजीविषु ।भवेत्सुदर्शनायां स्त्री मुण्डीरीष्वपि च स्त्रियाम् ॥
अनुष्टुप्
श्रमण as a meaning in nānārtha verses
- परमानन्दीयनाममाला निर्ग्रन्थनन्दकोऽसौ मुकुन्दस्य हर्षके कुलपालके । निर्ग्रन्थः कदलीसाले निर्धने श्रमणेऽपि च ॥ २७६ ॥ Paramānandīyanāmamālā 5.18.276
- शब्दरत्नाकर जीवकश्रमणे जीवयितरि वृद्धिजीविनि जीवकः । जर्जरस्त्रिषु जीर्णेऽपि जनकोऽपि नृपान्तरे ॥ २०९२ ॥ Śabdaratnākara 4.1.2092
- शब्दरत्नाकर दिग्वासस्तोरणोऽस्त्री बहिर्द्वारदारुयन्त्रविशेषयोः । तूलिका कूर्चिकासूच्योर्दिग्वासा श्रमणे हरे शास्त्रोपलब्धिधीदृष्टिसमयेषु तु दर्शनम् ॥ २१०१ ॥ Śabdaratnākara 4.1.2101
- शब्दरत्नाकर निर्गन्धनालिका विवरे वेणुभाजने चुल्लिरन्ध्रके । निर्गन्धः श्रमणे निःस्वे निर्वृतिः सौख्यनाशयोः ॥ २११३ ॥ Śabdaratnākara 4.1.2113
- वैजयन्ती निर्ग्रन्थदुर्विधो निर्धने नीचे निहतो न्यक्स्वरे हते । निर्ग्रन्थः श्रमणे निस्स्वे निरस्तस्तु निराकृते ॥ १३ ॥ Vaijayantī 7.4.13
- वैजयन्ती जीवकजृंभितं जृंभणोत्फुल्लविवृद्धेषु विचेष्टिते । जीवकः प्रवरे जन्तौ श्रमणे वृद्धिजीविनि ॥ ४० ॥ Vaijayantī 7.5.40