तूर्य
tūryaक्ली · neut.In 14 kośas: 16 synonym verses, 1 as a nānārtha head word, 3 as a meaning of another word.
वाद्यं वादित्रमातोद्यं तूर्यं तूरं स्मरध्वजः ।
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
विक्रमं त्रिश्च दुश्चिक्यं चतुर्थं हि बुकं जलम् ।जननी मातृपातालं बन्धुतूर्यं सुखं सुहृत् ॥ ४२ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
वाद्यं वादित्रमातोद्यं तूर्यं तूरमथो ततम् ।वीणाप्रभृतिकं वाद्यं कांस्यतालादिकं घनम् ॥ ५७ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
तूरं तूर्यं च विजयः कबर्दिः करतालिका ।काहला ध्वनितालोऽस्त्री डमरुः सूत्रकोणकः ॥ ६७ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
संगमक्षामयोर्यूपतूर्ययोः समयस्य च ।कम्बलिबाह्यमैरेयजन्यानां प्रचयस्य च ॥ १७२ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 3 लि (wrong syllable)
genderपुंक्लीm. n.
दर्दरीकं तुरत्यूर्यः(?)धूमलाभ्ये(?)स्त्रियां तथा ।वीणादिकं ततमथो मुरजप्रकार-मानद्धमेतदवनद्धमपि प्रदिष्टम् ।वंश्यादिकं तु सुषिरं सुशिरं च कांस्य-तालादिकं घनमितीह चतुर्विधं तत् ॥ १४ ॥
अनुष्टुप्two metres in one verse
genderक्लीneut.doubtful
एते स्त्रियामुदिताः । इयं यूका मस्तककृमिः । उल्का सङ्घातद्वयं दग्धकाष्ठं च । शुक्तिर्जलसम्भवम् । ओषधिः फलपाकान्तो वृक्षविशेषः । वर्तिर्दीपस्य । भ्रुकुटिर्भ्रूभङ्गः पुष्परचना वा । वाल्मीक्यादयः पुंसि भवन्ति । यथा वाल्मीकिः ऋषिः मृत्कूटश्च । अध्वरो यागः । निर्यूहश्चन्द्रपाणिः । व्यूहः समूहः प्रभूतः । मुस्तको गन्धद्रव्यं च कुम्भो घटः ।केयूरतरलतूर्याङ्गदानि नित्यं नपुंसके विद्धि ।पुंसि गवाक्षं विद्यात्स्त्रियां श्यामा भुशुण्डी भाण्डी च ॥ ८५ ॥
metre not recognised
genderक्लीneut.
वाद्यं वादित्रमातोद्यं तूरतूर्ये स्मरध्वजः ।वीणा च वल्लकी कण्ठकूणिका घोषवत्यपि ॥ १९८ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
कुट्टिमः कुसुमः क्षेमक्षौमौ संगम इत्यपि ।कषायाः प्रमयो वाजपेयतूर्यौ च गोमयम् ॥ १५० ॥
अनुष्टुप्
genderपुंक्लीm. n.
वाद्यं वादित्रमातोद्यं तूर्यं तूरः स्मरध्वजः ।ततं वीणाप्रभृतिकं वंशतालादिकं घनम् ॥ १०८ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
चतुर्विद्यावृत्तिरेषा काव्यनाटकयोः स्थिता ।तूर्यं वादित्रमातोद्यं तूरं वाद्यं स्मरध्वजः ॥ ४१४ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
तूरं तूर्यं चन्द्रकला द्रगडो लघुदुन्दुभिः ।मम्मदो दुन्दुभिद्वन्दो घटीनाली यमेरुका ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
नाट्यं नटनमङ्गविक्षेपेऽङ्गाद्धारि-हारकौ ।आतोद्ये वाद्यं वादित्रं, तूरं तूर्यं च वल्लकी ॥ ११२ ॥
metre not recognisednearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 7 ङ्ग (wrong syllable); pāda 3, syllable 5 द्यं (wrong syllable)
genderक्लीneut.
तूरं तु तूर्यं स्यात्ताडयमानास्तु पटहादयः ।कर्वीदः करताली स्याद्ध्वनिनाला तु काहला ॥ २ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
गोमयकुमुदबिम्बशङ्खाश्रमशैलसुवर्णतोरणाः ।नूपुरशिखरतूर्यनिर्य्यासगृहाङ्कुशबर्हिपल्लवाः ॥ ९ ॥
metre not recognised
genderपुंक्लीm. n.
वादित्रलगुडे कोणा न नपुं शारिका स्त्रियाम् ।तूर्योऽस्त्री वाद्यनिर्घोषे वादित्रं वादनं च तत् ॥ १३६ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंक्लीm. n.
तुतोर्तिधातौ च क्ली तु तूयं तोये दुते त्रिषु ।तूर्योऽस्त्री वाद्यनिर्घोषे स तु वाद्ये नपुंसकम् ॥ ५५७ ॥
अनुष्टुप्
तूर्य as a meaning in nānārtha verses
- धरणिकोश आडम्बरआडम्बरः समारम्मे गजगर्जिततूर्ययोः । दुरोदरं पणे द्यूते द्यूतकारो दुरोदरः ॥ Dharaṇikośa 26.2.67
- नानार्थार्णवसंक्षेप वलिप्राणनार्थकधातौ च दैत्यभेदेऽथ नृस्त्रियोः । देवतार्चनतूर्येऽथ बध्निर्द्वे श्येनकाकयोः ॥ ८३९ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.5.839
- नानार्थार्णवसंक्षेप आडम्बरआडम्बरोऽस्त्री संरम्भे गजगर्जिततूर्ययोः । युद्धवादित्रनिर्घोषे केचित् क्रोधे तु सज्जनः ॥ ५९ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 6.59