शैल

शैल as a meaning in nānārtha verses

• नामलिङ्गानुशासनम् नगघृणिज्वाले अपि शिखे शैलवृक्षौ नगावगौ । Amarakośa 3.3.39
• नामलिङ्गानुशासनम् ग्रावन्ग्रावाणौ शैलपाषाणौ पत्रिणौ शरपक्षिणौ । Amarakośa 3.3.203
• नामलिङ्गानुशासनम् शिखरिन्तरुशैलौ शिखरिणौ शिखिनौ वह्निबर्हिणौ ॥ १०६ ॥ Amarakośa 3.3.106
• नामलिङ्गानुशासनम् अद्रिअद्रयो द्रुमशैलार्काः स्त्रीस्तनाब्दौ पयोधरौ । Amarakośa 3.3.311
• नामलिङ्गानुशासनम् अविअवयः शैलमेषार्का आज्ञाह्वानाध्वरा हवाः ॥ २०७ ॥ Amarakośa 3.3.207
• हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला) ग्रावन्कुञ्जरकरेऽपि शुण्डा ग्रावा शैले भवश्च संसारे । बालेऽपि बालिशः स्यात्कलधौतं शातकुम्भेऽपि ॥ ८०६ ॥ Abhidhānaratnamālā (Halāyudha) 5.806
• धरणिकोश ग्रावन्राजा नृपे प्रभौ शक्रे राजा क्षत्रियचन्द्रयोः । ग्रावा च प्रस्तरे शैले ग्रावा मेघे च कीर्तितः ॥ Dharaṇikośa 19.2.10
• धरणिकोश अञ्जनअञ्जनं कज्जलं चाक्तुरञ्जना मारुताङ्गना । अञ्जनो दिग्गजः शैलोऽप्यञ्जनं स्याद्रसाञ्जनम् ॥ Dharaṇikośa 19.3.19
• धरणिकोश अहार्यप्रकीर्यः पूतिकरजे विनिकीर्ये च की[74]र्तितः । अहार्यं ब्रुवते शैलं यच्च हर्तुं न शक्यते ॥ Dharaṇikośa 25.2.28
• धरणिकोश अद्रिअद्रयो द्रुमशैलार्का गृध्रोऽतिलुब्धपक्षिणोः । शक्रं स्यात्कुटजे नस्त्री व्यग्रो व्यासक्त आकुलः ॥ Dharaṇikośa 26.1.4
• धरणिकोश धरपरोऽभ्यासे रिपौ श्रेष्ठे दूरेऽथ केवले परम् । धरा भूभिर्धराः शैलाः कर्पासतूलको धरः ॥ Dharaṇikośa 26.2.2
• धरणिकोश नीलनीलः कपीश्वरे शैले कृष्णे नीलं तु पादपे । कूलं स्थाने प्रदीप्ते च भागे सैन्यस्य पश्चिमे ॥ Dharaṇikośa 27.2.6
• कोषकल्पतरु विटषिङ्गे विटोऽस्त्री लवणाम्बुशैल- वालच्छदेषु प्रथितः स पुंसि । सिङ्घाणकादौ तु घृतादिकाना- मधःस्थभागेंऽहसि किट्टमस्त्री ॥ Koṣakalpataru 6.10.6
• कोषकल्पतरु चक्रवाडऽथो वातखुडोऽस्त्री मरुत्संघे । वामे च वातरक्ते स्फोटे स्यात्पिच्छिले परवत् । वेण्यां तु देवताडो वह्नौ राहुग्रहे तद्वत् । शैंले तु चक्रवाडो [गदि]तोऽप्यन्ते तु मण्डलार्थे द्वौ ॥ ९१ ॥ Koṣakalpataru 6.12.91
• कोषकल्पतरु पर्वतअसृजि च घुसृणे च तैलपर्ण्यां कुमलयजे परवत्स वर्णभेदे । सुरमुनिभिदि पादपे च शैले शकझषभिद्यपि पर्वतो मतो ना ॥ २ ॥ Koṣakalpataru 6.16.2
• कोषकल्पतरु पारावतपारावतः कलरवे शैले कपितिन्दुके तद्वत् । स्त्री गोपगीतिर्लवलीफलयोरथ काचमक्षीर्याम् ॥ ७९ ॥ Koṣakalpataru 6.17.79
• कोषकल्पतरु निषधपुमांस्तथा स्याद्विवधोऽथ देशे शैले कठोरे निषधो नृपे च । संबाध उक्तो भगसंकटार्थे स्याद्दुर्विधो दुर्गतधूर्तयोश्च ॥ ६९ ॥ Koṣakalpataru 6.20.69
• कोषकल्पतरु ध्वजिन्अर्थी विवादिन्यपि सेवके च स्याद्याचकेऽसौ कथितश्च पुंसि । रागी तु रक्ते परवच्च कम्रे ध्वजी तु शैले रथविप्रयोश्च ॥ ८२ ॥ Koṣakalpataru 6.21.82
• कोषकल्पतरु सुदामन्स वाच्यवच्छाश्वत निश्चितेषु पुंस्यर्यमार्के पितृदैवते च । [22b] स्त्री सूर्यभक्तौषधभेदके स्या- दथो सुदामा जलदे च शैले ॥ ३३ ॥ Koṣakalpataru 6.21.33
• कोषकल्पतरु शिखरिन्पुण्ड्रे प्रभावेऽप्यथ पुंसि षण्ढे ललाममेतत्सममा[23a]मनन्ति । प्रकोष्ठकप्लक्षमयूरवाची भवेत्कलापी शिखरी तु शैले ॥ ३९ ॥ Koṣakalpataru 6.21.39
• कोषकल्पतरु सह्यपत्न्यां तु भार्या नरि बाहुजे स्यात् सह्यस्तु शैले त्रिषु सोढुमर्हे । गृह्यं पुरीषाध्वनि चास्वतन्त्रे- ऽन्यवत्स्वपक्षे च गृहोद्भवे च ॥ १७ ॥ Koṣakalpataru 6.26.17
• कोषकल्पतरु आहार्यअक्षय्ये द्रविणे च रेतसि मितेर्भेदेऽप्यकुप्ये तथा स्वर्णे चापि वराटके निगदितं न स्त्री हिरण्यं बुधैः । सौकर्यं तु वराहकर्मणि तथानायासपर्यायके ऽथाहार्यः स्थिरशैलयोर्निगदितः, श्याले पुनर्देवरे ॥ ७० ॥ Koṣakalpataru 6.26.70
• कोषकल्पतरु धरनासानिले मध्यमपञ्चमादौ शरोऽस्त्रियां तेजनके च काण्डे । दध्यग्रके वारिणि तु द्वयोने धरस्तु शैले कमठाधिपे च ॥ ३ ॥ Koṣakalpataru 6.27.3
• कोषकल्पतरु अद्रिद्यूतेऽद्रयस्तु द्रुमशैलसूर्या ऐन्द्रिर्जयन्तेऽपि च वायसे च । शद्रिर्गजाम्भोधरजिष्णुवाची निद्राप्रमीलासु तु तन्द्रि-तन्द्रे ॥ ७४ ॥ Koṣakalpataru 6.27.74
• कोषकल्पतरु अचलशैले च कीलेऽप्यचलो भुवि स्त्री लक्ष्म्यां पुनर्विद्युति चञ्चला स्यात् । वायौ पुमान्कम्रगतः परस्मिन् स्युरिल्वलाः स्त्री मृगभोर्ध्वभेषु ॥ ५५ ॥ Koṣakalpataru 6.28.55
• नानार्थार्णवसंक्षेप अद्रिव्याधौ शशाङ्केऽप्यद्रिस्तु शैले सूर्ये द्रुमेऽम्बुदे । अङ्घ्रिः पादपमूले च प्राणिनां चरणेऽपि च ॥ ९ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.2.9
• नानार्थार्णवसंक्षेप ग्रावन्ग्रावा शैलशिलाभ्रेषु गुणो मौर्व्यप्रधानयोः । उपकारे सूपकारे तन्तुरज्ज्विन्द्रियेषु च ॥ ४७ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.2.47
• नानार्थार्णवसंक्षेप मरुमरुस्तु निर्जले देशे शैले चेक्ष्वाकुवंशजे । पितामहेऽम्बरीषस्य नृपेऽपि च नृपान्तरे ॥ ९३ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.2.93
• नानार्थार्णवसंक्षेप धृष्णुरश्मौ धृ(षु?ष्णु)र्ना सन्तापे शैले चोरे तु स त्रिषु । प्रगल्भे वैजयन्त्यां तु धृष्टे चेत्याह ना पुनः ॥ ६५३ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.5.653
• नानार्थार्णवसंक्षेप पेरुपेरुर्ना भास्करे शैले समुद्रे द्वे तु पक्षिणि । कलविङ्काह्वयेऽथ स्यात् प्रेम प्रेमा च न स्त्रियाम् ॥ ८१९ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.5.819
• नानार्थार्णवसंक्षेप मात्रामात्रा प्रवृत्तौ कर्णस्य परिष्कारान्तरे धने । परिच्छदे परिच्छेदे शैलेऽन्ये त्वेकदेशके ॥ ९७९ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.5.979
• नानार्थार्णवसंक्षेप व्रजआपस्तम्बप्रयोगेऽसावश्वगोष्ठे च दृश्यते । ना तु मेघे च शैले च नियमे तु व्रतोऽस्त्रियाम् ॥ ११७७ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.5.1177
• नानार्थार्णवसंक्षेप एधितुपठन्ति तोयवारायामित्येधितुपदं पुनः । अग्नौ समुद्रे शैले च ककुभस्त्वर्जुनद्रुमे ॥ ६१ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 3.2.61
• नानार्थार्णवसंक्षेप वटम्बशैले च तृणपुञ्जे च वन्दीकस्तु पुरन्दरे । तथैव तोरणस्तम्भे वराणस्तु पुरन्दरे ॥ १८५ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 3.2.185
• नानार्थार्णवसंक्षेप अर्बुदएकस्मिन्नपरे त्वेनं शैलभेदेऽपि चामनन् । अविषस्तु पुमानब्धौ गिरौ स्त्रीपुंसयोः पुनः ॥ ९९ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 4.99
• नानार्थार्णवसंक्षेप आषाढआषाढानक्षत्रयुक्तपौर्णमास्यां पुमांस्त्वयम् । आषाढः शुचिसंज्ञे स्यान्मासे शैलान्तरेऽपि च ॥ १६७ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 4.167
• नानार्थार्णवसंक्षेप धर्णसिस्तने धातरि लोकेऽर्के सलिले तु नपुंसकम् । धर्णसिस्तु पुमाञ्छैले सलिले तु नपुंसकम् ॥ ९७७ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 4.977
• नानार्थार्णवसंक्षेप वालवायवारवाणस्तु नृनपोः कञ्चुके कवचेऽपि च । वालवायः पुमाञ्छैलविशेषे भेद्यवत् पुनः ॥ ५५१ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 6.551
• नानार्थार्णवसंक्षेप शयानकशयानकस्तु ना शैले द्वयोस्त्वजगरे तथा । कृकलासे शतधृतिः पुनः पुंसि विरिञ्चने ॥ ६०३ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 6.603
• नानार्थार्णवसंक्षेप अमरकङ्कटअथ षट्स्वरपुल्लिँङ्गशब्दाध्यायः प्रदर्श्यते । देवानां कवचे शैलभेदेऽप्यमरकङ्कटः ॥ १ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 8.1
• परमानन्दीयनाममाला एलृर्देव्यां लॄस्तु वाराह्यां लताभेदेऽपि कीर्तितः । एर्विष्णुशैलयोरैश्च श[2]म्भावोर्धातरि स्मृतः ॥ ८ ॥ Paramānandīyanāmamālā 1.8
• परमानन्दीयनाममाला अद्रिअहिः सर्पे रवौ वप्रवृत्रयोः केतुपान्थयोः । अद्रिः शैले रवावन्दूर्निगडे भूषणेऽपि च ॥ १२ ॥ Paramānandīyanāmamālā 5.1.12
• परमानन्दीयनाममाला क्रौञ्चक्रौञ्चो द्वीपे खगे शैले कक्षः शुष्कवने स्मृतः । बाहुमूले तृणे पापे कटः स्यात्समये शवे ॥ १०२ ॥ Paramānandīyanāmamālā 5.7.102
• परमानन्दीयनाममाला गन्धमादनवानरे गन्धके शैले भ्रमरे गन्धमादनः । Paramānandīyanāmamālā 5.9.23
• परमानन्दीयनाममाला सारङ्गसारङ्गः कुञ्जरे शैले हरिणे चातके खगे । चञ्चरीके गजे भेके संभोगो रतभोगयोः ॥ ३७० ॥ Paramānandīyanāmamālā 5.27.370
• शब्दरत्नावली पुत्रकपुत्रिका स्यात् पुत्तलिका दुहित्रोर्ना पतङ्गके । पुत्रे धूर्ते द्रुमे शैलेऽप्यनुकम्पान्विते जने ॥ Śabdaratnāvalī 7.1.107
• शब्दरत्नावली भूभृत्भासन्तः पुंसि भासाख्यविहङ्गे सुन्दराकृतौ । भावितं वासिते प्राप्ते भूभृन्नाभूपशैलयोः ॥ Śabdaratnāvalī 7.16.124
• शब्दरत्नावली निषधनिषधः राजभेदे स्यात् शैले कठिन-देशयोः ॥ Śabdaratnāvalī 7.19.30
• शब्दरत्नावली वाहिनीवाहिनी तु भवेन्नद्यां शैलसेनाविशेषयोः ॥ Śabdaratnāvalī 7.20.63
• शब्दरत्नावली शिवकीर्तनभृङ्गरोट श्रीधरे च शैले च शिवकीर्तनः । धनञ्जये हिमकरे मकरे श्वेतवाहनः ॥ कुञ्जरे धान्यभेदे च स्यात्पुमान् षष्टिहायनः । कर्पूरफेणचन्द्रेषु श्वेतधामा पुमानयम् ॥ कामुके च कलाकेलौ संप्रयोगी निगद्यते । स्वर्गद्रुमे पुमान्क्लीबं गोशीर्षे कुङ्कुमेऽपि च ॥ Śabdaratnāvalī 7.20.138
• शब्दरत्नावली अहार्यअनयो व्यसने दैवे विपत्त्यशुभयोरपि ॥ अत्ययोऽतिक्रमे दोषे विनाशे दण्डकृच्छ्रयोः । अवध्यमवधार्हे स्यादनर्थकवचस्यपि ॥ अव्ययो ना हरौ शब्दभेदेऽस्त्री निर्व्यये त्रिषु । अहार्यः पुंसि शैले स्यादहर्त्तव्येऽभिधेयवत् ॥ अभिख्यानाम्नि शोभायां यशस्याख्यान इत्यपि । अभया स्त्री हरितक्यां वीरणेऽपि च न द्वयोः ॥ निर्भये वाच्यलिङ्गं स्यात्प्रसादेऽपि च कुत्रचित् । अगस्त्यो वङ्गसेनाख्यतरौ कुम्भोद्भवेऽपि च ॥ आशयः स्यादभिप्रायाधारयोः पनसेऽपि च । आत्रेयो ना मुनौ पुष्पवतीनद्योरपि स्त्रियाम् ॥ आम्नायः पुंसि वेदे स्यादुपदेशे कुलक्रमे । उदयस्तून्नतौ दीप्तौ मङ्गले पूर्वपर्वते ॥ उपायः स्यादुपपन्तौ सामभेदादिके पुमान् । ऊर्णायुः क्षणभङ्गे ना मेषे च मेषकम्बले ॥ Śabdaratnāvalī 7.26.38
• शब्दरत्नावली अद्रिअद्रिः पुंसि द्रुमे शैले मावभेदे च भास्करे । आरः शनैश्चरे भौमे त्वग्भेदिन्यामपि स्त्रियाम् ॥ Śabdaratnāvalī 7.27.4
• शब्दरत्नावली गोत्रत्रिलिङ्गं दुर्जरेत्यर्थे महत्यलघुनीत्यपि । गोत्रं कुलास्ययोर्गोत्रः शैले कुगव्ययोः स्त्रियाम् ॥ सम्भावनीयबोधे च विपिनच्छत्रवर्त्मसु । गौरं श्वेतेऽरुणे पीते विशुद्धेऽप्यभिधेयवत् ॥ क्लीबं पद्मकेशरे स्याच्चन्द्रसर्षपयोः पुमान् । गौरीभवानीवसुधाप्रियङ्गुरोचनासु च ॥ असञ्जातरजः कन्या वरुणाणी नदीषु च । घोरो भीमे महेशे च घस्त्रो दिवसहिंस्रयोः ॥ चरश्चारे द्यूतभेदे भौमे च जङ्गमे गमे । चन्द्रः सुधांशुकाम्पिल्लकर्पूरे काञ्चने जले ॥ चक्रमस्त्रे व्रजे सैन्ये रथाङ्गे राष्ट्रदम्भयोः ॥ Śabdaratnāvalī 7.27.10
• शब्दरत्नावली दर्दरदर्दरः पुंसि शैले स्याद्भग्नभाजनके त्रिषु । दर्दूरो वाद्यभाण्डादिभेदभेकघनेष्वपि ॥ Śabdaratnāvalī 7.27.79
• शब्दरत्नावली सम्बरशुषिरं मूषिके च्छिद्रवंश्यादिवाद्यभेदयोः । शुविराप्योषधीभेदे भवेद्रन्ध्रान्विते त्रिषु ॥ शृङ्गारः सुरते नाट्ये रसे ना गजभूषणे । क्लीबं चूर्णे च सिन्दुरे लवङ्गेऽपि च कुत्रचित् ॥ सम्बरो दैत्यभिच्छैलमृगभिन्मीनभित्सु च । बुद्धभेदे पुमान् क्लीबं जले बौद्धव्रतेऽपि च ॥ सङ्करोऽग्निचटत्कारे समार्जन्यवपुञ्जिते ॥ Śabdaratnāvalī 7.27.107
• शब्दरत्नावली अविअविः कम्बलशैलार्कमेषा धहकिषु (?) ना । अश्वस्तुरङ्गे पुरुषजातिभेदे भवेत्पुमान् ॥ Śabdaratnāvalī 7.29.3
• शब्दरत्नाकर अद्रिअविरर्के गिरौ मेषे स्त्री तु स्याद्भूम्युदक्ययोः । अद्रिरर्के द्रुमे शैले व्याले वृत्रासुरेऽप्यहिः ॥ १८६९ ॥ Śabdaratnākara 4.1.1869
• शब्दरत्नाकर गोत्रअभ्यन्तरेऽपवरके सुते केशान्तरस्रजि । गोत्रं नाम्नि कुले पुंसि शैले स्त्री भुवि गोगणे ॥ १९१० ॥ Śabdaratnākara 4.1.1910
• शब्दरत्नाकर कुररक्षारको मत्स्यपक्ष्यादिपिटके पुष्पजालके । कुररः शैलखगयोः कुन्नानं कुण्डशिक्ययोः ॥ २०८२ ॥ Śabdaratnākara 4.1.2082
• शब्दरत्नाकर जीमूतजीमूतो जलदे शैले जम्बूकः क्रोष्टुपाशिनोः । जामाता तु श्वेततिले जम्बालौ पङ्कशैवलौ ॥ २०९४ ॥ Śabdaratnākara 4.1.2094
• त्रिकाण्डशेष सह्यना शैले सह्यमारोग्ये सामर्थ्यं शक्तियोग्यते । एकद्व्यादौ विचारे च सङ्ख्या क्लीबे च संयुगे ॥ ३२४ ॥ Trikāṇḍaśeṣa 3.3.324
• त्रिकाण्डशेष गोत्रगोत्रं नाम्नि कुले पुंसि शैले भूगव्ययोः स्त्रियाम् । स्वरे रणे च गान्धारो गृध्रः स्याल्लोभिपक्षिणोः ॥ ३४८ ॥ Trikāṇḍaśeṣa 3.3.348
• त्रिकाण्डशेष दर्दरइतिकर्तव्यता तन्त्रमुपायश्च द्विसाधकः । तीव्रं कटुनितान्तञ्च दर्दरः शैलभुग्नयोः ॥ ३५५ ॥ Trikāṇḍaśeṣa 3.3.355
• त्रिकाण्डशेष धराधरदिगम्बरोऽन्धकारे च वाद्यमेघौ च दर्दुरौ । धात्री भुव्यामलक्याञ्च हरिशैलौ धराधरौ ॥ ३५७ ॥ Trikāṇḍaśeṣa 3.3.357
• त्रिकाण्डशेष अचलशैलेऽचलोऽचला भूमावरालः सर्जवक्रयोः । अलिः सुरापुष्पलिहोः कल्लोलेऽप्याकुलं त्रिषु ॥ Trikāṇḍaśeṣa 3.3.395
• वैजयन्ती अविअर्कोऽर्कपर्णे स्फटिके ज्येष्ठभ्रातरि भास्वति । अवयः शैलमेषार्का अद्रयोऽर्कगिरिद्रुमाः ॥ ४ ॥ Vaijayantī 6.1.4
• वैजयन्ती भूखस्याभ्रके ब्रह्मणि च मेघस्याभ्रकमुस्तयोः । भुवो नामानि सौराष्ट्र्यां शैलेये ग्रावशैलयोः ॥ ४ ॥ Vaijayantī 8.6.4