पृथुक
pṛthukaपुं · masc.In 15 kośas: 21 synonym verses, 8 as a nānārtha head word, 2 as a meaning of another word.
बालः पाकः शिशुर्डिम्भः पोतः शावः स्तनंधयः ।पृथुकार्भोत्तानशयाः क्षीरकण्ठः कुमारकः ॥ ३३८ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 त्ता (wrong syllable)
genderपुंmasc.
genderपुंmasc.
पोतः पाकोऽर्भको डिम्भः पृथुकः शावकः शिशुः ।
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
genderपुंmasc.
बालः पाकोऽर्भको गर्भः पोतश्च पृथुकः शिशुः ।शावो डिम्भश्च विज्ञेयो वटुर्माणवको मतः ॥ ५०२ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
भृष्टं धान्यं लाजाः पृथुकाश्चिपिटाश्च कुट्टितास्ते स्युः ।भृष्टा यवास्तु धाना दरपक्वा कथ्यतेऽभ्यूषः ॥ ५८५ ॥
आर्या
genderपुंmasc.
अस्थ्नस्त्वक्स्नायुशैथिल्यमथोत्तानशयास्त्रिषु ।पाकोऽर्भकः शिशुः शावः पृथुको डिम्भ इत्यपि ॥ ९० ॥
अनुष्टुप्
genderविadj.
ततः षण्मासपर्यन्तं शिशुः संवत्सरावधि ।पृथुकोथा त्रिवर्षात्तु वटुरब्दाच्च सप्तमात् ॥ ९३ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
धाना आर्द्रा व्रीहयस्तु भ्रष्टा अत्यन्तकण्डिताः ।पृथुकश्चिपिटास्ते स्युर्गोधूमाः स्युस्तथाविधाः ॥ ७८ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
पृथुको रुदथः पोतो गर्भो मुष्टिंधयश्च सः ।स्तनंधयी शिशुर्बाला पाका मुष्टिंधयी स्त्रियाम् ॥ १८ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
लाजा भूम्नि द्वयोर्भृष्टः शलिखादिक उद्बुसः ।भृष्टार्द्रशूकधान्ये स्यात्पृथुकश्चिपिटः समौ ॥ १४ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
चिपिटः पृथुकश्चैव यवचूर्णे तु चिक्कसः ।गोधूमस्य मतं चूर्णं समिता सम्मता स्त्रियाम् ॥ ६७ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
सोहालिका पूरिकाख्या गुञ्झः पक्वान्नगुच्छलः ।मन्थः सक्तुः चिपिटकः पृथुकः क्षुत्क्षु[क्षु]धाभिधा ॥ २७५ ॥
metre not recognisednearly अनुष्टुप्: pāda 4, syllable 1 पृथु (syllable split)
genderपुंmasc.
बालः स्तनंधयः पोतः पाको डिम्भोऽर्भकः शिशुः ।कुमारः पृथुकः शावः क्षीरकण्ठः किशोरकः ॥ १२ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
कुमारः क्षीरपश्चैव पृथुकः स्तनपस्तथा ।स्यात् शिशुत्वं तथा बाल्यं शैशवं चापि मन्यते ॥ ४९८ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
चिपिटः पृथुकश्चैव चिपिटकोऽपि कथ्यते ॥ ५९८ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderपुंmasc.
शावशावकपोतार्भडिभ्भाश्च पृथुकार्भकौ ।शिशुः पाकश्च शिशुकः पोतको डिभ्भकोऽपि च ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
वटकः पिष्टपूरः स्यात् पृथुकश्चिपिटोऽपि च ।चिपीटकश्चिपिटकः स्यात् धान्यचमसोऽपि च ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
अर्भकः पृथुको डिम्भः पाकः पोतः शिशुश्च सः ।पक्षिपोतस्तु पिल्लाकश्चञ्चुस्त्रोटिः सृपाटिका ॥ ८२३ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
पृथुकश्चिपिटस्तुल्यौ धाना भृष्टयवे स्त्रियाम् ।पुंसि भूम्नि च लाजाः स्युः पूपापूपौ तु पिष्टकः ॥ १४३६ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
गोधूमचूर्णे शमिता चिक्कसो यवचूर्णके ।पृथुकश्चिपिटो लाजाः पुंभूम्नि परिवारकः ॥ ६८ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
पृथुकश्चिपिटे चारुपत्रिकायां तु योषिति ।बन्धूकोऽस्त्री बन्धुजीवे बन्धुकः पीतसालके ॥ ३८ ॥
अनुष्टुप्
पृदाकुश्चित्रके सर्पे व्याघ्रवृश्चिकयोः पुमान् ।पुयुको ना चिपिटके बालकेऽप्यभिधेयवत् ॥
अनुष्टुप्
doubtful
पृथुक as a meaning in nānārtha verses
- कोषकल्पतरु पोतघातस्तु काण्डे प्रहृतौ च पोतः पुनर्वहित्रे पृथुके च पुंसि । लोतं तु मुष्टेऽश्रुणि ना तु मेषे गीतं पुनः शब्दितगानयोः स्यात् ॥ १३ ॥ Koṣakalpataru 6.16.13
- नानार्थार्णवसंक्षेप चिपिटपृथुकाह्वयभक्षे स्यात् त्रि तु पिच्छितविस्तृते । चित्रकृत् तु पुमानुक्तस्तिमिशाह्वयपादपे ॥ ७४९ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 4.749