क्रन्दन
krandanaक्ली · neut.In 12 kośas: 15 synonym verses, 6 as a nānārtha head word, 6 as a meaning of another word.
genderक्लीneut.
क्रन्दनं योधसंरावो बृंहितं करिगर्जितम् ॥ १०७ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
प्रणादस्त्वनुरागोत्थः विकृतश्चक्रनिस्वने ।नदीध्वानेरव… युद्धध्वानेऽप्यसूरकः ।क्रन्दनं गुञ्जनं चाथ मार्जारा मुरजध्वनौ ॥ ६७ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderक्लीneut.
आयोधनं च प्रधनं युद्धं संयत् स्त्रियां नरि ।क्रन्दनं रोदनं रावो वृंहितं करिगर्जितम् ॥ ३५९ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
भूषणजन्मनि शिञ्जितमन्त्येशिञ्जा गुञ्जा गुञ्जितमलिजे ।वाशित-विरुते स्तश्च तिरश्चांक्रन्दनकणिते पीडाभाजाम् ॥ ५९ ॥
metre not recognised
genderक्लीneut.
क्रन्दनं चारुष्करस्तु तपनोऽग्निमुखो द्वयोः ।अरुष्को वीरवृक्षः स्याद्रक्षोघ्नो रञ्जनो धनुः ॥ २४ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
मल्लो नियुद्धकुशलो मल्लयात्रा तु मल्लवी ।नियुद्धभूरक्षवाटे क्रन्दनं योधशब्दितम् ।अवमर्दः पीडनं स्यान्निसुम्भोऽपि निशुम्भवत् ॥ ६१ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderक्लीneut.
क्रन्दनं भटसंरावे बृंहितं गजगर्जिते ।फलितं हरिशब्दे स्यान्नादितं रथनादने ॥ ३८८ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
युद्धाह्वाने निगद्येत क्रन्दनं सुभटध्वनिः ।कलकलः कोलाहलो युगपद्बहुभाषणम् ॥ २५५० ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderक्लीneut.
त्वक्पुष्पं पुलकूपाङ्कौ कण्टको रोमहर्षणम् ।क्रन्दनं रुदितं क्रुष्टं क्रन्दितं रोदनञ्च तत् ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
एकतः सज्जनं युद्धात् करिणां घटना भवेत् ।क्रन्दनं योधसंरावे बृंहितं हसिगर्जिते ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
वृकाणां रेषणं रेषा भषितं भुक्कितं शुनाम् ।क्रन्दनं योधि संरावे स्रोतसां खरकस्वनः ॥ २२६ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
कदनप्रथनक्रन्दनसंख्यसमीकानि संविदाजियुधः ।संयत्समितौ समितिः समररणानीकमस्त्रियां त्रितयम् ॥ १३७६ ॥
गीतिः
genderक्लीneut.
योधानां क्रन्दनं घोषः पटहाडम्बरौ समौ ।पांसुः क्षोदः स्त्रियां धूली रेणुः स्त्रीपुंसयो रजः ॥ १३८५ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
स्रोतसां खरको युद्धध्वाने क्रंदनयोधने ।मार्जना मुरजध्वाने गुंदिलो मद्दलध्वनौ ॥ १० ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.doubtful
क्रन्दनं रोदने ध्वानयुद्धसंरावयोरपि ।कल्पनं कर्तने क्लिप्तौ कल्पना हस्तिसज्जने ॥
अनुष्टुप्
क्रन्दन as a meaning in nānārtha verses
- धरणिकोश आक्रन्दआक्रन्दः क्रन्दने ध्वाने नाथे च दारुणे रणे । पार्ष्णिग्राहात्परो राजा आक्रन्दः समुदाहृतः ॥ Dharaṇikośa 17.3.8
- धरणिकोश रोदनविज्ञानं कर्मणि ज्ञाने प्रज्ञानं बुद्धिचिह्नयोः । वसनं छादने वस्त्रे रोदनं क्रन्दनेऽश्रुणि ॥ Dharaṇikośa 19.1.12
- कोषकल्पतरु रोदनपत्रे च पक्षे छदनं प्रदिष्टं स्यात्तोदनं च व्यथने च तोत्रे । स्याद्रोदनं क्रन्दने बाष्पवाचि गुदे त्वपानं पवनान्तरे ना ॥ ३२ ॥ Koṣakalpataru 6.21.32
- शब्दरत्नावली आक्रन्दआसन्दः केशवे पुंसि खट्वाभेदेऽपि च स्त्रियाम् । आक्रन्दस्तु नेत्राचर्याह्वाने क्रन्दनमित्रयोः ॥ Śabdaratnāvalī 7.18.11
- शब्दरत्नाकर आक्रन्दभक्षणेऽन्धसि चाहार आघातः सीमघातयोः । आक्रन्दः क्रन्दने घोरसमरे निन्दनेऽपि च ॥ २०५० ॥ Śabdaratnākara 4.1.2050
- वैजयन्ती आक्रन्दआक्रन्दः क्रन्दने रावे नाथे घोररणेऽपि च । आधार आलवालेंऽबुबन्धेऽधिकरणेऽपि च ॥ ५ ॥ Vaijayantī 7.1.5