साहस
sāhasaक्ली · neut.In 12 kośas: 12 synonym verses, 5 as a nānārtha head word, 3 as a meaning of another word.
उपजापः पुनर्भेदो दण्डः स्यात्साहसं दमः ॥ ७३६ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderक्लीneut.
genderक्लीneut.
दमः पुंस्यस्त्रियां दण्डस्तद्वत्साहसमस्त्रियाम् ।साम सान्त्वमुभे क्लीबे लञ्चाकौशलिके स्त्रियाम् ॥ ८३ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंक्लीm. n.
… काशीसवत्सानां तथैव साध्वसस्य च ।महानससाहसयोः प्रियालोरपि सच्छ्रितः ॥ १०६ ॥
metre not recognised
genderक्लीneut.
भेदो दण्डः साम दानमित्युपायचतुष्टयम् ।भेदोप[110a]जापौ शास्तिः स्त्री * * * * * * * * ।शास्तिः स्याद्भूपतेर्दण्डयमो दण्डश्च साहसम् ॥ ६१ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderक्लीneut.
[230a]कासीस-साध्वस-महानस-साहसानिमत्सं बिसं च तरसं यवसं तथैव ।पुण्याहवन्निगदितं सुदि[ना]हमुक्तम्
वसन्ततिलकाmetre not read in every line
genderक्लीneut.
जनोदाहरणं कीर्तिं साधुवादं यशो विदुः ।वर्णं गुणावलिं ख्यातिमवधानं तु साहसम् ॥ १५३ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
आर्तवं पौतवं साध्वसं साहसकशेरुणी ।शयातुवीक्षपर्वाणि ककुन्महदहानि च ॥ ९९ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
प्रियभाषादयो यत्र प्रोक्तं तत् साम सान्त्वनम् ।उपजापस्तु भेदः स्याद् दण्डस्तु साहसं दमः ॥ १२०२ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 3 स्तु (wrong syllable)
genderक्लीneut.
सामदानं दण्डभेदौ स्यादुपाये चतुष्टयम् ।साम सान्त्वं दया दानं दमो दण्डस्तु साहसम् ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
क्लीबे कलत्रविषबीजकुटुम्बरत्नतल्पोक्थकुङ्कुमप्रवीणतृणाक्षराणि ।शृङ्गादपीठगृहभेषजपृष्ठकिण्वदैवाण्डभाण्डचिवुकोडुपसाहसानि ॥ ६ ॥
वसन्ततिलकाmetre not read in every line
genderक्लीneut.
प्रदेशनं प्राभृतञ्च लम्बा तूत्कोच आमिषः ।दण्डो दमः साहसोऽस्त्री द्विपाद्यो द्विगुणो दमः ॥ ४६ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंक्लीm. n.
लालसं विदुरौत्सुक्ये याच्ञातृष्णातिरेकयोः ।साहसं तु बलात्कारकृतं कर्म दमस्तथा ॥
अनुष्टुप्
क्ली तु तत् स्याद्बलात्कारे वयं तु ब्रूमहे परम् ।अतर्कितप्रवृत्तौ च साहसं क्लीत्यथाजयः ॥ १९४६ ॥
अनुष्टुप्
सारसं पङ्कजे क्लीबं स्यात्पुमान् पक्षिचन्द्रयोः ।साहसन्तु बलात्कारकृतकार्ये दमेऽपि च ॥सुरसा स्त्री तु पर्णसे रास्नायां नागमातरि ।स्रोतः स्यादिन्द्रिये नीरवेगेऽपि च नपुंसकम् ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 7 र्ण (wrong syllable)
साहस as a meaning in nānārtha verses
- कोषकल्पतरु उत्करोतिविप्रान्नेः स्यादुपद्रुत्यामधेः प्रस्ताव आश्रये । उपर्यैश्ये प्रसहनेऽथोदः साहसतर्पणे [206b] ॥ ५३ ॥ Koṣakalpataru 3.5.53
- कोषकल्पतरु प्रकरोतिप्रात्प्रस्तावे प्रकथने सेवासादृश्यसाहसे । भेदोपयोगे परितः परिसर्पे समाहृतौ ॥ ५८ ॥ Koṣakalpataru 3.5.58
- कोषकल्पतरु अभिनीतअङ्गारितं दग्धपलाशकल्यु- द्गत्यो रथापावृतमात्मतन्त्रे । छन्नेऽभिनीतस्त्रिषु संस्कृते स्या- न्न्यायेऽपि कोपिन्यथ साहसेऽपि ॥ ४८ ॥ Koṣakalpataru 6.17.48