विपत्ति
vipattiस्त्री · fem.In 14 kośas: 13 synonym verses, 2 as a nānārtha head word, 9 as a meaning of another word.
स्वस्थानस्थः परद्वेषी गोष्ठश्वोऽथापदि स्थितः ॥ ४७७ ॥आपन्नोऽथापद्विपत्तिर्विपत्स्निग्धस्तु वत्सलः ।
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderस्त्रीfem.
एकेभैकरथा त्र्यश्वा पत्तिः पञ्चपदातिका ।पत्त्यङ्गैस्त्रिगुणैः सर्वैः क्रमादाख्या यथोत्तरम् ॥ ८० ॥सेनामुखं गुल्मगणौ वाहिनी पृतना चमूः ।अनीकिनी दशानीकिन्यक्षौहिण्यथ सम्पदि ॥ ८१ ॥सम्पत्तिः श्रीश्च लक्ष्मीश्च विपत्त्यां विपदापदौ ।
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
सौख्यं सुखं शर्मशातमयः शुभफलो विधिः ।संपल्लक्ष्मीश्च संपत्तिर्विपत्तिर्विपदापदौ ॥ १०४ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
सम्पत्तिः सम्पदा संपल्लक्ष्मीः श्रीर्विपदा विपत् ।विपत्तिरापद्दुःखार्था न द्वयोरायुधं पुनः ॥ २५७ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
ऋद्धिः संपत् संपदास्त्राब्धिभूति-र्भूतिर्लक्ष्मीर्वृद्धिसंपत्तिनन्दाः ।पुंलिङ्गोऽयं स्याद्विधिर्यः शुभार्थो-ऽथापत्तिः स्यादापदापद्विपत्तिः ॥ ४३ ॥
शालिनी
genderस्त्रीfem.
आपन्नापत्स्थितौ तुल्यौ विपत्तिस्तु विपत्तथा ।कुटुम्बव्यापृतोपाधी अभ्यागारिकसंज्ञकः ॥ १४३ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
एवं बहुविधाः संख्याभेदा ज्ञेया मनीषिभिः ।संपत्तिः सम्पदि ज्ञेया विपत्तिर्विपदि स्मृता ॥ ३५५ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
विपत्तिरापद्दुःखाधिः कुणपः शवकः शवः ।प्रग्रहोपग्रहौ बन्धः कारा बन्धनमन्दिरम् ॥ २४२ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
आपद्विप[द्विप]त्तिश्च दारिद्रं निःस्वनिर्धनौ ।कदर्यः कृपणो लोभी बद्धमुष्टिर्मितंपचः ॥ ४९ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
आपत्तिः स्याद्विपत्तिश्च विपदाऽऽपत् तथैव च ॥ ७३६ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderस्त्रीfem.
अथ लक्ष्मीः स्त्रियां सम्पत् सम्पत्तिः श्रीश्च कीर्तिता ।एता अपि स्त्रियां तिस्रो विपदापद्विपत्तयः ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
भद्रासनं भद्रपीठं पीठं कोशोऽर्थसंचयः ।लक्ष्मीश्रीसंपदस्तुल्या विपत्तिविपदापदःधान्यादेर्वीवधः प्राप्तिरायातिस्तु धनागमः ॥ १२९१ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderस्त्रीfem.
संपत्संपत्तिलक्ष्म्यौ श्रीर्विपत्तिर्विपदापदौ ।अवसादस्तु सादः स्याद्विषादश्च श्लिकुर्न ना ॥ १९१ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
विपत्तिरापत्तिरिहापदि द्वे ।स्तो यातनायामथ संततिः स्त्री ।वंशे सुतादौ च परंपरायांस्यात्संमतिः स्वीकृतिवाञ्छयोश्च ॥ ३३ ॥
उपजातिः
meaningsआपद्
विपत्ति as a meaning in nānārtha verses
- धरणिकोश व्यसनव्यसनश्चाशुभे पापे पानस्त्रीमृगयादिषु । दैवानिष्टफले सक्तौ विपत्तिभ्रंशयोरपि ॥ Dharaṇikośa 19.3.14
- धरणिकोश संगरसंगरः स्यात्क्रियाकारे विपत्तावपि संगरः । संगरः संयुगे चापि संगरं च शमीफलम् ॥ Dharaṇikośa 26.3.34
- कोषकल्पतरु व्यस्यतिव्याप्त्यां**र्व्याकुलत्वे विपत्तौ व्यत्यये व्यतेः । व्यत्यास उपनेवित्ये(?)संनेः क[200b]र्मपरित्यजि ॥ ६५ ॥ Koṣakalpataru 3.5.65
- कोषकल्पतरु संपरायशीते त्ववश्यायमुशन्ति गर्वे वृन्दे च युद्धे समुदाय उक्तः । स्यात्संपरायः समरे विपत्तौ तथायतौ चाथ निरामयः स्यात् ॥ ८३ ॥ Koṣakalpataru 6.26.83
- शब्दरत्नावली व्यसनवसनं छादने वस्त्रे निवासे चापि कुत्रचित् । वर्द्धनं वृद्धिषुच्छेदे खय्यान्तु वर्द्धनी स्त्रियाम् ॥ व्यञ्जनं स्याद्धिने चिह्ने श्मश्रुण्यवयवेऽपि च । व्यसनन्तु विपत्तौ स्यात्पापे च निष्फलोद्यमे ॥ पानस्त्रीमृगयासङ्गाशुभदैवादिभूषने (?) । वर्त्तनं वर्त्तने पुंसि ह्रस्वे स्त्री पथि पेषणे ॥ Śabdaratnāvalī 7.20.71
- शब्दरत्नावली अनयअनयो व्यसने दैवे विपत्त्यशुभयोरपि ॥ अत्ययोऽतिक्रमे दोषे विनाशे दण्डकृच्छ्रयोः । अवध्यमवधार्हे स्यादनर्थकवचस्यपि ॥ अव्ययो ना हरौ शब्दभेदेऽस्त्री निर्व्यये त्रिषु । अहार्यः पुंसि शैले स्यादहर्त्तव्येऽभिधेयवत् ॥ अभिख्यानाम्नि शोभायां यशस्याख्यान इत्यपि । अभया स्त्री हरितक्यां वीरणेऽपि च न द्वयोः ॥ निर्भये वाच्यलिङ्गं स्यात्प्रसादेऽपि च कुत्रचित् । अगस्त्यो वङ्गसेनाख्यतरौ कुम्भोद्भवेऽपि च ॥ आशयः स्यादभिप्रायाधारयोः पनसेऽपि च । आत्रेयो ना मुनौ पुष्पवतीनद्योरपि स्त्रियाम् ॥ आम्नायः पुंसि वेदे स्यादुपदेशे कुलक्रमे । उदयस्तून्नतौ दीप्तौ मङ्गले पूर्वपर्वते ॥ उपायः स्यादुपपन्तौ सामभेदादिके पुमान् । ऊर्णायुः क्षणभङ्गे ना मेषे च मेषकम्बले ॥ Śabdaratnāvalī 7.26.38
- शब्दरत्नावली सङ्गरशमीफले विपत्तौ च मारणेऽपि हठेऽस्त्रियाम् । सम्भारः सम्भृते स्तोमे सावित्रो वसुभर्गयोः ॥ सावित्री सत्यवत्पत्नीब्रह्माणीपार्वतीषु च । सामुद्रं देहचिह्ने तु समुद्रप्रभवे त्रिषु ॥ Śabdaratnāvalī 7.27.110
- शब्दरत्नाकर व्यसनव्यसनं सक्तितात्पर्यविपत्तिमृगयादिषु । दैवानिष्टफले तोये पैशुन्यादौ प्रकोपने ॥ २१६७ ॥ Śabdaratnākara 4.1.2167
- शब्दरत्नाकर संगरबदरे देशभेदे ना स्यन्दनो रथवृक्षयोः । संगरस्तु प्रतिज्ञायां विपत्त्यां सांपरायिके ॥ २१८४ ॥ Śabdaratnākara 4.1.2184