कोविद्यास्थानम् · कोशाःVidyāsthāna Kośa · kosha.sanskrit.site

कीकस

kīkasaक्ली · neut.

In 13 kośas: 15 synonym verses, 5 as a nānārtha head word, 1 as a meaning of another word.

अभिधानचिन्तामणि Abhidhānacintāmaṇi · हेमचन्द्राचार्य मर्त्यकाण्डः Abhidhānacintāmaṇi 3.626 · p. 27
अस्थि कुल्यं भारद्वाजं मेदस्तेजश्च मज्जकृत् ॥ ६२५ ॥मांसपित्तं श्वदयितं कर्करो देहधारकम् ।मेदोजं कीकसं सारं करोटिः शिरसोऽस्थनि ॥ ६२६ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderक्लीneut.
अभिधानचिन्तामणि Abhidhānacintāmaṇi · हेमचन्द्राचार्य द्वीन्द्रियाः Abhidhānacintāmaṇi 4.6.1202 · p. 47
पुलकास्तूभयेऽपि स्युः कीकसा कृमयोऽणवः ॥ १२०२ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
अभिधानचिन्तामशिलोञ्छ Abhidhānacintāmaśiloñcha · जिनदेवमुनीश्वर मर्त्यकाण्डः Abhidhānacintāmaśiloñcha 3.48 · p. 2
पत्पादङ्घ्रिश्च चरणे कीकसं हड्डमित्यपि ।
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 4 श (wrong syllable)
genderक्लीneut.
नामलिङ्गानुशासनम् Amarakośa · अमरसिंह मनुष्यवर्गः Amarakośa 2.6.68
स्यात्कर्परः कपालोऽस्त्री कीकसं कुल्यमस्थि च ॥ ६८ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला) Abhidhānaratnamālā (Halāyudha) · हलायुध पातालकाण्डम् Abhidhānaratnamālā (Halāyudha) 3.632 · p. 72
क्षतजं लोहितमस्रं रुधिरमसृक् शोणितं च रक्तं स्यात् ।अस्थीनि धातुकीकसकुल्यानि भवन्ति तुल्यानि ॥ ६३२ ॥
आर्या
genderक्लीneut.
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ वनौषधिवर्गः Koṣakalpataru 2.3.49 · p. 192
अन्तर्जाश्च बहिर्जाश्च पुलका उभयेऽपि ते ।अणुः कृमिः कीकसः स्यात्काष्ठलेखकरो घुणः ॥कोशकारः कीटतन्तुर्गुणिमध्यः पलोधरः ।उद्दंशो मत्कुणो रक्तबीजः खट्वाकृमिश्च सः ॥ ४९ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ वनौषधिवर्गः Koṣakalpataru 2.3.39 · p. 222
कि(की)कसं श्वप्रियं सारः कर्करस्तरुणं तु तत् ।ग्रीवाकर्णघ्राणनेत्रकोशजं वलयं पुनः ॥ ३९ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
पर्यायशब्दरत्न Paryāyaśabdaratna · धनञ्जयभट्ट मध्यमलोकसर्गः Paryāyaśabdaratna 2.137 · p. 43
वर्चस्कं गूथमुच्चारो विष्ठा विट् चापि कथ्यते ।कपाले कर्परोऽथास्थ्नि कुल्यं शल्यं च कीकसम् ॥ १३७ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
सुशीलनाममाला Suśīlanāmamālā · विजयसुशीलसूरि मर्त्यविभागः Suśīlanāmamālā 4.1008 · p. 155
अस्थि सारस्तथा कुल्यं कीकसं देहधारकम् ॥ १००८ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
सुशीलनाममाला Suśīlanāmamālā · विजयसुशीलसूरि पृथ्वीकायनामानि Suśīlanāmamālā 5.1.175 · p. 278
भित्तिः कुड्यं गृहाधारे चैडूकं तत्र कीकसम् ।
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 त (wrong syllable)
genderक्लीneut.
सुशीलनाममाला Suśīlanāmamālā · विजयसुशीलसूरि द्वीन्द्रियजीवनामानि Suśīlanāmamālā 5.6.2 · p. 356
कीकसाः लघुकायास्ते काष्ठकीटो घुणः स्मृतः ।
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
शब्दरत्नावली Śabdaratnāvalī · मथुरेश सिंहादिवर्गप्रकाशः Śabdaratnāvalī 3.5.262 · p. 100
अस्थि कुल्यं कीकसञ्च कङ्कालो देहकीकसे ।कशेरुका कशेरुः स्त्री पृष्ठास्थनि भवेद्द्वयम् ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
शब्दरत्नाकर Śabdaratnākara · वामनभट्ट-बाण मनुष्याध्यायः Śabdaratnākara 3.1.1120 · p. 138
स्यादस्थि कीकसं कुल्यं करोटिः स्त्री शिरोस्थनि ।कर्परस्तु कपालोऽस्त्री नलकं त्वस्थि बाहुजम् ॥ ११२० ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
वैजयन्ती Vaijayantī · यादवप्रकाश सरीसृपाध्यायः Vaijayantī 4.1.39 · p. 151
नीलांगा कृमिरन्तर्जः क्षुद्रः कीटो बहिर्भवः ।पुल्लकास्तूभयेऽपि स्युः कीकसाः कृमयोऽणवः ॥ ३९ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
वैजयन्ती Vaijayantī · यादवप्रकाश भूताध्यायः Vaijayantī 4.4.108 · p. 182
विस्रमस्थिकरं स्नेहवरं गौतममित्यपि ।अथास्थि कीकसं विड्डं कललं क्रूरमाढिकम् ॥ १०८ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
धरणिकोश Dharaṇikośa · धरणिदास सार्धश्लोकः Dharaṇikośa 31.2.12 · p. 222
सारसो विहगे चन्द्रे सारसं सरसीरुहम् ।कीकसाः कृमयः सूक्ष्मा अस्थि कीकसमिष्यते ॥
अनुष्टुप्
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ सान्ताः Koṣakalpataru 6.31.91 · p. 380
संक्षेपणे द्वंद्वमुखादिषु स्या-न्ना कीकसः स्यात्कृमिजातिवाची ।अस्थ्न्यन्तिमे पायस ईरितो नाश्रीवासवृक्षे परमान्नकेऽन्त्ये ॥ ९१ ॥
इन्द्रवज्रा
नानार्थार्णवसंक्षेप Nānārthārṇavasaṃkṣepa · केशवस्वामिन् नानालिङ्गाध्यायः Nānārthārṇavasaṃkṣepa 4.492 · p. 89
क्षीराशस्तु द्वयोर्हंसे क्षीरस्य त्वांशके त्रिषु ।कीकसं त्वस्थनि क्लीबं क्रिमिषु त्वणुषु द्वयोः ॥ ४९२ ॥
अनुष्टुप्
परमानन्दीयनाममाला Paramānandīyanāmamālā · मकरन्ददास ककारादयः Paramānandīyanāmamālā 5.7.124 · p. 177
कदम्बो निकुरम्बे द्रुविशेषे शिखरे तथा ।कीकसो वानरे कीटे कश्मलं पङ्कपापयोः । ॥ १२४ ॥
अनुष्टुप्
शब्दरत्नावली Śabdaratnāvalī · मथुरेश सान्ताः Śabdaratnāvalī 7.32.20 · p. 295
ओक आश्रयमात्रे स्यान्मन्दिरे च नपुंसकम् ।कीकसं क्रिमिजातौ स्यात्क्लीबं कुल्ये तु कर्कशे ।चमसा पिष्टके यज्ञपात्रभेदे नपुंसकम् ॥
अनुष्टुप्

कीकस as a meaning in nānārtha verses

  • धरणिकोश कण्टककण्टकः क्षुद्रशत्रौ स्यान्मीनादीनां [च] कीकसे । दोषे नैयायिकादीनां रोमाञ्चे पादपाङ्गजे ॥ Dharaṇikośa 1.3.7