गायत्री
gāyatrīस्त्री · fem.In 15 kośas: 22 synonym verses, 4 as a nānārtha head word, 3 as a meaning of another word.
genderस्त्रीfem.
विध्यर्थवादमन्त्रास्तु खिलान्युपखिलानि च ।छन्दोभेदास्तु गायत्रीप्रमुखा एकविंशतिः ॥ ८६ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
गायत्री नान्त ईबन्ता गायत्री खदिरे द्वयम् ।रोहीतको रोहितको रोहितेयोऽपि दृश्यते ॥ १११ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
वेदमाता तु गायत्री सावित्री त्रिपदा च सा ।वैश्वामित्री व्याहृतयो महाव्याहृतयः स्त्रियाम् ॥ २४ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
ऋक् सामिधेनी धाय्या सा या स्यादग्निसमिन्धने ।गायत्र्युष्णिगनुष्टुप् च बृहती पंक्तिरित्यपि ॥ ८९ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
वक्राङ्गो बालतनयो मुशल्योऽपि मुसल्यवत् ।गायत्र्यपि च पुंसि स्यात्सारद्रुर्दन्तधावनः ॥ ३०६ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
वा बहुत्वे त्वप्सरसः सिकताः सुमनः समाः ।गायत्र्युष्णिक्प्रभृतयश्छन्दोभेदास्तथाष्टकाः ॥ ११ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 त्व (wrong syllable)
genderस्त्रीfem.
सौप्रतिष्ठं सुप्रतिष्ठा भवेद्गायत्रमन्तिमे ।गायत्री स्त्री भवेत्तूष्णि[गुष्णि]कं च नपुंसके ॥ ८७ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
कण्टकी बालपत्रश्च जिह्वाशल्यक्षतक्षमः ।यूपद्रुमो याज्ञिकश्च गायत्री तत्र च स्त्रियाम् ॥ ८४ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
खदिरे स्याद्रक्तसारः कण्टकी दन्तधावनः ।गायत्री बालपत्रश्च जिह्मशल्यः क्षितिद्रुमः ॥ ६४ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
अहोपुरुषिका स्त्री स्यादहंपूर्विकया सह ।गायत्र्याद्यास्तथा सर्जिकादूषीकेष्टकाकलाः ॥ ४२ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
हिरण्यगर्भो द्रुहिणो विरञ्चिः सुरपूर्वजः ।अजः पितामहः स्रष्टा पद्मयोनिः श्रुतीक्षकः ।सावित्री वेदजननी गायत्री ब्रह्मवल्लभा ॥ ३९८ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
खदिरो बालतनयः कुष्टकुद्दालपत्रकम् ।यूपद्रुमः कृष्णसारो गायत्री दन्तधावनः ।हरिमदोऽरिमेदो विट्खदिरेऽपि च ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderस्त्रीfem.
गायत्री जगती त्रिष्टुवनुष्टुवुष्णिगादिकम् ।च्छन्दश्च्छन्दोविशेषाः स्युरुक्थ उक्थादयः परे ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 3 ष्टु (wrong syllable)
genderस्त्रीfem.
सर्वपापध्वंसिजप्यं तिषु स्यादघमर्षणम् ।सावित्री स्यात्तु गायत्री ब्रह्मारण्यन्तु पाठभूः ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
कदम्बीशरणाछत्रा तृण्यानडया विचिका ।परोष्णीगिरिकाकेकामक्षिका लक्षणा शिखा ।जतुका वटका काञ्ची गायत्र्यामलकी तनूः ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderस्त्रीfem.
रोही खदिरे गायत्री नन्तो ङ्यन्तश्च कथ्यते ।पुण्डरीके तु पुण्डर्यं प्रपुण्डरीकमित्यपि ॥ २०५ ॥
metre not recognisednearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 रे (wrong syllable); pāda 4, syllable 3 ण्ड (wrong syllable)
genderस्त्रीfem.
गरुडाग्रजस्तु काश्यपिररुणो मार्ताण्डसारथिरनूरुः ।गायत्री बृहती पङ्क्तिरुष्णिक्त्रिष्टुबनुष्टुभः ॥ १७२ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderस्त्रीfem.
वानप्रस्थो मधुष्ठीलो जलजेऽत्र मधूलकः ।गायत्री खदिरः शल्यः कुम्भाण्डो दन्तधावनः ॥ ४६६ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
ओः सद्योजात ऊर्द्धास्यो गायत्री दक्षजङ्घकः ।अजेशश्चैव पीयूषः पश्चिमास्यः श्रुतिस्तथा ॥ २२ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
स्याद्गायत्री तु सावित्री ब्रह्मारण्यं तु पाठभूः ।पवित्रं यज्ञोपवीतं ब्रह्मसूत्रं द्विजायनी ॥ १२ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
छन्दोभेदास्तु गायत्रीप्रमुखा एकविंशतिः ।स्त्रियस्तासु क्रमात् क्लीबे स्युर्गायत्रौष्णिहादयः ॥ ३४ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
ग्रामीणा नीलिकानाम्न्यामोषधौ स्त्र्यथ भेद्यवत् ।ग्राम्ये स्त्रियां तु गायत्री खदिराख्यद्रुमे स्त्रियाम् ॥ ६७२ ॥
अनुष्टुप्
meaningsखदिर
स्त्रीनपोस्तु चतुर्विंशत्यक्षरप्रभृतिष्वसौ ।आर्षादिषु स्याच्छन्दःसु गायत्रस्तु पुमानयम् ॥ ६७३ ॥
अनुष्टुप्
meaningsछन्दस्
गायत्री as a meaning in nānārtha verses
- नानार्थार्णवसंक्षेप पथ्यउपोत्तमं पदं पादास्त्रयोऽन्येऽष्टाक्षराः स्मृताः । हरीतक्यां च पथ्याथो गायत्र्यादिषु सप्तसु ॥ ७१२ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.5.712
- शब्दरत्नावली संज्ञासंज्ञा सूर्यस्त्रियां नाम्नि गायत्यां चेतनासु च । हस्ताद्यर्थसूचनायां मनीषायाञ्च योषिति ॥ Śabdaratnāvalī 7.10.3
- तन्त्राभिधान ओओ-कारः सत्यपीयूषौ पश्चिमास्यः श्रुतिः स्थिरा । सद्योजातो वासुदेवो गायत्री दीर्घजङ्घकः ॥ ४२ ॥ Tantrābhidhāna 2.14.42