गोल
golaपुं · masc.In 11 kośas: 13 synonym verses, 3 as a nānārtha head word, 6 as a meaning of another word.
मृते जारोद्भवो गोलः कुण्डो जारोद्भवोऽमृते ।दत्तको दत्रिमः पुत्रः पौत्रिकेयोऽभिसंधितः ॥ ८५ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
… कालपुद्गलयोरपि ।गोलाजगलवालानां तद्वत्कामलतालयोः ॥ ६१ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderपुंmasc.
रात्राश्च प्राक् संख्याहीनाःकल्लोल्लोलौ तल्लः खल्लः ।वालः पुच्छे गोलः पालःकालो वृन्दे वातुलश्च ॥ २१ ॥
metre not recognised
genderपुंmasc.
पुष्यो जनपदो रेफशोफौ सूपनितम्बकौ ।स्तम्बो निकाय्यः कण्डोलजगलौ गोलतण्डुलौ ॥ २३ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
genderपुंmasc.
गौडी यक्षरसो गोलं वाल्कली कापिशायनम् ।नारिकेली तु नलिनी तालजा या तु तालकी ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
स्वजाते त्वौरसौरस्यौ भवेद्गोलश्च गोलकः ।मृते पत्यौ जारजोऽथ भ्रातरि स्यात्सहोदरः ॥ १४३ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
शुक्लधातौ पाकशुक्ला कंटिनी कर्कटी कटी ।बोलः पिण्डः शशः प्राणो गोलो गण्ड(न्ध?)रसो रसः ॥ ४३० ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
सुतो मातृष्वसुश्चैवं कुण्डगोलौ च जारजौ ।अमृते च मृते पत्यौ कृपाकन्या त्वलंकृता ॥ ११३७ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
आरनालकसौवीरगोलकुल्माषकुण्डकम् ।मधुसंधानधान्याम्लधान्याकसदनोकम् ॥ १४३९ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
genderक्लीneut.
बोलो गोलः शशः पिण्डः प्राणो गन्धरसो रसः ।अभ्रकं व्योममेघाख्यं चक्रसंज्ञं नु माक्षिकम् ॥ १५ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
अवन्तिसोमं रक्षोघ्नं शुक्ताभिषुतकुञ्जलम् ।गोलकुल्माषसन्धानान्यौदरो मधुरा न षण् ॥ ८२ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
नैपाल्यां बालरमणकाष्ठेऽप्यथ नपुंसकम् ।काञ्जिके ना तु पिण्डेऽथ गोधा प्राण्यन्तरे स्त्रियाम् ॥ ३७२ ॥
अनुष्टुप्
doubtful
गोल as a meaning in nānārtha verses
- नामलिङ्गानुशासनम् गुडदण्डोऽस्त्री लगुडेऽपि स्याद्गुडो गोलेक्षुपाकयोः । Amarakośa 3.3.82
- धरणिकोश गुडगुडः स्याद्धस्तिसंनाहे गुडो गोलेक्षुपाकयोः । [26] गुडा तु गुडिका ज्ञेया स्नुही च कथिता गुडा ॥ Dharaṇikośa 12.2.10
- नानार्थार्णवसंक्षेप गुडपिण्डे चेक्षुविकारे च वकुलाख्यमहीरुहे । गोले चेत्यपरे स्त्री तु स्नुहीगुलिकयोर्गुडा ॥ ३५४ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.5.354
- नानार्थार्णवसंक्षेप मणिगोलमात्रे परे त्वेनं गुह्यमध्यगुले विदुः । मेहनावयवे त्वन्ये शेफाग्रं स च मन्यताम् ॥ ९५१ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.5.951
- शब्दरत्नावली पिण्डपिण्डो गृहैकदेशे ना बले बाणे च सान्द्रके । पितृदाने देहमात्रे गोलसिह्लकयोरपि ॥ Śabdaratnāvalī 7.13.19
- शब्दरत्नावली कठिनाकठिनं निष्ठुरे स्तब्धे त्रिषु स्थाल्यां नपुंसकम् । कठिनी खटिकायाञ्च कठिनासितगोलयोः ॥ Śabdaratnāvalī 7.20.40