पुष्य
puṣyaपुं · masc.In 17 kośas: 19 synonym verses, 6 as a nānārtha head word, 5 as a meaning of another word.
आर्द्रा तु कालिनी रौद्री पुनर्वसू तु यामकौ ॥ ११० ॥आदित्यौ च पुष्पस्तिष्यः सिध्यश्च गुरुदैवतः ।
metre not recognisednearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 पु (wrong syllable)
genderपुंmasc.
राधा विशाखा पुष्ये तु सिध्यतिष्यौ श्रविष्ठया ।समा धनिष्ठाः स्युः प्रोष्ठपदा भाद्रपदा स्त्रियः ॥ २२ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
भं नक्षत्रं तारकं तारका च,ज्योतिस्तारा धिष्ण्यमृक्षं तथोडु ।पुष्यस्तिष्यः स्याद्धनिष्ठा श्रविष्ठा,दाक्षायण्यः कीर्तिताश्चन्द्रदाराः ॥ ५१ ॥
शालिनी
genderपुंmasc.
पुष्यया सह पुष्यः स्याद्धस्तः स्याद्धस्तया सह ।आषाढा स्यादषाढापि ते पूर्वोत्तरयोरपि ॥ २९ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
पुष्यं तिष्यगुरूभं च अश्लेषा सर्पदैवतम् ।सार्प्पभं सर्पभं सार्प्पं मघा च पितृदैवतम् ॥ ७ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
द्वितीयस्तु मणिग्रीवो विमानं पुष्पकं पुनः ।पुष्यमस्यैव नगरी वसुसारा वसुप्रभा ॥ ७५ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
द्वित्वे पुनर्वसू चापि देवत्यमदितेरथ ।द्वयोस्तिष्यश्च पुष्यश्च गुर्वर्थाद्देवतार्थकम् ॥ १८८ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंस्त्रीm. f.
तिष्यश्चापि च पुष्योऽपि पौषस्तैषः सहस्यवत् ।अस्त्री माघे तपाश्चापि तपस्यस्तपसस्तपः ॥ ५७ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
स्याच्छन्दतिष्यपुष्याणां पाञ्चजन्यनिकाय्ययोः ।सिचयामित्रमित्राणां तद्वद्वृत्रकटत्रयोः ॥ ५९ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
द्वयोः पुष्यस्तिष्यसिद्धौ[ध्यौ] बार्हस्पत्योऽप्यथात्रजे ।तिष्यः पौषोऽथ तिष्यस्य पुनर्वस्वोश्च भूम्न्यपि ॥ ८६ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्
genderपुंस्त्रीm. f.
ताल्यां दृढदला ताली पत्रताली वराङ्गना ।इक्षुः पुष्यो मधुतृणः खड्गपत्रो महारसः ॥ ६७ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
आदित्यावथ पुष्यः स्यात्तिष्यः सिध्यस्तथा मतः ।अश्लेषाप्यथ सार्पी स्यात्पित्र्याश्चैव तथा मघाः ॥ १०७ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
पुष्यो जनपदो रेफशोफौ सूपनितम्बकौ ।स्तम्बो निकाय्यः कण्डोलजगलौ गोलतण्डुलौ ॥ २३ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
चलिता मन्दरा चार्द्रा पूर्ववत्सा पुनर्वसूः ।तथा पुनर्वसुः पुष्य आश्लेषश्च मघस्तथा ॥ १२४ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
ज्ञेया आर्द्रा तु रौद्री च कालिनी तु पुनर्वसू ।आदित्यौ यामकौ चाथ पुष्यश्च गुरुदैवतः ॥ ९६ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
कृत्तिका कृत्तिरप्युक्ता रोहिणी चापि रोहिणिः ।राधा विशाखा विज्ञेया पुष्यायां पुष्य इत्यपि ।सिध्यस्तिर्ष्याऽपि च भवेत् श्रवणा श्रवणं श्रुतिः ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
तिष्यः पुष्यश्च सिद्ध्यश्च यामकौ तु पुनर्वसू ।फल्गुनी तु द्वित्वभूम्नोराश्लेषाश्च मघाः स्त्रियः ॥ १९१ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
इन्वकास्तच्छिरोदेशे तारका इल्वला मताः ।योग्यः सिध्यश्च पुष्यस्याद्यामकौ तु पुनर्वसू ॥ ३९ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
द्वापरे यज्ञियाग्नेयौ पुष्यो झईरकः कलिः ।त्रियुगं तु युगासारं द्व्यायोगं तु युगद्वयम् ॥ ९२ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 3 झ (wrong syllable)
genderपुंmasc.
पुष्यस्तु ना कलियुगे नक्षत्रे तिष्यनामनि ।तद्युक्ते कालसामान्ये त्रिस्तु जातेऽत्र नप् पुनः ॥ ७८३ ॥
अनुष्टुप्
वैरूपाष्टकवर्गस्य स्यादन्त्ये साम्नि तत् तथा ।कूश्माण्डस्य फले पुण्यं पुनः क्ली जलपुष्पयोः ॥ ७८४ ॥
अनुष्टुप्
प्रायस्तुल्ये च बाहुल्ये मृत्यावनशनेऽपि च ।प्रियो वृद्धौषधे पुंसि हृदये स्यादभिधेयवत् ॥पीयुर्यूके रवौ काले पुंसि क्लीबं रतस्वने ।पुण्यं धर्मे च सुकृते क्लीबं स्याच्छोभने त्रिषु ॥पुष्यो मासे ऋक्षभेदे तथा कलियुगे पुमान् ।पूज्यस्तु श्वशुरे पुंसि वन्द्ये च भवति त्रिषु ॥वन्ध्या स्यादप्रजस्त्रीषु पुमानफलभूरुहे ।वर्या पतिम्बरायां स्त्री श्रेष्ठे त्रिषु पुमान् स्मरे ॥बल्यं प्रधानधातौ स्यात्क्लीबं बलकरेऽन्यवत् ।वीर्यं तेजसि सामर्थ्ये दीप्तौ शुक्रप्रभावयोः ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 1 हृद (syllable split)
पुष्य as a meaning in nānārtha verses
- नामलिङ्गानुशासनम् तिष्यतिष्यः पुष्ये कलियुगे पर्यायोऽवसरे क्रमे ॥ १४७ ॥ Amarakośa 3.3.147
- कोषकल्पतरु तिष्यस्यात्तैजसद्रव्यविशेषके च मत्स्यो विराटे नरि राशिभेदे । मीने तथा यादवमुख्यके च तिष्यस्तु पुष्ये कलिनामकश्च ॥ ४५ ॥ Koṣakalpataru 6.26.45
- नानार्थार्णवसंक्षेप योग्यऋद्धिसंज्ञकभैषज्ये ना तु पुष्याख्यतारके । अथो पुनर्नवायां स्त्री रक्तायां गुणनेऽपि च ॥ १०७३ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.5.1073
- शब्दरत्नावली योग्ययोग्यः प्रवीणे योगार्हे ह्युपायिशक्तयोस्त्रिषु । योग्यमृद्धौषधे पुष्ये नाऽन्तिकार्कस्त्रियोः स्त्रियाम् ॥ Śabdaratnāvalī 7.26.26
- वैजयन्ती तिष्यतर्काः कांक्षावितर्कोहास्त्वष्टा तक्ष्णि द्युशिल्पिनि । मणिदोषे भये त्रासस्तिष्यः पुष्ये कलौ युगे ॥ २५ ॥ Vaijayantī 6.1.25