मोरट
moraṭaक्ली · neut.In 13 kośas: 17 synonym verses, 7 as a nānārtha head word, 3 as a meaning of another word.
genderक्लीneut.
genderक्लीneut.
सद्यः प्रसूतायाः क्षीरं पीयूषोऽभिनवं पयः ।पेयूषो मलिनं क्लीबे घनं स्यादथ मोरटम् ॥ २२९ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
व्यक्तगन्धा मोरटस्तु कर्णपुष्पो मधुस्रवः ।धनमूलः पीलुपत्रः पुरुषः क्षीरमोरटः ॥ ४२० ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
शतपरुः सूक्ष्मपत्र उत्कटा मधुरा द्वयोः ।ह्रस्वमूलाऽथ तन्मूले मोरटश्चेक्षुलोचनम् ॥ ५८८ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 3 प (wrong syllable)
genderपुंmasc.
… तथा मोरटघृष्टयोः ।… गोष्ठाण्डतुण्डानां प्रवणस्येरिणस्य च ॥ ९३ ॥
metre not recognised
genderक्लीneut.
वेणुबीजं वेणुयवो वैणवं वेणुसंभवम् ।इक्षुमूलं मोरटं स्यादिक्ष्वाली चेक्षुबालिका ।रक्तेक्षुरित्कटः सूक्ष्मपत्रः कक्कटिका(?)पि सः ॥ ७ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderक्लीneut.
चीनपिष्टं च शृङ्गाट स्यात्फाण्टं मोरटं पिटम् ।तिरीटं पृष्ठ-गोष्ठे च क्ष्वेडं धामार्गवार्थकम् ॥ ९७ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
स्यान्मोदयितृमोदित्रोरथ स्यात् पुंसि मोचकः ।शिग्रुवृक्षे मोक्तरि तु त्रिषु क्लीबं तु मोर(ग?ट)म् ॥ १४५३ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderक्लीneut.
पुण्ड्रकान्तारमुख्याः स्युस्तन्मूलं मोरटं स्मृतम् ।इषीकाकाश इत्येवमर्जुनं यवसं तृणम् ॥ ११३ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
करोटं मोरटं भाण्डं तुण्डाण्डे शरणेरणे ।लवणं द्रविणशृङ्गाटपिटपारायणानि च ॥ ८९ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
ग्रन्थिकं पिप्पलीमूले चटकाशिर इत्यपि ।गोलोभ्यां भूतकेशः स्यादिक्षुमूले तु मोरजः(टः?) ॥ ५६२ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
ईक्षोर्मूलस्य नामात्र मोरटं मन्यते बुधैः ।काशः कासमिषीका च तृणभेदोऽपि कथ्यते ॥ २१५६ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
त्वक्क्षीरा वंशजा वंशा क्षीरिका वंशलोचना ।शिग्रूजं शुक्लमरिचमिक्षुमूलन्तु मोरटम् ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
सालस्तु राजनिर्यासो मोरटोऽङ्कोलपत्रकः ।सप्तपर्णस्त्वयुक्पर्णः शारदो विषमच्छदः ॥ ४९२ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
ऊधस्यं जीवनीयं च धारोष्णं त्वमृतं पयः ।आसप्ताहात्तु पीयूषं ततो मोरटमोरके ॥ १४६ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
मोरटं गोरसश्चाथ घोलः पादांबुसंयुते ।तक्रं कट्वरमर्शोघ्नं श्वेतच्छाणञ्च सारणम् ॥ १४९ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
स्यात्पञ्चास्ये मोरटस्त्विक्षुमूले-ऽङ्कोटोद्भूते च प्रसूने स्त्रियां तु ।स्यात्सप्ताहानन्तरक्षीरके चस्त्री मूर्वा[272b]यां मोरटा संप्रदिष्टा ॥ २४ ॥
शालिनीmetre not read in every line
सप्तरात्रात्परं क्षीरेऽङ्कोटपुष्पेक्षुमूलयोः ।मोरटा पीलुपर्ण्यां च मोवाटः कृष्णजीरके ॥ १३५ ॥
अनुष्टुप्
मर्कटो लूतिके कीशे स्त्रियां शिखिकरञ्जयोः ।मोचाट स्यान्मलयजे रम्भास्थिकृष्णाजीरके ॥मोरटं स्यादिक्षुमूले तथाङ्कोठप्रसूनके ।सप्तरात्रात्परक्षीरे भूर्विकायाञ्च मोरटा ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
मोरटं गोर्नवे क्षीरेऽङ्कोटपुष्पेक्षुमूलयोः ।म्लिष्टं म्लाने कुवचने मर्कटी शूकशिम्ब्यऽपि ॥ १०१ ॥
अनुष्टुप्
मोरट as a meaning in nānārtha verses
- कोषकल्पतरु घनरसघनरस उक्तो नीरे निर्यासे मोरटे सान्द्रे । कर्पूरे सिद्धरसेऽस्त्रियां भवेत्पीलुपर्ण्यर्थे ॥ १६ ॥ Koṣakalpataru 6.31.16
- परमानन्दीयनाममाला घनसारघटो गजशिरःकूटे कलशे लसतोषयोः । कर्पूरे घनसारः स्यात्पानीये मोरटेऽपि च ॥ १७४ ॥ Paramānandīyanāmamālā 5.10.174
- शब्दरत्नावली घनरसकुम्भीनसः क्रूरसर्पे स्त्रियां लवणमातरि । भवेद्धनरसः सान्द्रनिर्यासे मोरटेऽम्बुनि ॥ Śabdaratnāvalī 7.32.44