सिद्धार्थ

siddhārthaपुं · masc.

In 16 kośas: 19 synonym verses, 6 as a nānārtha head word, 1 as a meaning of another word.

अभिधानचिन्तामणि Abhidhānacintāmaṇi · हेमचन्द्राचार्य देवाधिदेवकाण्डः Abhidhānacintāmaṇi 1.38 · p. 5

नाभिश्च जितशत्रुश्च जितारिरथ संवरः ।मेघो धरः प्रतिष्ठश्च महासेननरेश्वरः ॥ ३६ ॥सुग्रीवश्च दृढरथो विष्णुश्च वसुपूज्यराट् ।कृतवर्मा सिंहसेनो भानुश्च विश्वसेनराट् ॥ ३७ ॥सूरः सुदर्शनः कुम्भः सुमित्रो विजयस्तथा ।समुद्रविजयश्चाश्वसेनः सिद्धार्थ एव च ॥ ३८ ॥

metre not recognisednearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 4 श्च (wrong syllable); pāda 4, syllable 3 श्च (wrong syllable)

genderपुंmasc.

अभिधानचिन्तामणि Abhidhānacintāmaṇi · हेमचन्द्राचार्य वनस्पतिकायः Abhidhānacintāmaṇi 4.5.1180 · p. 46

षण्ढतिले तिलपिञ्जस्तिलपेजोऽथ सर्षपः ।कदम्बकस्तन्तुभोऽथ सिद्धार्थः श्वेतसर्षपः ॥ ११८० ॥

metre not recognisednearly अनुष्टुप्

तिलपिञ्जपुं तिलपेजपुं सर्षपपुं कदम्बकपुं तन्तुभपुं सिद्धार्थपुं श्वेतसर्षपपुं

genderपुंmasc.

अभिधानचिन्तामशिलोञ्छ Abhidhānacintāmaśiloñcha · जिनदेवमुनीश्वर देवकाण्डः Abhidhānacintāmaśiloñcha 2.18 · p. 1

कन्तुः कंदर्पे सिद्धार्थः सुगते परिकीर्तितः ।

अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 र्पे (wrong syllable)

कन्तुपुं सिद्धार्थपुं

genderपुंmasc.

नामलिङ्गानुशासनम् Amarakośa · अमरसिंह वैश्यवर्गः Amarakośa 2.9.28

सिद्धार्थस्त्वेष धवलो गोधूमः सुमनः समौ ।

अनुष्टुप्

सिद्धार्थपुं गोधूमपुं सुमनपुं

genderपुंmasc.

हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला) Abhidhānaratnamālā (Halāyudha) · हलायुध स्वर्गकाण्डम् Abhidhānaratnamālā (Halāyudha) 1.85 · p. 11

शौद्धोदनिर्दशबलो बुद्धः शाक्यस्तथागतः सुगतः ।मारजिदद्वयवादी समन्तभद्रो जिनश्च सिद्धार्थः ॥ ८५ ॥

गीतिः

शौद्धोदनिपुं दशबलपुं बुद्धपुं शाक्यपुं तथागतपुं सुगतपुं मारजित्पुं अद्वयवादिन्पुं समन्तभद्रपुं जिनपुं सिद्धार्थपुं

genderपुंmasc.

हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला) Abhidhānaratnamālā (Halāyudha) · हलायुध भूमिकाण्डम् Abhidhānaratnamālā (Halāyudha) 2.581 · p. 66

मङ्गल्यको मसूरः स्यात्सिद्धार्थः सर्षपः स्मृतः ।आसुरी राजिका चेति कथ्यते राजसर्षपः ॥ ५८१ ॥

अनुष्टुप्

मङ्गल्यकपुं मसूरपुं सिद्धार्थपुं सर्षपपुं आसुरीस्त्री राजिकास्त्री राजसर्षपपुं

genderपुंmasc.

बालप्रबोधिका Bālaprabodhikā · नत्कीर त्रयोदशोपदेशः Bālaprabodhikā 13.262 · p. 89

सर्षपे तु कदम्बः स्यात् सिते त्वस्मिन् वरिष्ठकः ।पीतवर्णे तु सिद्धार्थो राजो … राजसर्षपः ॥ २६२ ॥

अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्

सर्षपपुं कदम्बपुं वरिष्ठकपुं सिद्धार्थपुं राजपुं राजसर्षपपुं

genderपुंmasc.

कल्पद्रुकोशः Kalpadrukośa · केशव वैश्यादिप्रकाण्डः Kalpadrukośa 1.7.73 · p. 140

सर्षपः साधनो भूतनाशनः सितसर्षपः ।कटुतैलः सरिषपो गौरः सिद्धार्थ इत्यपि ॥ ७३ ॥

अनुष्टुप्

सर्षपपुं साधनपुं भूतनाशनपुं सितसर्षपपुं कटुतैलपुं सरिषपपुं गौरपुं सिद्धार्थपुं

genderपुंmasc.

कल्पद्रुकोशः Kalpadrukośa · केशव वनौषधिप्रकाण्डः Kalpadrukośa 1.11.103 · p. 260

नदीयज्ञार्थयोर्वृक्षः सिद्धार्थोऽपि वटी स्त्रियाम् ।अमरा शृङ्गिनी क्षीरकाष्ठाप्यथ कपीतनः ॥ १०३ ॥

अनुष्टुप्

नदीवृक्षपुं यज्ञवृक्षपुं सिद्धार्थपुं वटीस्त्री अमरास्त्री शृङ्गिनीस्त्री क्षीरकाष्ठास्त्री कपीतनपुं

genderपुंmasc.

कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ वनौषधिवर्गः Koṣakalpataru 2.3.49 · p. 139

वटोऽस्त्रियां रक्तफलो न्यग्रोधो यक्षवासकः ।बहुपादो ध्रुवः शुङ्गी सिद्धार्थः स्कन्धसंभवः ॥ ४९ ॥

अनुष्टुप्

वटपुंक्ली रक्तफलपुं न्यग्रोधपुं यक्षवासकपुं बहुपादपुं ध्रुवपुं शुङ्गिन्पुं सिद्धार्थपुं स्कन्धसंभवपुं

genderपुंmasc.

कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ वनौषधिवर्गः Koṣakalpataru 2.3.66 · p. 180

कण्डघ्नोऽप्यथ सिद्धार्थोऽनघः स्याच्छ्वेतसर्षपः ।प्रभूततीक्ष्णगन्धस्तु चित्रलो रक्तसर्षपः ॥ ६६ ॥

अनुष्टुप्

कण्डघ्नपुं सिद्धार्थपुं अनघपुं श्वेतसर्षपपुं प्रभूततीक्ष्णगन्धपुं चित्रलपुं रक्तसर्षपपुं

genderपुंmasc.

निघण्टुशेष Nighaṇṭuśeṣa · हेमचन्द्र धान्यकाण्डः Nighaṇṭuśeṣa 6.398 · p. 217

षण्ढतिले तिलपिञ्जस्तिलपेजोऽथ सर्षपे ।कदम्बकस्तन्तुतुभोऽथ सिद्धार्थः श्वेतसर्षपः ॥ ३९८ ॥

metre not recognised

षण्ढतिलपुं तिलपिञ्जपुं तिलपेजपुं सर्षपपुं कदम्बकपुं तन्तुभपुं सिद्धार्थपुं श्वेतसर्षपपुं

genderपुंmasc.

सुशीलनाममाला Suśīlanāmamālā · विजयसुशीलसूरि देवाधिदेवविभागः Suśīlanāmamālā 2.24 · p. 5

सुमित्रो विजयो राजा समुद्रविजयः क्रमात् ।अश्वसेनश्च सिद्धार्थः सन्त्येते पितरोऽर्हताम् ॥ २४ ॥

अनुष्टुप्

सुमित्रपुं विजयपुं समुद्रविजयपुं अश्वसेनपुं सिद्धार्थपुं

genderपुंmasc.

सुशीलनाममाला Suśīlanāmamālā · विजयसुशीलसूरि देवविभागः Suśīlanāmamālā 3.332 · p. 43

सिद्धार्थो विगतद्वन्द्वः लोकनाथः सुनिश्चितः ।लोकजित् मारजित् चैव त्रिकायश्च तथागतः ॥ ३३२ ॥

अनुष्टुप्

सिद्धार्थपुं विगतद्वन्द्वपुं लोकनाथपुं सुनिश्चितपुं लोकजित्पुं मारजित्पुं त्रिकायपुं तथागतपुं

genderपुंmasc.

सुशीलनाममाला Suśīlanāmamālā · विजयसुशीलसूरि वनस्पतिकायनामानि Suśīlanāmamālā 5.5.2128 · p. 351

श्वेतवर्णः सर्षपस्तु सिद्धार्थः श्वेतसर्षपः ।शमीधान्यमनेकस्य मुद्गादेर्नाम मन्यते ॥ २१२८ ॥

अनुष्टुप्

सिद्धार्थपुं श्वेतसर्षपपुं शमीधान्यक्ली

genderपुंmasc.

शब्दरत्नावली Śabdaratnāvalī · मथुरेश स्वर्गवर्गप्रकाशः Śabdaratnāvalī 2.1.21 · p. 3

पञ्चज्ञानः सर्वदर्शी महाबोधिर्महाबलः ।बहुक्षयस्त्रिमूर्तिः स्यात् सिद्धार्थः शक इत्यपि ॥

अनुष्टुप्

पञ्चज्ञानपुं सर्वदर्शिन्पुं महाबोधिपुं महाबलपुं बहुक्षयपुं त्रिमूर्तिपुं सिद्धार्थपुं शकपुं

genderपुंmasc.

शब्दरत्नावली Śabdaratnāvalī · मथुरेश वैश्यवर्गप्रकाशः Śabdaratnāvalī 3.7.35 · p. 139

वनमुद्गो मुद्गष्टः स्यात् मकुष्टकमयुष्टकौ ।स्यात् सर्षपः सरिषपः शर्षपश्च कदम्बकः ।कटुस्नेहस्तुन्तुभोऽस्मिन् सिते सिद्धार्थ इत्यपि ॥

अनुष्टुप्metre not read in every line

वनमुद्गपुं मुद्गष्टपुं मकुष्टकपुं मयुष्टकपुं सर्षपपुं सरिषपपुं शर्षपपुं कदम्बकपुं कटुस्नेहपुं तुन्तुभपुं सिद्धार्थपुं

genderपुंmasc.

शब्दरत्नाकर Śabdaratnākara · वामनभट्ट-बाण वनाध्यायः Śabdaratnākara 2.3.646 · p. 83

कदम्बकश्च कटुकः सिद्धार्थः श्वेतसर्षपः ।रक्षोघ्नश्च गृहघ्नश्च कलम्ब्यां स्यादुपोदका ॥ ६४६ ॥

अनुष्टुप्

कदम्बकपुं कटुकपुं सिद्धार्थपुं श्वेतसर्षपपुं रक्षोघ्नपुं गृहघ्नपुं कलम्बीस्त्री उपोदकास्त्री

genderपुंmasc.

वैजयन्ती Vaijayantī · यादवप्रकाश वैश्याध्यायः Vaijayantī 3.8.41 · p. 126

कदंबकस्तु शुभकः सर्षपोऽस्मिन् पुनः सिते ।त्रिष्टुभभ्रात्ररक्षोघ्नाः शठः सिद्धार्थतोटकौ ॥ ४१ ॥

अनुष्टुप्

कदम्बकपुं शुभकपुं सर्षपपुं त्रिष्टुभपुं भ्रातृपुं रक्षोघ्नपुं शऋअपुं सिद्धार्थपुं तोटकपुं

genderपुंmasc.

धरणिकोश Dharaṇikośa · धरणिदास थपादः Dharaṇikośa 16.1.3 · p. 89

निर्ग्रन्थः क्षपणे निःस्वे क्षवथुः क्षुतकासयोः ।मन्मथौ स्मरकपित्थौ सिद्धार्थौ बुद्धसर्षपौ ।गोग्रन्थिः करवीरे तु षड्ग्रन्था तु शटी वचा ॥

अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 6 क (wrong syllable)

meaningsबुद्ध सर्षप

कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ थान्ताः Koṣakalpataru 6.18.8 · p. 232

गजस्य तद्वत्करसीकरे स्या-द्विच्छा सु(?)शाकेष्वपि दृश्यते च ।संबद्धशक्तेऽपि हिते समर्थः ।सिद्धार्थ उक्तो मुनिसिंहकेऽपि ॥ ८ ॥

उपजातिः

meaningsमुनिसिंहक

कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ थान्ताः Koṣakalpataru 6.18.9 · p. 232

स्यात्सर्षपेऽच्छेऽ परात्मनि[3b]स्या-त्कायस्थ उक्तो नरजातिभेदे ।स्त्री त्वामलक्यां च तथाभयायांवयःस्थ उक्तस्तरुणोऽन्यलिङ्गः ॥ ९ ॥

उपजातिःmetre not read in every linenearly उपजातिः: pāda 1, syllable 9 नि (wrong syllable)

meaningsसर्षप अच्छ परात्मन्

doubtful

नानार्थार्णवसंक्षेप Nānārthārṇavasaṃkṣepa · केशवस्वामिन् नानालिङ्गाध्यायः Nānārthārṇavasaṃkṣepa 4.1957 · p. 218

(सित ? स्यात्) सर्षपे च सिद्धार्थो बुद्धेऽर्थेन युतेऽ(ह्य ? न्य)वत् ।सिताभ्रम्तु स कर्पूरे ना क्ली त्वभ्रे सिते स्मृतः ॥ १९५७ ॥

अनुष्टुप्metre not read in every line

meaningsसर्षप बुद्ध अर्थयुत

शब्दरत्नावली Śabdaratnāvalī · मथुरेश थान्ताः Śabdaratnāvalī 7.17.14 · p. 228

ब्राह्मीगुडूचीपश्यासु स्त्रियां स्यात्तरुणे त्रिषु ।वमथुर्वमने पुंसि स्यात्कुम्भिकरशीकरे ॥विदिथः पण्डिते योगे शमथुः शान्तिमन्त्रिणोः ।षड्ग्रन्थो ना करञ्जे स्याद्वचायामपि च स्त्रियाम् ॥समर्थः शक्तहितयोः सम्बन्धे चान्यलिङ्गकः ।सिद्धार्थः शाक्यसिंहे च सार्थके श्वेतसर्षपे ॥

अनुष्टुप्

meaningsशाक्यसिंह सार्थक श्वेतसर्षप

त्रिकाण्डशेष Trikāṇḍaśeṣa · पुरुषोत्तमदेव नानार्थवर्गः Trikāṇḍaśeṣa 3.3.200 · p. 160

पुंसि स्त्रियां च षड्ग्रन्थः करञ्जवचयोः क्रमात् ।सिद्धार्थः सर्षपे बुद्धे संस्था स्थितिविनाशयोः ॥ २०० ॥

अनुष्टुप्

meaningsसर्षप बुद्ध

सिद्धार्थ as a meaning in nānārtha verses

शिवकोष गौरगुन्द्रैरकालताभद्रमुस्ते गुन्द्रस्तु तेजने । गौरः करञ्जे सिद्धार्थे गौरं तालेऽब्जकेसरे ॥ ३७५ ॥ Śivakoṣa 22.2.375