स्वर्
svarअ · indecl.In 18 kośas: 17 synonym verses, 9 as a nānārtha head word, 5 as a meaning of another word.
genderअindecl.
स्वरव्ययं स्वर्गनाकत्रिदिवत्रिदशालयाः ।सुरलोको द्योदिवौ द्वे स्त्रियां क्लीबे त्रिविष्टपम् ॥ ६ ॥
अनुष्टुप्
genderअindecl.
स्वः स्वर्गः सुरसद्म त्रिदशावासस्त्रिविष्टपं त्रिदिवम् ।द्यौर्गौरमर्त्यभुवनं नाकः स्यादूर्ध्वलोकश्च ॥ ३ ॥
आर्या
genderअindecl.
पर्यायान्मार्गपर्यायि दिगवस्थानमित्यपि ।सुरपर्यायलोकार्थो नाकः स्वर्गः स्वरव्ययम् ॥ २४ ॥
अनुष्टुप्
genderअindecl.
स्त्रीलिङ्गाऽथ दिवसुखत्रिविष्टपानिक्लीबे स्वर्वदिह स्वरव्ययोऽस्ति ।स्वर्ग्यं स्वः फलमथ तद्भवे च दिव्यम्सौवर्ग्गं भवति [6a] सौवमन्यलिङ्गम् ॥ २ ॥
metre not recognised
genderअindecl.
सुतोऽदितेस्तडिद्धन्वा सेन्द्रो देवः सुरोऽमरः ।स्वर्द्यौः स्वर्गोऽथ नाकश्च तद्वासस्त्रिदशो मतः ॥ ५६ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
स्वर्गः फलोदयो मेरुपृष्ठं तविषताविषौ ।त्रिविष्टपं भुविर्गौः स्वः द्योदिवौ त्रिदिवं मतम् ॥ ४८ ॥
अनुष्टुप्
genderअindecl.
स्वः स्वर्लोकः स्वर्भुवनं सैरिकः साधुसंगतः ।मन्दरो विन्दरो विन्द इन्द(न्द्र?)भूः सुरसद्म खम् ॥ ६२ ॥
अनुष्टुप्
genderअindecl.
स्वः स्वर्गं त्रिदिवं नाकः सुरलोकस्त्रिविष्टपम् ।सुरालयश्चोर्ध्वलोको द्यौर्गौस्तविषताविषौ ॥ ३८ ॥
अनुष्टुप्
genderअindecl.
स्वः स्वर्गे भूस्तु भूलोके भुवो व्योम्नि विहायसा ।द्यावाभूम्योस्तु द्यावाभूमी स्याद्रोदसी तथा ॥ २७८३ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 4 म्यो (syllables merged)
genderअindecl.
स्वरव्ययं देवलोक-सुरलोक-फलोदयाः ।स्वर्गावरोह-त्रिदिव-स्वर्लोक-नागमन्दराः ॥
metre not recognisednearly अनुष्टुप्: pāda 4, syllable 3 क (wrong syllable)
genderअindecl.
स्वर्गे स्वस्त्रिदिवोऽस्त्री द्युर्दीदिविर्दिदिविर्दिविः ।द्यो-दिवौ दिवमित्युक्तं त्रिविष्टप-त्रिविष्टपे ॥ १ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 3 ष्ट (wrong syllable)
genderअindecl.
स्वर्गस्तु नाकस्त्रिदिवः सुरलोकः स्त्रियौ परे ।द्योदिवौ द्वे न त्रिषु स्वर्न द्वयोः स्यात् त्रिविष्टपम् ॥ ७४ ॥
अनुष्टुप्
genderअindecl.
विभुः खं स्वर्द्युरभ्रं च व्योम शून्यं नभो वियत् ।हंसश्चाकाशवर्णानां संज्ञा माया विसर्गतः ॥ ६० ॥
अनुष्टुप्
genderअindecl.
विभुः-ऌ, स्वः-ॡ, खं-अं, द्युः-ङ, अभ्रं-ञ, व्योम-ण, शून्यं-न, नभः-म, वियत्-श, हंसः-ह
metre not recognised
genderअindecl.
आनन्देऽस्तु शुभं दिष्ट्या कटरे कटराद्भुते ।भूर्भुवः स्वस्त्रिभुवने मनागर्थे दरं स्मृतम् ॥ १ ॥
अनुष्टुप्
genderअindecl.
स्वर्महश्च क्रमाल्लोका महरेव महानपि ।प्राजापत्यो जनस्तस्मात् गोलोकस्तु तपो नपुम् ॥ २०७ ॥
अनुष्टुप्
genderअindecl.
त्रि तु तद्वत्यपि स्याच्च स्वर्गते स्व(रस?सर)स्तु ना ।भ्रातरि क्ली तु दिवसे गेहे चाथ द्वयोरयम् ॥ १९१९ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
meaningsस्वर्ग
स्वर् as a meaning in nānārtha verses
- कोषकल्पतरु पुरुकारुस्तथा शिल्पिनि कारके च स्याद्विश्वकर्मण्ययमादिलिङ्गः । पुरुः पुमान्स्वर्नृपभित्परागे प्राज्ये पुरोगे च विशेष्यवत्स्यात् ॥ ६६ ॥ Koṣakalpataru 6.27.66
- शब्दरत्नावली इडाइडा बुधस्त्री वाक् पृथ्वी स्वर्मतीषु च गोषु च ॥ Śabdaratnāvalī 7.13.2
- तन्त्राभिधान लल-कारश्च पिनाकीश इन्द्रांशौ स्वर्बलानुजः । व-कारो वरुणो बालो मेदः खड्गीश्वरोऽजरः ॥ २६ ॥ Tantrābhidhāna 1.26
- त्रिकाण्डशेष खइन्दुलेखा गुडूच्यां च पूः सुखं स्वर्न्नभश्च खम् । गोमुखं लेपने वाद्यभाण्डे सर्पेऽपि दुर्मुखः ॥ ४९ ॥ Trikāṇḍaśeṣa 3.3.49
- वैजयन्ती द्योधूः स्याद्यानमुखे भारे नौस्तु काले तरावपि । ज्या पृथिव्यां च मौर्व्यां च स्वर्व्योम्नोर्द्योदिवावुभे ॥ १७ ॥ Vaijayantī 8.2.17