विकट
vikaṭaवि · adj.In 11 kośas: 10 synonym verses, 6 as a nānārtha head word, 2 as a meaning of another word.
दीर्घायते समे तुङ्गमुच्चमुन्नतमुद्धुरम् ॥ १४२८ ॥प्रांशूच्छ्रितमुदग्रं च न्यङ्नीचं ह्रस्वमन्थरे ।खर्वं कुब्जं वामनं च विशालं तु विशङ्कटम् ॥ १४२९ ॥पृथूरु पृथुलं व्यूढं विकटं विपुलं बृहत् ।स्फारं वरिष्ठं विस्तीर्णं ततं बहु महद्गुरुः ॥ १४३० ॥
अनुष्टुप्
genderविadj.
विशङ्कटं विशालं स्यात्करालं विकटं तथा ।निस्तलं वर्तुलं वृत्तं स्थपुटं विषमोन्नतम् ॥ ७५३ ॥
अनुष्टुप्
genderविadj.
विशंकटं पृथु महद्विशाला च विसंकटा ।स्त्रियां क्लीबे च विकटं पुंसि क्लीबे स्त्रियामिमे ॥ ११४ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीक्लीf. n.
अधोमुखमवाग्रं स्यादुभे चावनतानतम् ।विशङ्कटं विशालं स्याद्विकटं पृथुलं पृथु ॥ ८४ ॥
अनुष्टुप्
genderविadj.
गज्जिरोगे तु कच्छा(च्छूः?) स्यात्पाम पामा विचर्चिका ।कण्डूतौ पिटकः खर्जुर्विस्फोटो विकट(टक?)स्तथा ॥ ११८ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
विस्तीर्णे विकटं व्यूढं विकरालं च विस्तृतम् ।विशङ्कटं विशालं च वद्रं स्थूलं बृहत्पृथु ॥ ६८९ ॥
अनुष्टुप्
genderविadj.
विशङ्कटं विशालं च विस्तीर्णं विकटं महत् ।वरिष्ठं विपुलं व्यूढं वड्रं ततं तथा बृहत् ॥ २६०० ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 3 त (wrong syllable)
genderविadj.
तरललोलचलाचलचञ्चलप्रचलकम्पनकम्प्रचलानि च ।विकटपीनविशंकटपीवराः पृथुविशालबृहत्पृथुलोरवः ॥ १५९६ ॥
द्रुतविलम्बितम्
genderविadj.
विशालं विकरालं स्याद्विकटं च विशङ्कटम् ।वर्त्तुलं निस्तलं वृत्तं सुवृत्तं परिमण्डलम् ॥ ८२ ॥
अनुष्टुप्
genderविadj.
निबिडं निबिरीसं स्यात् घनं सान्द्रं निरंतरम् ।विकटं तु विरूपं स्यात् संबाधः संकटः समौ ॥ १२६ ॥
अनुष्टुप्
genderविadj.
चिन्तायामपि चर्चा जगती राजप्रधानलोकेऽपि ।ऋतुरङ्गनारजस्यपि विकटं श्रेष्ठेऽपि निर्दिष्टम् ॥ ७९४ ॥
आर्या
meaningsश्रेष्ठ
विकट as a meaning in nānārtha verses
- कोषकल्पतरु वेकटविकटे जाततरुणिमनि मिश्रितनीचेषु वेरटः परवत् । बदरीफले तु चरमे त्रिकूट उक्तः सुवेलाद्रौ ॥ ३६ ॥ Koṣakalpataru 6.10.36
- कोषकल्पतरु स्फारजनक्षये स्त्री, विकटे तु भेद्ये ना बुद्बुदे स्यात्करकादिकस्य । स्फारोऽथ काचे लवणे च धूर्त्ते रसान्तरे क्षारमुशन्ति पुंसि ॥ १४ ॥ Koṣakalpataru 6.27.14