कपोत
kapotaपुं · masc.In 15 kośas: 18 synonym verses, 7 as a nānārtha head word, 3 as a meaning of another word.
पारापतः कलरवः कपोतो रक्तलोचनः ।
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 6 ल (wrong syllable)
genderपुंmasc.
पारावतः कलरवः कपोतोऽथ शशादनः ॥ १४ ॥पत्री श्येन उलूकस्तु वायसारातिपेचकौ ।दिवान्धः कौशिको घूको दिवाभीतो निशाटनः ।
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderपुंmasc.
जीवञ्जीवकपिञ्जलचकोरहारीतवञ्जुलकपोताः ।कारण्डवकादम्बक्रकराद्याः पक्षिजातयो ज्ञेयाः ॥ २५४ ॥
गीतिः
genderपुंmasc.
कण्ठारवो गृहार्थेभ्यः कपोतोऽप्यथ कामुकः ।अंह्रिपिच्छः कलरवो वग्देशी छुल्छुलारवः ॥ १३३ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
शितिः कालो मेचकोऽपि रामश्च मिश्रवर्णके ।कपोताभः कपोतोऽथ पीतः पीतल इत्यपि ॥ १६३ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 3 श्च (wrong syllable)
genderविadj.
मदोत्कटश्चाटुकर्ता भवेत्करलवोऽपि सः ।नीलकण्ठः कपोतः स्याद्वन्योऽप्यथ घुघूत्करः ॥ ९६ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
स्यात्पञ्चदशवर्षे तु कपोतस्तदनन्तरे ।कुतपस्तत आमोदी ततः सरल इष्यते ॥ २८५ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
genderपुंmasc.
आल्यालिनौ द्रुणाद्रोणौ स्यादलिः क्षुद्रवृश्चिके ।स्यात् कपोतः कलरवः पारावतपरावतौ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
पारापतः पारावतः पारपतः कपोतवत् ।कपोटः, गुन्द्राले जीवञ्जीवः स्याज्जीवजीववत् ॥ ३६४ ॥
metre not recognised
genderपुंmasc.
शुक्रः शुक्लः, कपोताभे कापोतः स्यात्कपोतवत् ।कपोटोऽप्यथ हारिद्रे कथितौ पीत-पीतकौ ॥ १६ ॥
अनुष्टुप्
genderविadj.
पारावतः कलरवः कपोतो बालवत्सकः ।मणिकण्ठः पूर्णकूटश्चाषो राजविहंगमः ॥ ७९७ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
हारीतः कोकिलो लट्वा कपोतशुकशारिकाः ।जीवंजीवकदात्यूहौ चटको भृङ्ग इत्यमी ॥ ८१४ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
अथ स्यात् सर्जिकाक्षारः कपोतः सुखवर्चकः ।स्रुघ्निका स्वर्जिका स्वर्जी योगवाही सुवर्चिका ॥ १४९२ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
कपोतलावतित्तिराः ॥ १३५ ॥
genderपुंmasc.
महापक्षी च कृष्णोऽसौ नक्तकः कृतमालकः ।कपोतो बालवत्सः स्यात् खञ्जरीटस्तु खञ्जनः ॥ २३ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
वीज्योऽसुवर्चिका क्षारः कपोतः सुखवर्चकः ।स्नुघ्निका स्वर्जिका स्वर्जिर्योगवाही सुवर्चिका ॥ १२९ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
उत्पिशस्तु सितश्यामे हरिणे पाण्डुपाण्डरौ ।कपोतस्तु कपोताभः पद्मः पीतसितासितः ॥ १२ ॥
अनुष्टुप्
genderविadj.
गृहप्रवेशनायोग्ये पक्षिभेदेऽथ कर्परः ।पुमान् घटादिशकले कपालाख्ये शिरोस्थनि ॥ ३६८ ॥
अनुष्टुप्
meaningsपक्षिभेद
doubtful
केतुर्ग्रहोत्पातचिह्ने कलितं विदिताप्तयोः ।कपोतः पक्षिमात्रेऽपि गुप्तं रक्षितगूढयोः ॥ १५४ ॥
अनुष्टुप्
meaningsपक्षिमात्र
कुटीरस्तु कुलीरेऽपि कुंभीलस्तस्करेऽपि च ।कपोतः पारावतेऽपि कोकिलस्तूल्मुकेऽपि च ॥ २० ॥
अनुष्टुप्
meaningsपारावत
कपोत as a meaning in nānārtha verses
- कोषकल्पतरु सूत्रकण्ठस्यात्सूत्रकण्ठो द्विजखञ्जरीट- कपोतवाची पिकहंसयोस्तु ॥ ६४ ॥ Koṣakalpataru 6.11.64
- नानार्थार्णवसंक्षेप पारावततद्युक्तार्थे च नीचे च क्ली तु (वर्मेऽपि ?) शाखिनः । अत्रोक्तस्य फले द्वे तु कपोते गृहवर्तिनि ॥ ३७३ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 6.373
- नानार्थार्णवसंक्षेप बालवत्सबालवत्सो द्वयोरुक्तः कपोताख्यविहङ्गमे । पारावताख्यादन्यस्मिन् समासादीनि पूर्ववत् ॥ ४२६ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 6.426