आकर
ākaraपुं · masc.In 16 kośas: 18 synonym verses, 6 as a nānārtha head word, 7 as a meaning of another word.
स्यादाकरः खनिः खानिर्गञ्जा धातुस्तु गैरिकम् ॥ १०३६ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
आकरो निकरे युग्मे जकुटोऽथ कनीयसि ॥ १२७ ॥कनिष्ठं विग्रहः शब्दप्रपञ्चे निखिले पुनः ।स्यान्निःशेषमनूनं च खण्डलं चापि खण्डवत् ॥ १२८ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
genderपुंmasc.
अयस्कान्तविशेषाः स्युश्चुम्बकभ्रामकादयः ।आकरः स्यात्खनिर्गञ्जा रुमा च लवणाकरः ॥ १६९ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
कुडुङ्गोऽपि निकुञ्जोऽपि कुञ्जो वृक्षलतान्तरे ।आकरस्तु खनिर्गञ्जा रुमा तु लवणाकरः ॥ १८९ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
निचयः प्रचयश्चैव प्रकरश्चाकरः पुनः ।समुदायः समुदयः समवायो गणश्च यः ॥ २०१ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
स्त्रियां धृषद्धृशच्चापि दृशद्दृषच्छिलापि च ।खनिः खानिः खनी खानी स्यात्स्त्रियामाकरश्च ना ॥ २३ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 3 द्दृ (wrong syllable)
genderपुंmasc.
उद्देशो गण्डकूपोऽद्रेः खनिः खानिः स्त्रियामुभे ।आकरो ना द्वयोर्गञ्जा चाथाकरिक-खानिकौ ।त्रिष्वाकरे नियुक्तौ यौ रुमा स्त्री लवणाकरः ॥ १९ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
गिरेर्मनःशिलादिः स्याद्धातुः स्याद्गैरिकादिकम् ।अथाकरे खनिः खानिर्लोहं कालायसं घनम् ॥ ३१६ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
मनःशिला मर्मशिला रत्नभूराकरः खनिः ।हरितालं पीतरसं कर्चूरं गिरिपित्तकम् ॥ १२३ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 पी (wrong syllable)
genderपुंmasc.
genderपुंmasc.
आकर उत्करः कूटं कलापश्च कदम्बकम् ।निकरो निकुरम्बञ्च प्रकरः पेटकं गणः ॥ २५६३ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 3 र (wrong syllable)
genderपुंmasc.
गण्डशैलास्तु ते शैलाच्च्युताः स्थूलोपलाश्च ये ।खनिः खानिः खनी खानी वाकरो रत्नजन्मभूः ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
वारौघनिकरोत्कारसमुदायसमुच्चयाः ।आकरः प्रकरः संघो निचयः प्रचयश्चयः ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
प्रत्यन्तो म्लेच्छदेशः स्यादपरान्तस्तु पश्चिमः ।प्राकरस्तु खनिः स्त्री स्याद्रुमा तु लवणाकरः ॥ ३८९ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
genderपुंmasc.
कुडङ्गोऽस्त्री निकुञ्जोऽस्त्री कुञ्जो वृक्षवृतान्तरे ।आकरस्त्री खनिर्गञ्जा रुमा तु लवणाकरः ॥ १० ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
सन्दोहनिवहव्यूहसमूहनिकराकराः ।समुदायः समुदयो निकुरुंबं कदम्बकम् ॥ २ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
अध्वरः सावधाने स्याद्वसुभेदे क्रतौ स्मृतः ।आकरौ श्रेष्ठनिकरावुत्पत्तिस्थानमाकरः ॥
अनुष्टुप्
शम्भौ स्वामिनि मन्मथे च विभवैराढ्ये भवेदीश्वरःपार्वत्यां गदिता स्त्रियामथ युगेऽस्त्री संशये द्वापरम् ।उत्पत्तिस्थलसङ्घसत्तमगतः पुं[56a]स्याकरो भास्कर-स्त्वग्नौ चार्यमणि प्रभाकरसमो ध्वान्ते घने शार्वरम् ॥ ३६ ॥
शार्दूलविक्रीडितम्metre not read in every line
आकरस्तु समूहे स्यादुत्पत्तिस्थान एव च ।स्याद्रत्नलवणादीनामाकारस्त्वात्मवैकृते ॥ १९ ॥
अनुष्टुप्
आकर as a meaning in nānārtha verses
- धरणिकोश योनिइनः सूर्ये प्रभौ राज्ञि योनिः स्यादाकरे भगे । हनिन्यूनौ [च?] गर्ह्यार्थौ सूनुः पुत्रेऽनुजेऽपि च ॥ Dharaṇikośa 19.1.5
- कल्पद्रुकोशः गर्तपुंसि स्त्रियां च शङ्कुः स्यादङ्कस्थाने चतुर्दशे । निरये दुर्गतिः कक्षो दोर्मूले गर्त्त आकरे ॥ १०९ ॥ Kalpadrukośa 3.5.109
- कोषकल्पतरु योनिमुनिर्द्वयोर्बुद्धयतीङ्गुदीषु पियालकेऽगस्तिमुनौ पलाशे । योनिर्द्वयोराकरकामधाम्नो- र्ज्यानिः स्रवन्त्यां गदिता च हानौ ॥ ५ ॥ Koṣakalpataru 6.21.5
- नानार्थार्णवसंक्षेप खनिविप्रादन्तावसायिन्यां जाते खोडे तु स त्रिषु । खनिः खनतिधातौ ना स्त्री तु स्यादाकरे निधौ ॥ ३१४ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.5.314
- नानार्थार्णवसंक्षेप गञ्जागण्डको रुजि विद्यायां खड्गे पदचतुष्टये । गञ्जा तु स्त्री सुरागेह आकरेऽन्यस्त्ववोचत ॥ ३३० ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.5.330
- नानार्थार्णवसंक्षेप योनिआकरे च स्त्रियां पुंसि योगी तु नरि पादपे । नागरङ्गाह्वये यावशूकाख्यलवणे त्रि तु ॥ १०७५ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.5.1075
- शब्दरत्नावली योनिमुनिर्ना नारदादौ तु वङ्गसेनद्रुमे जिने । मृत्स्ना मृत्सा तु काक्ष्यां स्त्री यानं स्याद्वाहने गतौ । योनिर्द्वयोराकरे स्याद्भगे भूमौ च कारणे ॥ Śabdaratnāvalī 7.20.15