पुष्करिणी
puṣkariṇīस्त्री · fem.In 14 kośas: 14 synonym verses, 3 as a nānārtha head word, 4 as a meaning of another word.
अखातं तु देवखातं पुष्करिण्यां तु खातकम् ।
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 4 तु (wrong syllable)
genderस्त्रीfem.
genderस्त्रीfem.
वेशन्तः पल्वलं तल्लं कासारः सरसी सरः ।आखातो देवखातः स्यात्खाता पुष्करिणी भवेत् ॥ ६७५ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
अवघट्टावटौ तुल्यावथ पुष्करिणीत्यपि ।दीर्घी स्त्री यष्टिका वापी वापिश्चापि स्त्रियामुभे ॥ १३३ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
स्त्रियां पुष्करिणी तल्लो बिल्लं खातं तलोऽस्त्रियाम् ।कुण्डं देवजलाधारे न स्त्री स्याद्देवखातकः ॥ ४७ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
देवखाते त्वखातं स्यात्खातकं पुष्करिण्यपि ।तडागः सरसी पद्माकरः कासार एव च ॥ ३७४ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
खातिते तु तटाकादौ पुष्करिण्यां च पुष्करम् ।परिखायां तु खेयं स्यात्परिवेष्टिः परिक्रिया ॥ ६७ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
पद्माकरो जलासारः पुष्करिण्यम्बुशेवधिः ।श्रीपत्रं नलिनं पद्मं पुटिनी नलिनीति च ॥ १२ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
उदपानं प्रहिः कूपश्चान्धुर्वापी तु दीर्घिका ।पुष्करिणी खातकं च निपानं तु जलाश्रयः ॥ १२५ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 3 रि (wrong syllable)
genderस्त्रीfem.
कथ्यते खातकं चैव पुष्करिणी तडागिका ॥ १९१२ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderस्त्रीfem.
अथ पुष्करिणी खातं भवेत् पौष्करिणीति च ।अखातं देवखातञ्च क्वचिद्दैवविनिर्मिते ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
अम्भोजिनी च नलिनी पुष्करिण्यरविन्दिनी ।अम्लानिनी पुटकिनी नालीकिन्यादयोऽपि च ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
विषाणी वीरणीपूगी चज्जूरी च नदादिषु ।पुटिकेन्मालिकाद्यास्तु स्त्रियामादादिषु स्मृता ।लक्ष्मीर्वाणी भवानी रजनिजविरतिकान्तिसीता जुगुप्सा ।चिन्ताऽसूयाविभूतिद्युतितरणिमतिक्षेपणीविष्टि पीडा ।तन्त्रीस्तन्द्री विपञ्चिद्रुणिविपणिकृपावेदनामुक्तिविद्या ।ज्योत्स्ना वेश्या कलावाक्सरणिविषहरीहूतिकाकूप्रपाश्च ।…वदितिकथादेवताद्योदिवौ च ।ढक्काव्रीडावहित्थासुरभिकुमुदिनीपद्मिनीपूर्णिमाश्च ।ताराश्रेणी च वीथीद्युतिरवनि नदीपुष्करिण्यम्बिकोम्रा ।निद्राहेला च लीलायुवतिरनुमतिर्दिक्कुहुः पक्षतिश्च ॥
अनुष्टुप्two metres in one verse
विषाणीस्त्रीवीरणीस्त्रीपूगीस्त्रीखर्जूरीस्त्रीपुटिकास्त्रीमालिकास्त्रीलक्ष्मीस्त्रीवाणीस्त्रीभवानीस्त्रीरजनिस्त्रीविरतिस्त्रीकान्तिस्त्रीसीतास्त्रीजुगुप्सास्त्रीचिन्तास्त्रीअसूयास्त्रीविभूतिस्त्रीद्युतिस्त्रीतरणिस्त्रीमतिस्त्रीक्षेपणीस्त्रीविष्टिस्त्रीपीडास्त्रीतन्त्रीस्त्रीतन्द्रीस्त्रीविपञ्चिस्त्रीद्रुणिस्त्रीविपणिस्त्रीकृपास्त्रीवेदनास्त्रीमुक्तिस्त्रीविद्यास्त्रीज्योत्स्नास्त्रीवेश्यास्त्रीकलास्त्रीवाच्स्त्रीसरणिस्त्रीविषहरीस्त्रीहूतिस्त्रीकाकूस्त्रीप्रपास्त्रीकथास्त्रीदेवतास्त्रीद्योस्त्रीदिव्स्त्रीढक्कास्त्रीव्रीडास्त्रीअवहित्थास्त्रीसुरभिस्त्रीकुमुदिनीस्त्रीपद्मिनीस्त्रीपूर्णिमास्त्रीतारास्त्रीश्रेणीस्त्रीवीथीस्त्रीअवनिस्त्रीनदीस्त्रीपुष्करिणीस्त्रीअम्बिकास्त्रीनिद्रास्त्रीहेलास्त्रीलीलास्त्रीयुवतिस्त्रीअनुमतिस्त्रीदिश्स्त्रीकुहूस्त्रीपक्षतिस्त्री
genderस्त्रीfem.
जलाशया जलाधारास्ते त्वगाधजला ह्रदाः ।अखातं देवखाते स्यात्पुष्करिण्यां तु खातकम् ॥ ५ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
पुष्करिणी as a meaning in nānārtha verses
- कोषकल्पतरु जलकूपीकमलाशोकजपासु प्रकीर्तितः पिण्डपुष्पश्च । चुण्ट्यां च पुष्करिण्यां जलकूपीं चक्षते चतुराः ॥ २३ ॥ Koṣakalpataru 6.22.23
- कोषकल्पतरु कोट्टारतथा विलासे भ्रमणे गुहे ना कुथे कुठारः सुरते तु षण्ढे । कोट्टार उक्तस्त्रिषु नागरेऽन्धौ स्यात्पुष्करिण्या अपि पाटके च ॥ ४९ ॥ Koṣakalpataru 6.27.49
- नानार्थार्णवसंक्षेप ऌआतखातं क्ली पुष्करिण्यां स्यात् खनने चाथ तत् त्रिषु । खननक्रियया प्राप्ते ख्यातिः कीर्तिधियोः स्त्रियाम् ॥ ३१८ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.5.318
- शब्दरत्नावली जलकूपीउपतापस्त्वराव्याधिसमुत्तापाशुभार्त्तिषु । जलकूपी पुष्करिण्यां कूपे गर्तेऽपि च स्त्रियाम् ॥ नागपुष्पं चम्पके स्यात्पुन्नागे नागकेशरे । परिवापो जलस्थाने पर्याप्तौ च परिच्छदे ॥ परितापः पुमान् दुःखे शोके च नरकान्तरे ॥ Śabdaratnāvalī 7.21.21