कृत
kṛtaक्ली · neut.In 13 kośas: 12 synonym verses, 12 as a nānārtha head word, 7 as a meaning of another word.
चतस्रश्चतुरो वेदा सागराब्धिकृताश्चतुः ।समुद्राम्भोनिधियुगा श्रुतिनीररगीश्वराः ॥ २२ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
सस्यात्कृताख्यो लवणकटुस्नेहादिनायुतः ।अकृतः स्यात्तद्रहितोप्यथ काम्बलिकः खलः ॥ २५३ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 त्त (wrong syllable)
genderपुंmasc.
कृतं द्वापरमित्याद्यास्तद्भेदाः स्युरनेककाः ।स्याच्चञ्चुरी तिन्तिडी च पञ्चमीसारि शृङ्खला ॥ १०६ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
आर्क्षो वराङ्गै(३२४)र्गौरोपि पतङ्गैः (३६१) पञ्चधेति च ।कृतं सत्ययुगं क्लीबे त्रेताग्नेयी स्त्रियामुभे ॥ ७९ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
genderविadj.
सिद्धे निर्वृत्तनिष्पन्नौ निर्मितो विहितः कृतः ।लब्धमासादितं प्राप्तं त्यक्तमुत्सृष्टमुज्झितम् ॥ ११० ॥
अनुष्टुप्
genderविadj.
कृतं सत्यं सत्ययुगं त्रेता यज्ञियमेव च ।द्वापरः पार्थनीयश्च (?) झर्झरः कर्मजः कलिः ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
कृतं सत्ययुगं त्रेताऽग्नायी द्वापरयज्ञियौ ।कलिर्झर्झरकः कर्मयुगं पापं तु पातकम् ॥ ३१ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
वत्सवायव्यसौर्याश्च वर्षोऽस्त्री स्त्री शरत् समाः ।कृतं सत्ययुगं सौम्यं त्रेताग्नेयी विसर्जिका ॥ ९१ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
अन्नादि कृतमामिक्षा दध्नोष्णं संयुतं पयः ।पयस्या च क्षीरशरस्तन्मस्तुनि तु वाजिनम् ॥ ९८ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
बन्धके स्थित आयत्तो भक्तायैव स्थितः कृतः ।स्वस्कन्दो भिन्नकुंभश्च भुजिष्यो दासमोचितः ॥ ४ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
कृतं त्रेता द्वापरं च कलिश्चेति यथाक्रमम् ।जायाजीवस्तु शैलूषः शैलाली भरतो नटः ॥ ६२ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
पर्याप्तेऽपि कृतं स्यादाहवनीयादिषु त्रिषु त्रेता ।सन्देहेऽपि द्वापरमाहुः कलहेऽपि कलिशब्दम् ॥ ७८९ ॥
आर्या
meaningsपर्याप्त
रतं घृतं त्वाज्यपयःसु न स्त्रीदीप्तेऽन्यवत्स्यादृतमुञ्छवृत्तौ ।सत्ये च तोये परवत्प्रदीप्त-सपूज्ययोश्चाथ कृतं युगे स्यात् ॥ ३ ॥
उपजातिः
meaningsयुग
क्लीबं त्वादियुगेऽन्नादिपक्वहव्येऽक्षदेविनाम् ।अक्षपातप्रभेदे च स्तोमच्छन्दःप्रभेदयोः ॥ २६८ ॥
अनुष्टुप्
doubtful
कुन्ती पृथायां शल्लक्यां गुग्गुलौ बाणभेदके ।कृतं स्यादलमर्थे च विहिते युगभेदके ॥हिंसिते त्रिषु च क्लीबे कृत्तन्तु छिन्नचेष्टिते ।स्यात्कृतिः करणे चैव हिंसायामपि च स्त्रियाम् ॥कृत्तिश्चर्मणि भूर्जे च कृतिकायां त्वचि स्त्रियाम् ।केतुः पुंसि पताकारुक्ग्रहोत्पातलक्षणेषु च ॥गर्तोऽवटे त्रिगर्ते च रोगभेदे कुकुन्दरे ।ग्रस्तं लुप्तवर्णपदे क्लीबं ग्रासीकृतेऽपि च ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्nearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 4 प्त (wrong syllable)
कृत as a meaning in nānārtha verses
- कोषकल्पतरु व्यूढतन्द्रालुशिश्वोः परवच्च मूढो गूढोऽपि चेत्संवृतवाचकः स्यात् । क्लीबे रहो गुह्यगतेऽथ वड्रे व्यूढं कृतेऽपि त्रिषु संहते च ॥ ९४ ॥ Koṣakalpataru 6.14.94
- कोषकल्पतरु प्रणीतहारीतः खगमुनिभेदकैतवेषु सन्मन्त्रैर्हुतभुजि संस्कृते कृते च । सं[294a]पन्नेऽप्युपनिहिते प्रवेशिते च संप्रोक्तं किल परलिङ्गकं प्रणीतम् ॥ ५ ॥ Koṣakalpataru 6.16.5
- कोषकल्पतरु कृत्रिमकान्तार्तवे चाथ कृतेऽन्यलिङ्गः स्यात्कृत्रिमोऽन्त्ये लवणान्तरे च । स्यात्सिल्हके चाथ समे च चारौ विशेष्यवत्स्यात्सुषमं स्त्रियां तु ॥ ८८ ॥ Koṣakalpataru 6.25.88
- कोषकल्पतरु सत्यलब्धव्यवा[38a]चि त्रितयेऽप्यथार्घ्यम् अर्घार्हयोग्यार्थकमन्यलिङ्गम् । सत्यं तु तथ्ये शपथे कृते त- द्युक्तेऽन्यवत्पुंसि तु लोकभेदे ॥ ४० ॥ Koṣakalpataru 6.26.40
- नानार्थार्णवसंक्षेप कृतिमनुष्ये च स्त्रियां ना तु विपश्चिति कृतिः पुनः । पुमान् कृणत्तिकृन्तत्योः स्त्री क्रियायां कृतेऽपि च ॥ २७७ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.5.277
- नानार्थार्णवसंक्षेप कोशकृताकृते हेमरूप्ये सुषिरे सज्जनस्त्वमुम् । रन्ध्रे चारङ्ग(?) इत्याह स्त्री तु कोशी विवक्षिते ॥ २८७ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.5.287
- शब्दरत्नावली युगअन्वेषणे च याच्ञायां मृगीकान्तान्तरेऽपि च । युगो हलरथाङ्गे ना कृतादिषु नपुंसकम् ॥ Śabdaratnāvalī 7.3.18