मह
mahaपुं · masc.In 15 kośas: 19 synonym verses, 3 as a nānārtha head word, 10 as a meaning of another word.
विट्चरः शूकरो ग्राम्ये महिषो यमवाहनः ॥ १२८१ ॥रजस्वलो वाहरिपुर्लुलायः सैरिभो महः ।धीरस्कन्धः कृष्णशृङ्गो जरन्तो दंशभीरुकः ॥ १२८२ ॥रक्ताक्षः कासरो हंसकालीतनयलालिकौ ।
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
अदृष्टिः स्यादसौम्येऽक्ष्णि संसिद्धिप्रकृती त्विमे ॥ ३७ ॥स्वरूपं च स्वभावश्च निसर्गश्चाथ वेपथुः ।कम्पोऽथ क्षण उद्धर्षो मह उद्धव उत्सवः ॥ ३८ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
प्रत्यग्रमुक्तं सद्यस्कमुपाग्रमुपसर्जनम् ।दोला प्रेङ्खोलनं प्रेङ्खा उत्सवः स्यान्महः क्षणः ॥ ७६३ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
अन्धकारे तमः प्रोक्तं तमसेन समं बुधैः ।तपं च तपसा सार्धं महसा च महं वदेत् ॥ २६९ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
महो जरन्तो रक्ताक्षो धीरस्कन्धश्च सैरिभः ।यमार्थवाहनार्थोऽपि कृष्णशृङ्गश्च कासरः ॥ ४३४ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
कम्पितं कम्पनं कम्पो वेपथुः स्वादथ क्षणः ।महोत्सवोद्धवाः पुंसि महः सान्तं नपुंसकम् ॥ १४१ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
कम्पो वेपथुरत्र कम्पनमथो दर्दूः स शीताधिकामूर्छा स्त्री प्रलयो विचेष्टनमथोद्धर्षोद्धवौ च क्षणः ।पुंसि स्यान्मह उत्सवोऽथ चरमे सान्तं महः सम्मतंप्रोक्तः खण्डरसश्च चित्ररसयुक्सर्वेऽपि यस्मिन्रसाः ॥ २०९ ॥
शार्दूलविक्रीडितम्
genderपुंmasc.
रजस्वलो जरन्तः स्यात्कासरः सैरिभो महः ।वाहारिर्हेरम्बो धीरस्कन्ध-रक्ताक्ष-लालिकाः ॥ १४ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 र (wrong syllable)
genderपुंmasc.
यायावरश्चक्रवरः सद्यःप्रक्षालितान्नकः ।उत्सवो मह उद्धर्ष उद्धवो हर्षवेणुकः ॥ १२० ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
लुलायुर्महिषो वाहरिपुः सैरिभ एव च ।धीरस्कन्धो महः कृष्णशृङ्गश्च यमवाहनः ॥ १८६ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
उत्सवः क्षण उद्धर्षो महश्चोक्तस्तथोद्धवः ।मेलके संगमः सङ्गो निरोधो निग्रहो मतः ॥ ३८१ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
genderपुंmasc.
उत्सवः क्षण उद्धर्षो मह उद्धव उद्धयः ।उत्सवे बालकादीनां पर्यायः परिकीर्तितः ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
हवोऽभिषवहोमौ च हवनं मह इत्यपि ।नृपाध्वरो राजसूयः क्रतुराजः क्रतूत्तमः ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
रोचिः शोचिरिसन्तौ द्वौ मयूखो ह्याद्यवर्ग्यखः ।प्रकाशे द्योत उद्योतः, सान्तोऽदन्तो महो महः ॥ ११ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
श्वानकर्णे शुनस्कर्णः श्वकर्णोऽपि निगद्यते ।सैरिभे मह-महिषौ लुलायश्च लुलायुयुक् ॥ ३१८ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 4 म (wrong syllable)
genderपुंmasc.
अङ्कपाली परिरम्भः परीरम्भोऽप्यथोत्सवे ।महो महश्च सान्तं षण्, मेलके सङ्ग-सङ्गमौ ॥ ८४ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 6 रि (wrong syllable)
genderपुंmasc.
अविज्ञातेङ्गिताकारो भावो गाम्भीर्यमुत्सवः ।उद्धवः क्षण उद्धर्षो महो मान्द्यमपाटवम् ॥ १०२० ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
वस्त्रमाल्यादि तत्पूर्णपात्रं पूर्णानकं च तत् ।उत्सवो मह उद्धर्ष उद्धवो हर्षवेणुकः ॥ ६१ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
महः पुंम्युत्सवे स्त्री तु मही वाचि गवि क्षितौ ।सज्जनस्तु नदीभेदेऽप्याह द्विवचनेन तु ॥ ९४२ ॥
अनुष्टुप्
meaningsउत्सव
मह as a meaning in nānārtha verses
- नामलिङ्गानुशासनम् उत्सवउत्सेकामर्षयोरिच्छाप्रसरे मह उत्सवः ॥ २०९ ॥ Amarakośa 3.3.209
- धरणिकोश कौतुककौतुकं महकुतूहलयोस्तन्मङ्गलप्रमदयोश्च वदन्ति । पूर्वपूर्वमुपदेशरसेन ख्यापितेऽप्यथ च कौतुकमाहुः ॥ Dharaṇikośa 1.3.8
- धरणिकोश उत्सवउत्सवो मह उत्सेके क्रोधाभीष्टप्रसारयोः । उद्धव उत्सवः प्रोक्त उद्धवो मातुलो हरेः ॥ Dharaṇikośa 28.2.11
- कोषकल्पतरु क्षणधान्यांशेऽतितनौ कणो नरि युगे त्वेष स्फुलिङ्गे लवे कृष्णाजीरकयोश्च नक्तजकृमौ च स्त्री रणस्तु क्वणे । कोणेऽस्त्री तु स संगरे नरि पुनः सत्वादिसंध्यादिक- श्वेताद्येषु वृकोदरे पचिकरे रत्यां च विद्यादिंषु । व्यायामेन्द्रियदानपोपरगते(?)धर्मे च ना स्याद्गुणो- ऽथ व्यापारमुहूर्तपर्वसु महे सूक्ष्मेऽपि काले क्षणः । ना द्यूतव्यवहारवित्तभृतिषु स्याच्छ्वेंतकानां मितौ मूल्ये चामिषशाककेऽपि च पणः कार्षापणेऽपीरितः । संख्यासैन्यविशेषयोः पशुपतेर्भृत्येषु संघे गणो घ्राते घ्राण[278b]मुदीरितं च परवत्तन्नासिकायां द्विमुक् । काणो ना करटे तथैकनयने त्रय्यां स्त्रियां त्वौषधौ बाणो ना दनुजे स्त्रियां कुसुमभित्काण्डाङ्गकाण्डेषु च ॥ ३ ॥ Koṣakalpataru 6.15.3
- कोषकल्पतरु उत्सवश्रेष्ठे मतस्तूद्धव उत्सवे च क्रतोश्च वह्नौ हरिमातुले च । स्यादुत्सवस्तु प्रसरप्रकोप- महेषु पुंनागतरौ तु विष्णौ ॥ १८ ॥ Koṣakalpataru 6.29.18
- कोषकल्पतरु पौषमेघध्वनौ स्त्री शतपुष्पिकायां प्रैषो रुजि प्रेषण उन्मितौ च । स्यान्मर्दने प्रेषमुशन्ति तद्व- त्पौषस्तु मासेऽथ रणे महेऽन्त्ये ॥ ४२ ॥ Koṣakalpataru 6.30.42
- नानार्थार्णवसंक्षेप उत्सवआत्मभूर्मन्मथे विष्णौ विरिञ्चे चाप्यथोत्सवः । उत्सेकामर्षयोरिच्छाप्रसरे च महे तथा ॥ ३८ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 3.2.38
- नानार्थार्णवसंक्षेप उद्धर्षउच्चलं चापभेदे च त्रिषु तूच्चलितर्यदः । उद्धर्षस्तु महे पुंसि त्रिषु तूत्कटहर्षके ॥ २६४ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 4.264
- शब्दरत्नावली उत्सवउद्धवः पुंसि यज्ञे स्यादयादवोत्सवयोरपि । उत्सवो महकोपेच्छाप्रसवेषु पुमानयम् ॥ Śabdaratnāvalī 7.29.26
- वैजयन्ती उत्सवउपाधिर्धर्मचिन्तायां कुडुंबव्यापृतेऽपि च । उत्सवस्त्विच्छाप्रसर उत्सेधामर्षयोर्महे ॥ ११ ॥ Vaijayantī 7.1.11