अगाध
agādhaवि · adj.In 13 kośas: 21 synonym verses, 5 as a nānārtha head word, 3 as a meaning of another word.
genderविadj.
गर्तश्वभ्रावटागाधदरास्तु विवरे भुवः ॥ १३६४ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderक्लीneut.
genderविadj.
निम्नमगाधो गर्तः श्वभ्रं शुषिरं वपा बिलं विवरम् ।अन्तरमवटुच्छिद्रं निर्व्यथनं रन्ध्ररोककुहरदराः ॥ ६२४ ॥
गीतिः
genderपुंmasc.
अतलस्पर्शमगाधं गम्भीरं स्याद्गभीरमस्थागम् ।नावा तार्यं नाव्यं द्राग्भृतकं तत्क्षणोद्धृतं तोयम् ॥ ६४९ ॥
गीतिः
genderविadj.
स्थाघमस्थाघं चागाधं मस्तारं त्रिष्वमूनि च ।तद्वस्तुन्यप्यथोत्तानमगाधार्थविपर्यये ॥ २६ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 घं (wrong syllable)
genderविadj.
कपर्दगदयोस्तद्वदगदस्य गदस्य च ।वुद्वुदागाधस्कन्धार्द्धगन्धानां फेनचिह्नयोः ॥ ५६ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 ध (wrong syllable)
genderपुंmasc.
भवेदुदकिलश्चाथ पयसी देशनामनि ।अतलस्पृशि रन्ध्रे स्यादगाधं चाप्यगाधकम् ॥ १२ ॥
अनुष्टुप्
genderविadj.
शुषिरं सुषिरं चास्त्री पुंस्यगाधो वपा-शुषी ।द्वयोर्गर्ता दरस्त्रय्यामवटो युजि भूबिले ॥ ५ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
जनपद-कुन्द-कपर्दाबुद्बुदयुक्ता अगाध-गन्धौ च ।स्कन्धो मन्थाः पन्थादेवन उक्तश्च तत्तु[222b]ल्यः ॥ १७ ॥
metre not recognised
genderपुंmasc.
अम्भो घनरसः पुंसि वाः क्लीबे रत्नमुच्यते ।अगाधमतलस्पृक् चास्थागमस्ताघमेव च ॥ ३४७ ॥
अनुष्टुप्
genderविadj.
रोकं बिलं निर्व्यथनं तथा निम्नं वपान्तरे ।श्वभ्रागाधावटा गर्तः पातालाख्येऽयमुच्यते ॥ २५४ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
अलक्तकुन्तौ पृषताः कपर्दोगदागदौ बुद्बुदपोतगन्धाः ।अगाधपिष्टातसुदर्शनाश्चशम्बाम्बतिष्याः सिचयोल्लपुण्ड्राः ॥ १९ ॥
उपजातिः
genderपुंmasc.
स्वच्छे त्वगाधमच्छश्च कलुषे पङ्किलाविलः(लौ?) ।मधुरे पानकं शैत्यं क्षारे पुलकनिन्दिते ॥ ४० ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
अतीतनौके चागाधा त्रिष्वेते परिकीर्तिताः ।स्वल्पतर्यां तु संचारी द्रोणी काष्ठाम्बुवाहिनी ॥ ४४ ॥
अनुष्टुप्
genderविadj.
द्वीपोऽन्तरीपं तोयोत्थं शादो जंवीनकर्द्दमौ ।अगाधमतलस्पर्शं गभीरं निम्नकान्तरे ॥ २९१ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
अस्ताघमतलस्पृक् चाऽस्थाघमऽस्थागमित्यपि ।अगाधमपि तन्नाम यत् तलं न जनः स्पृशेत् ॥ १८६१ ॥
अनुष्टुप्
genderविadj.
गर्तो वटोऽवटिः श्वभ्रं दरोऽगाधश्च खातकम् ।एतन्नामानि गर्तस्य मन्यन्ते हि महीतले ॥ २४८० ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
गभीरविपरीते स्याद् उत्तानायति कीर्तितम् ।अगाधमतलस्पर्शमस्थाघास्थागमित्यपि ॥
अनुष्टुप्
genderविadj.
अगाधो भुवनं रोकं रन्ध्रं निर्व्यथनं बिलम् ।कुहरं सुषिरं छिद्रं श्वभ्रोऽस्त्र्यक्ली सुषिर्वपा ॥ २ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
कर्णधारस्तु निर्यामो नावारोहास्तु नाविकाः ।अगाधमतलस्पर्शमस्थानञ्च गभीरकम् ॥ १९ ॥
अनुष्टुप्
genderविadj.
जनन्यामपि शब्दज्ञः पुनर्ब्रूते धनञ्जयः ।स्त्रीमात्रे चाप्यथागाधमतलस्पर्शवारिणि ॥ ९० ॥
अनुष्टुप्
meaningsअतलस्पर्शवारि
त्रिः क्ली तु विवरेऽहार्यः पुनर्ना धरणीधरे ।अहर्तव्ये पुनस्त्रिः स्यादभ्यासो गुणने पुमान् ॥ ९१ ॥
अनुष्टुप्
meaningsविवर
doubtful
अगाध as a meaning in nānārtha verses
- कोषकल्पतरु विपुलअगाधपृथ्वोः परवत्तुमुलस्तु कलिद्रुमे । स्याद्युद्धसंकुले क्लीबे बहुलः कृष्णपक्षके ॥ ७ ॥ Koṣakalpataru 6.28.7
- नानार्थार्णवसंक्षेप अस्थानअगाधे स्थानहीने च क्ली तु स्थानात् परत्र च । अङ्गुलोऽस्त्री तिर्यगष्टयवमाने पुमांस्तु सः ॥ ८१ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 4.81
- शब्दरत्नावली विपुलविपुलः पृथुलेऽगाधे त्रिषु ना पश्चिमाचले । विपुलो वेतसे चाम्बुवेतसे च भवेत्पुमान् ॥ Śabdaratnāvalī 7.28.92