पुट
puṭaपुं · masc.In 13 kośas: 15 synonym verses, 2 as a nānārtha head word, 4 as a meaning of another word.
genderपुंmasc.
जातीफलं जातिसस्यं शालूकं सुमनः फलम् ।मजुसारं जातिसारं पुटं द्वेष्यं तु कोलकम् ॥ ३९५ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
प्रोथोऽस्त्री नासिकाश्वस्य कश्यं मध्यमथापि च ।शफोऽस्त्रियां खुरः पुंसि पुटो विङ्खोथ वालधिः ॥ २०८ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
विलिङ्गस्य स्फुलिङ्गस्य कपाटस्य पुटस्य च ।वटवाटपुटानां च तटस्य शकटस्य च ॥ १९९ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंक्लीm. n.
हरीतकविभीतकामलकवच्च भल्लातका-ढकौ पिटक-तारकौ करक ईरितोऽब्दोपले ।स्फुलिङ्गस[दृ]शं विडङ्गमथ किंच केदारका-र्थकश्च वलजो वटः पटपुटौ[235b]तटः पेटवत् ॥ ८६ ॥
पृथ्वीmetre not read in every line
genderपुंस्त्रीक्लीm. f. n.
अन अन्ते यस्य तदिदमनान्तं अकर्त्तरि अन्प्रत्ययान्तं यत्प्रातिपदिकं तन्नपुंसके विद्धि जानीहि । "नपुंसकाद्भावे क्त" इत्यत्र "वर्तमाने ल्युट् चे"ति ल्युट् । "युवोरनामि"त्यनादेशः । वचनं भजनं भाजनं पानं आसनं प्रयाणं शासनम् । अधिकरणमित्यादि । अकर्त्तरीति किम् । "नन्द्यादिभ्यो ल्युट्" । नन्दनः मरणः मदनः कुलनः शतनः दमनः सङ्कर्षणः मधुसूदनः जनार्दन इत्यादि । अनिः स्त्रियामेव ।एवकारोऽवधारणार्थः । "आक्रोशे नञ्यनिः" । यथा इयमम्भोजनिः अकारणिः अहरणिः अखादनिः अशरणिरित्येवमादिः । अण च अप्च अणापौ यौ तौ पुंस्युक्तौ । णौ अण् चेत्यण् प्रत्ययः । त्यागः उपदेशः उपसर्गः इत्यण्प्रत्ययः । निघः पर्वतः । किञ्चान्यौ मन्युमृत्यू पुंसि भवतः । अयं मन्युर्दया शोकश्च । मृत्युर्नाशः ।पटपुटकटघटचण्टवाटजूटवटा हि पुंस्युक्ताः ।अवटखटपट्टकिराटकीटाश्च कूटतटयोश्च नपुंसकता ॥ २८ ॥
metre not recognised
genderपुंmasc.
जातीफले जातिकोशं शालूकं मालतीफलम् ।मज्जसारं जातिसूतं शौण्डं सौमनसं पुटम् ॥ २३७ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
तटपुटवटवाटाः कुण्डपेटौ कपाटःकटशकटविडङ्गास्तारकस्तूणनीडौ ।पटपिटकविषाणा आढको मण्डलस्तुकुवलपिठरछत्राः कङ्कतः कन्दलोऽपि ॥ १७६ ॥
मालिनीmetre not read in every linenearly मालिनी: pāda 2, syllable 6 र (wrong syllable)
genderविadj.
धौत्रं दशाधरं काच्छमंसवस्त्रोत्तरीयके ।दर्पणं मुकुरादर्शौ यन्त्रं कीलीमुखं पुटम् ॥ १०८ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
खुरः क्षुरः शफं क्लीबे विङ्खा विङ्खः पुटोऽस्त्रियाम् ।पुच्छोऽस्त्री पिच्छलाङ्गूललङ्गूललूमलाङ्गूलम् ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderपुंक्लीm. n.
का-ल्यौ पञ्चाली पाञ्चाली विच्छन्दका-विछर्दका ।नन्द्यावर्तप्रभृतिषु, समुद्गे संपुटः पुटः ॥ ५३ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderपुंmasc.
ग्रीवाघण्टा धर्धरा स्याद्रश्मिः प्रवयणं च तत् ।प्रतोदोऽथ खुरो विड्खः पुटो लुण्टनवेल्लने ॥ ४६ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
वरुटी रुण्डकं घोली वीलकं कवटी पुटम् ।एते शूद्रस्य पुत्राः स्युर्नानायोषित्समुद्भवाः ॥ २८ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
पुर्यना नगरी पूः स्त्री स्थानीयं नगरं पुटः ।पुर्याः शाखापुरी गृह्या पुरेऽल्पे खेटमस्त्रियाम् ॥ १ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
स्यूतः प्रसेवकोऽथ स्यात्समुद्गः संपुटः पुटः ।धान्यकोष्ठे कुसूलोऽथ कण्डोलः पिटकः पिटः ॥ ६४ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
द्वे नृजात्यन्तरे शूद्रकवटीजे प्लुतं पुनः ।प्लवने क्लीबमश्वस्य गतिभेदेऽप्यथ त्रिषु ॥ ७९१ ॥
अनुष्टुप्
meaningsशूद्रकवटीजनृजाति
doubtful
पुट as a meaning in nānārtha verses
- परमानन्दीयनाममाला छगलाख्याछगलाख्या पुटे मेषे नीलिकारञ्जितांशुके । छगली चौषधीभेदे छित्वरो रिपुधूर्तयोः ॥ १९३ ॥ Paramānandīyanāmamālā 5.12.193
- शब्दरत्नावली झल्लिकात्रिषु सेवकवृद्याशिजीविषु त्वहितुण्डिके । झल्लिका स्यात् पुटे द्योते तूद्वर्तनमलेऽपि च ॥ Śabdaratnāvalī 7.1.79
- शब्दरत्नावली वक्रदेशभेदे पुमानेव पिङ्गलेऽपि च वाच्यवत् । वक्रः शनौ पुटे क्लीबं कुटिलक्रूरयोस्त्रिषु ॥ वारी मतङ्गवन्धन्यां कलस्यामपि च स्त्रियाम् । वारिर्वाणीभ-वन्धन्योः स्त्रियां क्लीबेऽम्बुवालयौः ॥ Śabdaratnāvalī 7.27.36
- शब्दरत्नाकर पुटीकुटी गृहे वटी पाशे घटी नाड्यां पुटी पुटे । यात्रा प्रवर्तने ध्वान्ते तमिस्रा संस्थितिर्मृतौ ॥ १७३० ॥ Śabdaratnākara 3.7.1730