कोविद्यास्थानम् · कोशाःVidyāsthāna Kośa · kosha.sanskrit.site

वारुणी

vāruṇīस्त्री · fem.

In 20 kośas: 32 synonym verses, 7 as a nānārtha head word, 9 as a meaning of another word.

अभिधानचिन्तामणि Abhidhānacintāmaṇi · हेमचन्द्राचार्य देवकाण्डः Abhidhānacintāmaṇi 2.25 · p. 9
वारुणी तु शतभिषगजाहिर्बुध्नदेवताः ॥ ११४ ॥पूर्वोत्तरा भाद्रपदा द्वय्यः प्रोष्ठपदाश्च ताः ।
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 पौ (wrong syllable)
genderस्त्रीfem.
अभिधानचिन्तामणि Abhidhānacintāmaṇi · हेमचन्द्राचार्य मर्त्यकाण्डः Abhidhānacintāmaṇi 3.903 · p. 36
मद्यं मदिष्ठा मदिरा परिस्रुता कश्यं परिस्रुन्मधु कापिशायनम् ।गन्धोत्तमा कल्यमिरा परिप्लुता कादम्बरी स्वादुरसा हलिप्रिया ॥ ९०२ ॥शुण्डा हाला हारहूरं प्रसन्ना वारुणी सुरा ।माध्वीकं मदना देवसृष्टा कापिशमब्धिजा ॥ ९०३ ॥
इन्द्रवंशा
genderस्त्रीfem.
अभिधानचिन्तामणिपरिशिष्ट Abhidhānacintāmaṇipariśiṣṭa · हेमचन्द्र देवकाण्डः Abhidhānacintāmaṇipariśiṣṭa 2.27 · p. 2
गौतमी कौशिकी कृष्णा तामसी बाभ्रवी जया ॥ ४७ ॥कालरात्रिर्महामाया भ्रामरी यादवी वरा ।बर्हिध्वजा शूलधरा परमब्रह्मचारिणी ॥ ४८ ॥अमोघा विन्ध्यनिलया षष्ठी कान्तारवासिनी ।जाङ्गुली बदरीवासा वरदा कृष्णपिङ्गला ॥ ४९ ॥दृषद्वतीन्द्रभगिनी प्रगल्भा रेवती तथा ।महाविद्या सिनीवाली रक्तदन्त्येकपाटला ॥ ५० ॥एकपर्णा बहुभुजा नन्दपुत्री महाजया ।भद्रकाली महाकाली योगिनी गणनायिका ॥ ५१ ॥हासा भीमा प्रकूष्माण्डी गदिनी वारुणी हिमा ।अनन्ता विजया क्षेमा मानस्तोका कुहावती ॥ ५२ ॥चारणा च पितृगणा स्कन्दमाता घनाञ्जनी ।गान्धर्वी कर्वरी गार्गी सावित्री ब्रह्मचारिणी ॥ ५३ ॥कोटिश्रीर्सन्दरावासा केशी मलयवासिनी ।कालायनी विशालाक्षी किराती गोकुलोद्भवा ॥ ५४ ॥एकानसी नारायणी शैला शाकंभरीश्वरी ।प्रकीर्णकेशी कुण्डा च नीलवस्त्रोग्रचारिणी ॥ ५५ ॥अष्टादशभुजा पौत्री शिवदूती यमस्वसा ।सुनन्दा विकचा लम्बा जयन्ती नकुलाकुला ॥ ५६ ॥विलङ्का नन्दिनी नन्दा नन्दयन्ती निरञ्जना ।कालंजरी शतमुखी विकराली करालिका ॥ ५७ ॥विरजाः पुरला जीरी बहुपुत्री कुलेश्वरी ।कैटभी कालदमनी दर्दुरा कुलदेवता ॥ ५८ ॥रौद्री कुन्द्रा महारौद्री कालंगमा महानिशा ।बलदेवस्वसा पुत्री हीरी क्षेमंकरी प्रभा ॥ ५९ ॥मारी हैमवती चापि गोला शिखरवासिनी ।
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 4 च (wrong syllable)nearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 6 रा (wrong syllable)nearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 3 ग (wrong syllable)
गौतमीस्त्रीकौशिकीस्त्रीकृष्णास्त्रीतामसीस्त्रीबाभ्रवीस्त्रीजयास्त्रीकालरात्रिस्त्रीमहामायास्त्रीभ्रामरीस्त्रीयादवीस्त्रीवरास्त्रीबर्हिध्वजास्त्रीशूलधरास्त्रीपरमब्रह्मचारिणीस्त्रीअमोघास्त्रीविन्ध्यनिलयास्त्रीषष्ठीस्त्रीकान्तारवासिनीस्त्रीजाङ्गुलीस्त्रीबदरीवासास्त्रीवरदास्त्रीकृष्णपिङ्गलास्त्रीदृषद्वतीस्त्रीइन्द्रभगिनीस्त्रीप्रगल्भास्त्रीरेवतीस्त्रीमहाविद्यास्त्रीसिनीवालीस्त्रीरक्तदन्तीस्त्रीएकपाटलास्त्रीएकपर्णास्त्रीबहुभुजास्त्रीनन्दपुत्रीस्त्रीमहाजयास्त्रीभद्रकालीस्त्रीमहाकालीस्त्रीयोगिनीस्त्रीगणनायिकास्त्रीहासास्त्रीभीमास्त्रीप्रकूष्माण्डीस्त्रीगदिनीस्त्रीवारुणीस्त्रीहिमास्त्रीअनन्तास्त्रीविजयास्त्रीक्षेमास्त्रीमानस्तोकास्त्रीकुहावतीस्त्रीचारणास्त्रीपितृगणास्त्रीस्कन्दमातृस्त्रीघनाञ्जनीस्त्रीगान्धर्वीस्त्रीकर्वरीस्त्रीगार्गीस्त्रीसावित्रीस्त्रीब्रह्मचारिणीस्त्रीकोटिश्रीस्त्रीमन्दरावासास्त्रीकेशीस्त्रीमलयवासिनीस्त्रीकालायनीस्त्रीविशालाक्षीस्त्रीकिरातीस्त्रीगोकुलोद्भवास्त्रीएकानसीस्त्रीनारायणीस्त्रीशैलास्त्रीशाकंभरीस्त्रीईश्वरीस्त्रीप्रकीर्णकेशीस्त्रीकुण्डास्त्रीनीलवस्त्रास्त्रीउग्रचारिणीस्त्रीअष्टादशभुजास्त्रीपौत्रीस्त्रीशिवदूतीस्त्रीयमस्वसृस्त्रीसुनन्दास्त्रीविकचास्त्रीलम्बास्त्रीजयन्तीस्त्रीनकुलाकुलास्त्रीविलङ्कास्त्रीनन्दिनीस्त्रीनन्दास्त्रीनन्दयन्तीस्त्रीनिरञ्जनास्त्रीकालंजरीस्त्रीशतमुखीस्त्रीविकरालीस्त्रीकरालिकास्त्रीविरजस्स्त्रीपुरलास्त्रीजीरीस्त्रीबहुपुत्रीस्त्रीकुलेश्वरीस्त्रीकैटभीस्त्रीकालदमनीस्त्रीदर्दुरास्त्रीकुलदेवतास्त्रीरौद्रीस्त्रीकुन्द्रास्त्रीमहारौद्रीस्त्रीकालंगमास्त्रीमहानिशास्त्रीबलदेवस्वसृस्त्रीपुत्रीस्त्रीहीरीस्त्रीक्षेमंकरीस्त्रीप्रभास्त्रीमारीस्त्रीहैमवतीस्त्रीगोलास्त्रीशिखरवासिनीस्त्री
genderस्त्रीfem.
हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला) Abhidhānaratnamālā (Halāyudha) · हलायुध स्वर्गकाण्डम् Abhidhānaratnamālā (Halāyudha) 1.101 · p. 13
ऐन्द्री पूर्वा प्राची याम्या दिग्दक्षिणा तथाऽवाची ।स्याद्वारुणी प्रतीची कौवेरी चोत्तरोदीची ॥ १०१ ॥
metre not recognised
genderस्त्रीfem.
हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला) Abhidhānaratnamālā (Halāyudha) · हलायुध भूमिकाण्डम् Abhidhānaratnamālā (Halāyudha) 2.330 · p. 39
कल्यं कश्यं तथा मद्यं मैरेयं कापिशायनम् ।माध्वीकमासवः प्रोक्तः परिस्रुद्वारुणी मधु ॥ ३३० ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
गणितनाममाला Gaṇitanāmamālā · हरदत्त दिग्नामानि Gaṇitanāmamālā 24.105 · p. 6
पश्चिमा वारुणी प्रोक्ता प्रतीची स्याद्दिशा जला ।वायव्याऽनिला मारुता च सौम्योदीची तथोत्तरा ॥ १०५ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
कल्पद्रुकोशः Kalpadrukośa · केशव शूद्रादिप्रकाण्डः Kalpadrukośa 1.8.84 · p. 211
genderस्त्रीfem.
कल्पद्रुकोशः Kalpadrukośa · केशव वनौषधिप्रकाण्डः Kalpadrukośa 1.11.355 · p. 288
ग्रन्थिला वल्लिनी मूलग्रन्थिः स्यात्पर्ववल्ल्यपि ।रोहत्पर्वाथ गण्डाली गण्डदूर्वा च वारुणी ॥ ३५५ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
कल्पद्रुकोशः Kalpadrukośa · केशव वनौषधिप्रकाण्डः Kalpadrukośa 1.11.407 · p. 294
सूर्याऽमरा पीतपुष्पी सुपर्णी चेन्द्रवल्लरी ।रक्तेर्वारुर्विषलता वारुणी बालकप्रिया ॥ ४०७ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
कल्पद्रुकोशः Kalpadrukośa · केशव नभःस्थदेवप्रकाण्डः Kalpadrukośa 2.3.135 · p. 394
कोटिः कलापिनी गङ्गी रक्तदन्ता च वारुणी ।हासानन्ता च कूष्माण्डी मानस्तोका किरात्यपि ॥ १३५ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ व्योमवर्गः Koṣakalpataru 1.3.23 · p. 28
स्यान्नैर्ऋती दक्षिणपश्चिमाह्वास्यात्पश्चिमा या वारुणी शिहयेत् [?] प्रतीची ।सामीरणी तूत्तरपश्चिमा स्यात्कौबेर्युदीची च तथोत्तरा स्यात् ॥ २३ ॥
इन्द्रवज्राmetre not read in every line
genderस्त्रीfem.
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ व्योमवर्गः Koṣakalpataru 1.3.97 · p. 37
स्याद्वारुणी शतभिषक्तस्यां शतभिषा शतः ।अथो शतभिषग्जातः स स शातभिषो भवेत् ।तथा शतभिषक्तस्मिन्स्याच्छातभिषजोऽपि सः ॥ ९७ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ शूद्रवर्गः Koṣakalpataru 2.4.59 · p. 300
सुराजीवोऽपि मद्यं तु कश्यं स्यात्कापिशायनम् ।मधु कल्यं न ना हाला वारुणी च हलिप्रिया ॥ ५९ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ स्त्रीलिङ्गाधिकारः Koṣakalpataru 4.2.50 · p. 100
क्षिपणिर्धारणी तूर्णा तिलपर्णी च सारणी ।वारुणी काकिणी वाणी वणीः शिखरिणी तथा ॥ ५० ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
निघण्टुशेष Nighaṇṭuśeṣa · हेमचन्द्र गुल्मकाण्डः Nighaṇṭuśeṣa 2.202 · p. 112
मकूलको रामदूती निकुम्भो घुणवल्लभा ।नागदन्त्यां हस्तिदन्ती वारुणी गजचिर्भिटी ॥ २०२ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
निघण्टुशेष Nighaṇṭuśeṣa · हेमचन्द्र गुल्मकाण्डः Nighaṇṭuśeṣa 2.269 · p. 146
वारुणी तस्करा स्नायुः काकतुण्डफला च सा ।पाषाणभेदे वृषभः शिलाभिच्चित्रपर्णकः ॥ २६९ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
निघण्टुशेष Nighaṇṭuśeṣa · हेमचन्द्र तृणकाण्डः Nighaṇṭuśeṣa 5.380 · p. 204
श्वेतदूर्वा तु गोलोमी शीतवीर्या सिता लता ।गण्डदूर्वायां गण्डाली वारुणी शकुलाक्षकः ॥ ३८० ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 यां (wrong syllable)
genderस्त्रीfem.
नाममाला Nāmamālā (Dhanañjaya) · धनञ्जय Nāmamālā (Dhanañjaya) 121 · p. 61
प्रसन्नां वारुणीं हालां मधुवारां सुरां विदुः ।शुण्डासवः तद्विधायी शौण्डो गद्येत मद्यपः ॥ १२१ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
परमानन्दीयनाममाला Paramānandīyanāmamālā · मकरन्ददास द्वितीयः परिच्छेदः Paramānandīyanāmamālā 2.111 · p. 19
श्रविष्ठा तु धनिष्ठा स्याद्वसुभं चाथ वारुणी ।शतभिषक्च तथा पूर्वोत्तरा भद्रपदा अपि ॥ १११ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
परमानन्दीयनाममाला Paramānandīyanāmamālā · मकरन्ददास चतुर्थः परिच्छेदः Paramānandīyanāmamālā 4.438 · p. 156
हाला हलिप्रिया हारहूरं माध्वीकमित्यपि ।अब्धिजाः मदना सीधुः कापिशं वारुणी सुरा ॥ ४३८ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
पञ्चतत्त्वप्रकाश Pañcatattvaprakāśa · वेणीदत्त जलभानुः Pañcatattvaprakāśa 3.30 · p. 22
genderस्त्रीfem.
शारदीयाख्यनाममाला Śāradīyākhyanāmamālā · हर्षकीर्ति शूद्रवर्गः Śāradīyākhyanāmamālā 3.4.62 · p. 40
मदिरा वारुणी मद्यं सुरा कादम्बरी मधु ।शुण्डा दालासवः सीधुर्माध्वीकं कापिशायनम् ॥ ६२ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
सुशीलनाममाला Suśīlanāmamālā · विजयसुशीलसूरि देवविभागः Suśīlanāmamālā 3.101 · p. 15
धनिष्ठा तु श्रविष्ठा च नक्षत्रवसुदेवता ।शतभिषक् तु नक्षत्रवारुणी त्वजदेवता ॥ १०१ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 3 भि (wrong syllable)
genderस्त्रीfem.
सुशीलनाममाला Suśīlanāmamālā · विजयसुशीलसूरि देवविभागः Suśīlanāmamālā 3.179 · p. 25
अथैन्द्री तत्समाऽग्नेयी याम्या च नैऋती तथा ।वारुणी चापि वायव्या कौबेरी तदनन्तरम् ॥ १७९ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 3 च (wrong syllable)
genderस्त्रीfem.
सुशीलनाममाला Suśīlanāmamālā · विजयसुशीलसूरि मर्त्यविभागः Suśīlanāmamālā 4.1519 · p. 241
कल्यं कश्यं च माध्वीकं कापिशं कापिशायनम् ।कादम्बरी वारुणी हाला हारहूरं हलिप्रिया ॥ १५१९ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
शब्दरत्नाकर Śabdaratnākara · वामनभट्ट-बाण आदिदेवाध्यायः Śabdaratnākara 1.2.59 · p. 8
genderस्त्रीfem.
शब्दरत्नाकर Śabdaratnākara · वामनभट्ट-बाण दिक्पालाध्यायः Śabdaratnākara 1.3.153 · p. 20
ऐन्द्री प्राची दिगाग्नेयी चिराशा दिक् तु दक्षिणा ।अवाची नैर्ऋताशा स्यादन्धकी वारुणी तु दिक् ॥ १५३ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
शब्दरत्नाकर Śabdaratnākara · वामनभट्ट-बाण वनाध्यायः Śabdaratnākara 2.3.547 · p. 71
वारुणी नागनन्दी स्याद्रेवती रामदूतिका ।काकोली मधुरा शुक्ला कायस्था स्वादुमांसिका ॥ ५४७ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
शब्दरत्नाकर Śabdaratnākara · वामनभट्ट-बाण शूद्राध्यायः Śabdaratnākara 3.5.1554 · p. 187
genderस्त्रीfem.
वैजयन्ती Vaijayantī · यादवप्रकाश आदिदेवाध्यायः Vaijayantī 1.1.59 · p. 7
genderस्त्रीfem.
वैजयन्ती Vaijayantī · यादवप्रकाश वनाध्यायः Vaijayantī 3.3.109 · p. 54
परित्राण्यां त्रायमाणा त्रायन्ती बलभद्रिका ।रेवत्यां रामदूती स्याद्वारुणी नागदन्त्यपि ॥ १०९ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
वैजयन्ती Vaijayantī · यादवप्रकाश शूद्राध्यायः Vaijayantī 3.9.46 · p. 139
मदना मोहकलिका मदिष्ठा काचमालिका ।कादंबरी वारुणी च मधूलैस्तु मधूलिका ॥ ४६ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
नामलिङ्गानुशासनम् Amarakośa · अमरसिंह नानार्थवर्गः Amarakośa 3.3.102
वणिक्पथे च विपणिः सुरा प्रत्यक्च वारुणी ।
अनुष्टुप्
धरणिकोश Dharaṇikośa · धरणिदास णपादः Dharaṇikośa 14.1.8 · p. 49
कारणं घातने हेतावीरिणं शून्यमूषरम् ।वारुणी सुराप्रतीच्योः सरणिः पङ्क्तिमार्गयोः ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 4 सु (wrong syllable)
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ णान्ताः Koṣakalpataru 6.15.42 · p. 200
विलासयाने भ्रमणी प्रभोः स्या-त्करण्डिकायामथ धारणी स्यात् ।इन्द्राणी वनितेन्द्रियेन्द्रवनितानिर्गुण्डिकासूदितानौकादण्डकजालयोः समुदिता स्त्री क्षेपणी पण्डितैः ।दूर्वायामपि वारुणी वरुणदिङ्मद्यार्थिका चोदितानाराच्यां[283b]व्रतचारिणीष्वपि तुलाभेदे स्त्रियामेषणी ॥ ४२ ॥
उपेन्द्रवज्राtwo metres in one verse
नानार्थार्णवसंक्षेप Nānārthārṇavasaṃkṣepa · केशवस्वामिन् नानालिङ्गाध्यायः Nānārthārṇavasaṃkṣepa 4.1662 · p. 192
दूते विवाहविख्यातधूलिभक्ते तु तन्नपि ।व्याख्याग्रन्थविशेषे च वारुणी तु स्त्रियामियम् ॥ १६६२ ॥
अनुष्टुप्
meanings
नानार्थार्णवसंक्षेप Nānārthārṇavasaṃkṣepa · केशवस्वामिन् नानालिङ्गाध्यायः Nānārthārṇavasaṃkṣepa 4.1663 · p. 192
उमायां च प्रतीच्यां च सुरायां च लतान्तरे ।भेद्यलिङ्गं तु वरुणसम्बन्धिन्यथ वारिजम् ॥ १६६३ ॥
अनुष्टुप्
doubtful
शिवकोष Śivakoṣa · शिवदत्तमिश्र णत्रिः Śivakoṣa 11.2.160 · p. 15
पूरणं पिष्टभेदे च पूरणी शाल्मलीद्रुमे ।वारुणी गण्डदूर्वायां विशालाश्वेतयोरपि ॥ १६० ॥
अनुष्टुप्
शब्दरत्नावली Śabdaratnāvalī · मथुरेश णान्ताः Śabdaratnāvalī 7.15.54 · p. 211
वारुणी स्यात्सुरागण्डदूर्वापश्चिमदिक्षु च ।भरणी तारकाभेदे तथा घोषकभूरुहे ॥
अनुष्टुप्

वारुणी as a meaning in nānārtha verses

  • शिवकोष पीतपुष्पीपिण्डपुष्पं जपाशोककञ्जेऽस्त्री दाडिमे पुमान् । पीतपुष्पी तु देवार्हात्रपुसीवारुणीशणे ॥ २९७ ॥ Śivakoṣa 17.3.297
  • शिवकोष हेमपुष्पीहेमपुष्पोऽशोकरोध्रचम्पकारग्वधेषु च । हेमपुष्पी तु भण्डीरी वारुण्यां यूथिकाभिदि ॥ ३१२ ॥ Śivakoṣa 17.3.312
  • शिवकोष वीरावीरा कुलालीगम्भीरीक्षीरावीवारुणीषु च । काकोलीक्षीरकाकोलीतामलक्येलवालुषु ॥ ३८४ ॥ Śivakoṣa 22.2.384
  • शिवकोष कादम्बरीकादम्बरी तु वारुण्यां क्लीबं दध्यग्रमद्ययोः । कृष्णसारो बालपत्रे शिंशपायां तु योषिति ॥ ४२३ ॥ Śivakoṣa 22.4.423
  • शब्दरत्नावली परिस्तुतापरिस्तुता स्याद्वारुण्यां स्त्रियां स्यन्देऽभिधेयवत् । पञ्चगुप्तः कच्छपे स्याच्चार्वाकदर्शने पुमान् ॥ प्रजापतिर्ना भूपाले दक्षादौ च विधातरि । प्रतिपत्तिश्च संप्राप्तौ प्रबोधे गोरवेऽपि च ॥ Śabdaratnāvalī 7.16.168
  • तन्त्राभिधान टट-ष्टङ्कारः कपाली च सोमजा खेचरो ध्वनिः । मुकुन्दो विनदा पृथ्वी वैष्णवी वारुणी नवः ॥ ८९ ॥ Tantrābhidhāna 2.28.89
  • तन्त्राभिधान ननो गर्जिनी क्षमा सौरिर्वारुणी विश्वपावनी । मेषश्च सविता नेत्रं दन्तुरो नारदोऽञ्जनः ॥ ११७ ॥ Tantrābhidhāna 2.37.117
  • तन्त्राभिधान लखड्गी नादोऽमृतं देवी लवणं वारुणी पतिः । शिखा वाणी क्रिया माता भामिनी कामिनीप्रिया ॥ १४९ ॥ Tantrābhidhāna 2.45.149
  • तन्त्राभिधान ववो बालो वारुणी सूक्ष्मा वरुणो मेदसंज्ञकः । खड्गीशो ज्वालिनी वक्षः कलसं ध्वनिवाचकः ॥ १५१ ॥ Tantrābhidhāna 2.46.151