यूथ
yūthaक्ली · neut.In 15 kośas: 17 synonym verses, 4 as a nānārtha head word.
संघाते प्रकरौघवारनिकरव्यूहाः समूहश्चयःसंदोहः समुदायराशिविसरव्राताः कलापो व्रजः ।कूटं मण्डलचक्रवालपटलस्तोमा गणः पेटकंवृन्दं चक्रकदम्बके समुदयः पुञ्जोत्करौ संहतिः ॥ १४११ ॥समवायो निकुरम्बं जालं निवहसंचयौ ।जातं तिरश्चां तद्यूथं संघसार्थौ तु देहिनाम् ॥ १४१२ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 6 कु (wrong syllable)
genderक्लीneut.
genderपुंक्लीm. n.
निकरनिकायनिवहविसरव्रजपुञ्जसमूहसञ्चयाः,समुदयसार्थयूथनिकुरम्बकदम्बकपूगराशयः ।चयसमवायवृन्दसन्दोहसमाजवितानसंहति-प्रकरघनौघसंघसंघातव्रातकुलोत्कराः स्मृताः ॥ ६८६ ॥
metre not recognised
genderक्लीneut.
ईषार्थदन्तपर्याय उग्रपर्यायदन्तके ।स्त्रियां समूहे घटना घटा यूथं नपुंसकम् ॥ १६२ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
गूथयूथमोथतीर्थपुलिन्दानां ततः पुनः ।ककुदाम्बुदयोः कुन्दपदयोः ककुदस्य च ॥ १६१ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 4 थ (wrong syllable)
genderपुंक्लीm. n.
कुलं सजातिभिर्यूथं तिरश्चां पुंनपुंसकम् ।समजस्तु पशूनां स्यात्समाजस्त्वन्यदेहिनाम् ॥ २५ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंक्लीm. n.
ऐरावतं पारत-लोहिते चशुद्धान्त-वृत्ते धृत-दैवते च ।द्यूतं वियूथं च वरूथ-गूथेप्रस्थं तथा प्रोथ-सतीर्थ-यूथः ॥ ४८ ॥
इन्द्रवज्रा
genderपुंक्लीm. n.
एते शब्दाः पुंस्युक्ताः । अयं दर्पणः आदर्शः । मृदङ्गो मुरजः । जठरः कुक्षिः । कुन्तः प्रासः । कुतपः शस्त्रं कालविशेषश्च । धूमो वह्निसम्भवः । एते पुंसि भवन्ति । अयं व्रातः सङ्घः । हृदः सरः । दण्ड आज्ञा लकुटश्च । अङ्कुशः शृणिः । कटाक्षः अपाङ्गदृष्टिः । सङ्ग्रामो युद्धम् । विटपो लतागुल्मः ।पामा स्त्रियां निगदिता पुंसि वेमा कुणपकूर्चौ च ।कन्दरयूथप्रोथाश्च वंशरेणुध्वजाश्चैव ॥ ७३ ॥
metre not recognised
genderपुंmasc.
राशिर्विस[र]पुञ्जौ च संदोहो व्यूहपेटके ।उत्करः समवायोऽपि यूथं तिर्यग्गणे मतम् ॥ ३०५ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
निवातप्रयुते वृत्तं लोहितं क्ष्वेडितं शतम् ।शुद्धान्तपलितौ प्रस्थं द्वियूथं प्रोथमेव च ॥ १४० ॥
अनुष्टुप्
genderपुंक्लीm. n.
ऐरावतं दैवतमक्षतं चहस्तोपवीतव्रतपुस्तबुस्तम् ।द्यूतायुतध्वान्तवसन्तयूथ-वरूथगूथानि मुहूर्ततीर्थे ॥ १४१ ॥
उपजातिः
genderपुंक्लीm. n.
समूहः पुञ्जितश्चैव सजातीयगणे स्मृतः ।यूथं तिर्यग्जातिवृन्दे समजः पशुसंहतौ ॥ ७३ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
राशिः पुञ्जोत्करौ कूटं जातं यूथं भरः कुलम् ।ग्रामो वर्गः समाहारो निकायो निचयोऽपि च ॥ ८७ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
खगव्राते तु यूथं स्यात् सङ्घः सार्थश्च देहिनाम् ।सजातीनां कुलं तेषां निकायस्तु सधर्मिणाम् ॥ २५६६ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
वर्गः समानार्थगणैर्घटासार्थो तु जन्तुभिः ।कुलं सजातीयगणैः यूथं तिर्यग्गणैरपि ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
तिरश्चां तु कुलं यूथमस्त्रियामथ जन्तुभिः ।सजातीयैः सार्थवर्गौ कूटोऽस्त्री राशिरुत्करः ॥ ८३० ॥
अनुष्टुप्
genderपुंक्लीm. n.
बृन्दे तिरश्चां यूथोऽस्त्री निकायस्तु सधर्मणाम् ।संघसार्थौ तु जन्तूनां वर्गस्तु सदृशां गणे ॥ ४ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंक्लीm. n.
आस्थावलम्बस्थितियत्नवाञ्छा-सूक्ता च संस्था स्थितिनाशतौल्ये ।व्यक्तौ च यूथं तु गणे तिरश्चांबृंहेऽस्त्रियां स्त्री कुसुमप्रभेदे ॥ ९९ ॥
इन्द्रवज्रा
भवेत्कणायां च कुरण्टके चतीर्थं मखोपायवधूरजः सु ।क्षेत्रे गुरौ मन्त्रिणि चावतारेमार्गे जले चर्षिगणेन जुष्टे ॥ १०० ॥
उपजातिः
doubtful
युद्धस्तु शत्रौ सङ्ग्रामे ना योद्धरि तु स त्रिषु ।यूथमस्त्री तिरश्चां स्याद् बृन्दे यूथी पुनः स्त्रियाम् ॥ १०६९ ॥
अनुष्टुप्
meaningsबृन्द