पीथ
pīthaपुं · masc.In 9 kośas: 15 synonym verses, 5 as a nānārtha head word.
सूर्ये वाजी लोकबन्धुर्भानेमिर्भानुकेसरः ।सहस्राङ्को दिवापुष्टः कालभृद्रात्रिनाशनः ॥ ७ ॥पपीः सदागतिः पीतुः सांवत्सररथः कपिः ।दृशानः पुष्करो ब्रह्मा बहुरूपश्च कर्णसूः ॥ ८ ॥वेदादयः खतिलकः प्रत्यूषाण्डं सुरावृतः ।लोकप्रकाशनः पीथो जगद्दीपोऽम्बुतस्करः ॥ ९ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
अग्नौ वमिर्दीप्रः समन्तभुक् ॥ १६६ ॥पर्परीकः पविर्घासिः पृथुर्घघरिराशिरः ।जुहुराणः पृदाकुश्च जुषाकुर्हवनो हविः ॥ १६७ ॥घृतार्चिर्नाचिकेतश्च प्रेष्ठो वञ्चतिरञ्चतिः ।भुजिर्भरथपीथौ च स्वनिः पवनवाहनः ॥ १६८ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
वनं पवित्रममृतं कंवलं कं कुलीनसम् ।पानीयं पिप्पलं पीथं पातालं सर्वतोमुखम् ॥ ९ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
कालोऽपष्ठुर्जहोदिष्टोऽनेहाः पीथो मतिस्तिथः ।आमतिः समयः पीयुरथ वास्रस्तु वासरः ॥ १ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
घृणिः पीथः प्रतिदिवाऽहर्नटो धरुणोऽपि च ।खद्योतो वरुणः शूरो विश्वप्साः पद्मलाञ्छनः ॥ ४ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
सप्ताश्वो मिहिरश्च शूर-महिरौ पीथो द्युवा दर्शतःभासन्तः सहुरिर्भुवन्यु-तपुषौ पूषा च दोषान्तकृत् ।हंसो हेलिरहर्पतिर्ग्रहपतिः स्याद्भापतिर्गोपतिः ।स्यूनोऽन्नः किरणोंऽशुमान्कमलिनीकान्तो भगोऽहस्करः ॥ २९ ॥
शार्दूलविक्रीडितम्
genderपुंmasc.
स्त्रियामापो वारो बहुषु सलिलं वारि सरिलंजलं पाथः पीथं दकमुदकमम्भोऽम्बु च पयः ।कबन्धं कं पाथं घृतममृतमर्णो जनहितंकृपीटं पानीयं जलदकुसुमं पावन-वने ॥ १ ॥
शिखरिणी
genderक्लीneut.
तीक्ष्णांशुररुणस्त्वष्टा [10] विकर्तननभोऽध्वगौ ।पीथस्त्रयीतनश्चैव विरोचनविभाकरौ ॥ ९० ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
पीथोऽनिलसखो हव्यभुग्घविरशनो हविः ।हवनो हव्यवाहश्च हव्याशनो हुताशनः ॥ १९२३ ॥
metre not recognisednearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 2 ग्घ (wrong syllable); pāda 4, syllable 3 श (wrong syllable)
genderपुंmasc.
प्रतिदिवा प्रतिदिवो ज्योतिः पीथ इनोऽपि च ।एते सूर्यस्य पार्श्वस्था दण्डपिङ्गलमाठरा ।अरुणः काश्यपिः सूरसूतोऽनूरुस्तथाश्मनः ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderपुंmasc.
दिनमणिहरिहेलिब्रध्नभाकोषभाभृ-दरथिखगपतङ्गेनाद्रयः सप्तसप्तिः ।मिहिरमहिरपीथाः कालकृत्पद्मपाणिःखमणिररुणशूरावंशुमानंशुमाली ॥ १८ ॥
मालिनी
genderपुंmasc.
पीथः पीयुस्तिथश्चाऽथ वास्रो व्युष्टांशके दिनम् ।उषा प्रभातं गोसर्गः सायोऽत्सूरौ विकालके ॥ २२ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
सृदाकुर्भरथः पीथो जुहुराणेषिराशिराः ।तेजोऽप्पित्तमपांपित्तं स्वाहाग्नायी च तत्प्रिया ॥ १९ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
घृतमाज्यं हविः सर्पिः कौंभं त्वाज्यं दशाब्दिकम् ।हैयंगवीनं पीथं च नवनीतं च तक्रजम् ॥ १३८ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
पयो दुग्धं च पीथं च स्तन्यं पुंसवनं सरम् ।गव्यं ज्येष्ठं मधु क्षीरं योग्यं सोमरसोद्भवम् ॥ १४५ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
बालपेयघृते तु स्यादन्ये तु नवनीतके ।अग्नौ च पीतिस्त्वश्वे द्वे क्रियायां पिबतेः स्त्रियाम् ॥ ७७९ ॥
अनुष्टुप्
doubtful
पीथः पुंसि भास्करेऽग्नौ सलिले तु न पुंसकम् ।पृथुरग्नौ नृपे पुंसि निपुणे महति त्रिषु ॥त्वक्पत्रीकृष्णजिराहिफेणेषु च भवे स्त्रियाम् ।प्रोथोऽस्त्री वाजिघोणायां कटे ना पथिके त्रिषु ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 4 सि (wrong syllable)nearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 6 जि (wrong syllable)