वर्धमान
vardhamānaपुं · masc.In 15 kośas: 18 synonym verses, 7 as a nānārtha head word, 2 as a meaning of another word.
अरिष्टनेमिस्तु नेमिर्वीरश्चरमतीर्थकृत् ।महावीरो वर्धमानो देवार्यो ज्ञातनन्दनः ॥ ३० ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
शालाजीरो वर्धमानः शरावः कोशिका पुनः ।मल्लिका चषकः कंसः पारी स्यात्पानभाजनम् ॥ १०२४ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
नारायणे तीर्थपादः पुण्यश्लोको वलिंदमः ।उरुक्रमोरुगायौ च तमोघ्नः श्रवणोऽपि च ॥ ६३ ॥उदारथिर्लतापर्णः समुद्रः पांसुजालिकः ।चतुर्व्यूहो नवव्यूहो नवशक्तिः प्रगण्डजित् ॥ ६४ ॥द्वादशमूलः शतको दशावतार एकदृक् ।हिरण्यकेशः सोमोऽहिस्त्रिधामा त्रिककुन्त्रिपात् ॥ ६५ ॥मानंजरः पराविद्धः पृश्निगर्भोऽपराजितः ।हिरण्यनाभः श्रीगर्भो वृषोत्साहः सहस्रजित् ॥ ६६ ॥उर्ध्वकर्मा यज्ञधरो धर्मनेमिरसंयुतः ।पुरुषो योगनिद्रालुः खण्डास्यः शलकाजितौ ॥ ६७ ॥कालकुण्ठो वरारोहः श्रीकरो वायुवाहनः ।वर्धमानश्चतुर्दंष्ट्रो नृसिंहवपुरव्ययः ॥ ६८ ॥कपिलो भद्रकपिलः सुषेणः समितिंजयः ।क्रतुधामा वासुभद्रो बहुरूपो महाक्रमः ॥ ६९ ॥विधाताधार एकाङ्गो वृषाक्षः सुवृषोऽक्षजः ।रन्तिदेवः सिन्धुवृषो जितमन्युर्वृकोदरः ॥ ७० ॥बहुशृङ्गो रत्नबाहुः पुष्पहासो महातपाः ।लोकनाभः सूक्ष्मनाभो धर्मनाभः पराक्रमः ॥ ७१ ॥पद्महासो महाहंसः पद्मगर्भः सुरोत्तमः ।शतवीरो महामायो ब्रह्मनाभः सरीसृपः ॥ ७२ ॥वृन्दाङ्कोऽधोमुखो धन्वी सुधन्वा विश्वभुक्स्थिरः ।शतानन्दश्चरुश्चापि यवनारिप्रमर्दनः ॥ ७३ ॥यज्ञनेमिर्लोहिताक्ष एकपाद्द्विपदः कपिः ।एकशृङ्गो यमकील आसन्दः शिवकीर्तनः ॥ ७४ ॥शद्रुर्वंशः श्रीवराहः सदायोगी सुयामुनः ।
metre not recognisednearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 य (wrong syllable)nearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 सि (wrong syllable)nearly अनुष्टुप्: pāda 3, syllable 6 म (wrong syllable)
तीर्थपादपुंपुण्यश्लोकपुंवलिंदमपुंउरुक्रमपुंउरुगायपुंतमोघ्नपुंश्रवणपुंउदारथिपुंलतापर्णपुंसमुद्रपुंपांसुजालिकपुंचतुर्व्यूहपुंनवव्यूहपुंनवशक्तिपुंप्रगण्डजित्पुंद्वादशमूलपुंशतकपुंदशावतारपुंएकदृश्पुंहिरण्यकेशपुंसोमपुंअहिपुंत्रिधामन्पुंत्रिककुद्पुंत्रिपाद्पुंमानंजरपुंपराविद्धपुंपृश्निगर्भपुंअपराजितपुंहिरण्यनाभपुंश्रीगर्भपुंवृषोत्साहपुंसहस्रजित्पुंऊर्ध्वकर्मन्पुंयज्ञधरपुंधर्मनेमिपुंअसंयुतपुंपुरुषपुंयोगनिद्रालुपुंखण्डास्यपुंशलकपुंअजितपुंकालकुण्ठपुंवरारोहपुंश्रीकरपुंवायुवाहनपुंवर्धमानपुंचतुर्दंष्ट्रपुंनृसिंहवपुस्पुंअव्ययपुंकपिलपुंभद्रकपिलपुंसुषेणपुंसमितिंजयपुंक्रतुधामन्पुंवासुभद्रपुंबहुरूपपुंमहाक्रमपुंविधातृपुंआधारपुंएकाङ्गपुंवृषाक्षपुंसुवृषपुंअक्षजपुंरन्तिदेवपुंसिन्धुवृषपुंजितमन्युपुंवृकोदरपुंबहुशृङ्गपुंरत्नबाहुपुंपुष्पहासपुंमहातपस्पुंलोकनाभपुंसूक्ष्मनाभपुंधर्मनाभपुंपराक्रमपुंपद्महासपुंमहाहंसपुंपद्मगर्भपुंसुरोत्तमपुंशतवीरपुंमहामायपुंब्रह्मनाभपुंसरीसृपपुंवृन्दाङ्कपुंअधोमुखपुंधन्विन्पुंसुधन्वन्पुंविश्वभुज्पुंस्थिरपुंशतानन्दपुंचरुपुंयवनारिप्रमर्दनपुंयज्ञनेमिपुंलोहिताक्षपुंएकपाद्पुंद्विपदपुंकपिपुंएकशृङ्गपुंयमकीलपुंआसन्दपुंशिवकीर्तनपुंशद्रुपुंवंशपुंश्रीवराहपुंसदायोगिन्पुंसुयामुनपुं
genderपुंmasc.
अरिमेदो विट्खदिरे कदरः खदिरे सिते ।सोमवल्कोऽप्यथ व्याघ्रपुच्छगन्धर्वहस्तकौ ॥ ५० ॥एरण्ड उरुबूकश्च रुचकश्चित्रकश्च सः ।चञ्चुः पञ्चाङ्गुलो मण्डवर्धमानव्यडम्बकाः ॥ ५१ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 वि (wrong syllable)
genderपुंmasc.
स्वस्तिको वर्धमानश्च नन्द्यावर्तादयस्तथा ।विच्छन्दकविशेषाः स्युरमी भूपतिवेश्मनाम् ॥ ३०५ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
कटाहः कर्परो ज्ञेयो भृङ्गारः कनकालुका ।शालाजिरो वर्धमानः शरावः स्मर्यते बुधैः ॥ ३१५ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
पञ्चाङ्गुलो वर्धमानो डिम्बो वातारिरप्यसौ ।सितस्तूत्तानपत्रोऽयं गन्धर्वो दीर्घदण्डकः ॥ ३७ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
गन्धमादनपिधानचन्दन-द्वीपिनाशनवितानयौवनम् ।वर्धमानशतमानहायन-स्तेनवस्नशयनानि गृञ्जनम् ॥ ५१ ॥
रथोद्धता
genderपुंक्लीm. n.
सन्मतिर्महतिर्वीरो महावीरोऽन्त्यकाश्यपः ।नाथान्वयो वर्धमानो यत्तीर्थमिह साम्प्रतम् ॥ ११५ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
त्रयोदशानामेकस्मिन् राजिलाह्वयभागिनाम् ।पूर्ववत् स्यात् समासादि वर्धमानस्तु पुन्नपोः ॥ ५३४ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंक्लीm. n.
मन्था मन्थस्य विष्कम्भे मञ्जीरकुटरावपि ।शरावे वर्धमानोऽपि तथा शालाजिरोऽप्यसौ ॥ ३०१ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
समानो वर्धमानश्च विमाननिधने अपि ।हायनस्थानयानानि वस्नोद्यानासनानि च ॥ १४५ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंक्लीm. n.
वर्धमानः शरावश्च शालाजीरोऽपि कथ्यते ।
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 3 च (wrong syllable)
genderपुंmasc.
गन्धर्वहस्तको मुण्डो व्यडम्बको व्यडम्बनः ।रुवूको रूवुकश्चैव वर्द्धमानश्च चित्रकः ॥ २०५१ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 3 म्ब (wrong syllable)
genderपुंmasc.doubtful
अथ भूपालभवनमस्त्री सौधं सुधामयम् ।उयारीति च विख्याते उपकार्योपकारिका ॥नन्द्यावर्तः स्वस्तिकः स्यात् सर्वतोभद्रचित्रकौ ।विच्छन्दको वर्धमानस्तारामण्डल इत्यपि ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
समौ करङ्ककरकौ विधानं स्यादुदञ्चनम् ।शालाजिरो वर्धमानः शरावं पुंनपुंसकम् ॥ ८९९ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
हेमशंखः शतावर्ती मनुसात्वतवारिशाः ।वर्द्धमानः सतानन्दो जगन्नाथः सुयामुनः ॥ ३२ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.doubtful
घटी पारी कपाली तु त्रयी घोलश्च कर्परः ।शालाजिरो वर्धमानः शरावोऽस्त्री दृतिस्तु ना ॥ ५९ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
शरावे स्यात् तु पुल्लिँङ्ग एरण्डे नृपवेश्मनाम् ।विच्छन्दकप्रभेदे चाप्येधमाने पुनस्त्रिषु ॥ ५३५ ॥
अनुष्टुप्
doubtful
ललाम स्याद्ध्वजे शृङ्गे प्रभावे च तुरङ्गमे ।प्रधाने लाञ्छने पुण्ड्रे वालधौ भूषणेऽपि च ।लाङ्गली रेवती कान्ते नारिकेलद्रुमे पुमान् ।…वञ्चकव्याघ्रगन्धमार्जारकेषु च ।वर्द्धमानः पशुविष्णुशरावैरण्डसूरिषु ।विस्मापनः स्मरे पूर्यां गन्धर्वे कुहनेऽपि च ॥विसर्जनं परित्यागदानसंप्रेरणेषु च ।विरोचनोऽग्निसूर्येन्दुप्रह्लादतनयेषु च ॥विहेठनं मर्दने स्याद् हिंसायाञ्च विडम्बने ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 6 शु (wrong syllable)
doubtful
वर्धमान as a meaning in nānārtha verses
- शिवकोष चुञ्चुचुञ्चु शाके वर्धमाने चोचं त्वचि गुडत्वचि । दाक्षिणात्यफले तालफले च नवनीतके ॥ ९९ ॥ Śivakoṣa 5.1.99
- शिवकोष हस्तिपर्णहस्तिकर्णं कररुहे रक्तैरण्डे तु न स्त्रियाम् । हस्तिपर्णो वर्धमानगुह्यबीजकयोः पुमान् ॥ १७४ ॥ Śivakoṣa 11.3.174