हस्तिन्
hastinपुं · masc.In 19 kośas: 22 synonym verses, 5 as a nānārtha head word, 19 as a meaning of another word.
हस्ती मतङ्गजगजद्विपकर्यनेकपा मातङ्गवारणमहामृगसामयोनयः ।स्तम्बेरमद्विरदसिन्धुरनागदन्तिनो दन्तावलः करटिकुञ्जरकुम्भिपीलवः ॥ १२१७ ॥इभः करेणुर्गर्जोऽस्य स्त्री धेनुका वशापि च ।
metre not recognisednearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 3 नु (wrong syllable)
genderपुंmasc.
हस्त्यश्वरथपादातं सेनाङ्गं स्याच्चतुष्टयम् ॥ ३३ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
दन्ती दन्तावलो हस्ती द्विरदोऽनेकपो द्विपः ।मतङ्गजो गजो नागः कुञ्जरो वारणः करी ॥ ३४ ॥इभः स्तम्बेरमः पद्मी यूथनाथस्तु यूथपः ।
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
संज्ञा हयाश्च तुरगा सप्तागमुनयोऽपि च ।अष्टानीं वसुनागेभहस्तीदन्त्यष्टकुञ्जराः ॥ २५ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
हस्त्यश्वरथपादातं सेनाङ्गं स्याच्चतुष्टयम् ।षडङ्गं भारिकस्वाभ्यां वारदैशिकयोद्धृभिः ॥ १२० ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
विमानेऽथ वराङ्गः स्याद्वारणो मृग इत्यपि ।हस्ती दन्तावलो दन्ती सिन्धुरो दीर्घमारुतः ॥ १४२ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
हस्ती करञ्जः शार्ङ्गेष्ठा विषघ्नी मदहस्तिनी ।अङ्गारवल्ली काकघ्नी मधुमत्ता वसादिनी ॥ १८५ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
बलस्थितिर्निवेशं स्याच्छिबिरं च नपुंसके ।हस्त्यश्व-रथ-पादातं सेनाङ्गं स्याच्चतुष्टयम् ॥ ८२ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
हस्तीभो द्विपिबो द्विपो द्विरदनो नागः करी [111b] पुष्करीपद्मी पेचकि-पीलु-कुम्भि-करटि-स्तम्बेरमानेकपाः ।मातङ्गश्च मतङ्गजः सुरगजो दन्ती च दन्तावलोवेतण्डश्च मितंगमोऽपि जलकाङ्क्षः सिन्धुरश्चन्दिरः ॥ ८३ ॥
शार्दूलविक्रीडितम्metre not read in every line
genderपुंmasc.
हस्त्यश्वरथपादातं बलं स्याच्चतुरङ्गकम् ।कुम्भो मतङ्गजो हस्ती दन्ती कुम्भी करी रदी ॥ १६४ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
गजो मतङ्गजो हस्ती वारणोऽनेकपः करी ।दन्ती स्तम्बेरमः कुम्भी द्विरदेभमितङ्गमाः ॥ ८८ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
झिल्लीका झिल्लिका भृङ्गारिका वर्षकरी पुनः ।हस्ती मतङ्गजो नागो मातङ्गो वारणः करी ॥ १३३ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
कुञ्जरो वारणो नागो हस्ति स्तम्बेरमो द्विपः ।इभः पद्मी सामयोनिः पीलुः कुम्भी महामृगः ॥ १२७ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
द्वीपी व्याघ्रश्चित्रकायः शार्दूलः शरभोऽष्टपाद् ।गजो मतङ्गजो हस्ती मातङ्गः कुञ्जरः करी ॥ १५३ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
हस्तिनः शिरसि दन्तौ दंष्ट्रा शुनवराहयोः ।मेघो मत्स्यो भुजङ्गमो वेणुर्मौक्तिकयोनयः ॥ १८५३ ॥
metre not recognisednearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 6 सि (wrong syllable); pāda 3, syllable 7 ङ्ग (wrong syllable)
genderपुंmasc.
हस्ती दन्ती जटी नागो महाकायो महामदः ।इभः कुम्भी जलाकाङ्क्षः सिन्धुरः षष्टिहायनः ॥ २१९९ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
हस्तिनोऽश्वाः रथाः पत्तिव्रजाः सेनाङ्गमुच्यते ।हस्तीमतङ्गमातङ्गमतङ्गजगजद्विपाः ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
मातङ्गः करटीभवारणकरिस्तम्बेरमानेकपाःशुण्डालद्विपहस्तिनागमदमुक्शूर्पश्रवःकुजराः ।वेतण्डद्विरदौ महाबलगजौ दन्तावलः सिन्धुरःपद्मी सामभवो रदी च करिणः कुम्भौ शिरःपिण्डकौ ॥ ६९८ ॥
शार्दूलविक्रीडितम्metre not read in every linenearly शार्दूलविक्रीडितम्: pāda 2, syllable 17 कु (wrong syllable)
genderपुंmasc.
अन्तःपुराङ्गनास्वन्तःपुरिका अवरोधिकाः ।सेनाङ्गं रथहस्त्यश्वपादातं स्याच्चतुर्विधम् ॥ १३१२ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
हस्ती महामृगः पीलुः सिन्धुरो दीर्घमारुतः ।राजीवो जलकाङ्क्षश्च निर्झरः करटी कटी ॥ ३३ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
क्षान्तिवादी हस्ती च कुन्थुश्चेत्येवमादयः ॥ ५ ॥
genderपुंmasc.
इभो मतंगजो हस्ती दन्ती कुंभी करी रदी ।स्तंबेरमो गजो गर्जो द्विरदोऽनेकपो द्विपः ॥ ६० ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
हस्ती चुतकावेणौ ? स्यात्स्त्रीभेदे चापि हस्तिनी ।नलिनी स्यात्सप्तमा गंगा पद्मे चापि सरोवरे ॥
metre not recognisednearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 का (wrong syllable)
meaningsचुतकावेणु
धनुर्मकरकुम्भानां क्रमाद्द्वादशराशिनि ।ध्वजधूममृगेन्द्राणां श्वोक्षरासभहस्तिनाम् ॥ १० ॥
अनुष्टुप्
meanings
षट्पदेऽथ स्त्र्यन्तरे स्त्री कामशास्त्रेषु विश्रुते ।हस्तिनी हास्तिनपुरेऽप्यथ पुंसि हली भवेत् ॥ १५८७ ॥
अनुष्टुप्
meaningsषट्पद
शर्वर्यास्तु हरिद्रायां प्रियंगुव्रततौ स्त्रियाः ।ध्वजधूममृगेन्द्राणां श्वोक्षरासभहस्तिनाम् ॥ ५ ॥
अनुष्टुप्
meanings
हस्तिन् as a meaning in nānārtha verses
- धरणिकोश सिन्दूरतिलकसिन्दूरतिलको हस्ती सिन्दूरतिलकाः स्त्रियः । मातुलपुत्रको धूर्तफ[10]ले मातुलकात्मजे ॥ Dharaṇikośa 1.2.64
- कोषकल्पतरु कालिङ्गभूकर्कारौ हस्तिनि सर्पे कालिङ्गो ना कर्कट्यां स्त्री । हेमाङ्गः[265a]स्याद्ब्रह्मणि तार्क्ष्ये हालाङ्गोऽयं रोहितकूर्मे ॥ २४ ॥ Koṣakalpataru 6.3.24
- कोषकल्पतरु वीतप्रीतं पुनः स्याद्धृषिते च[287a]मर्म- ण्यसारहस्त्यश्वमुखेषु वीतम् । सृणीक्रियायामथ भीतमाहु- र्भये भयेनापि युतेऽन्यलिङ्गम् ॥ १४ ॥ Koṣakalpataru 6.16.14
- कोषकल्पतरु कञ्जार[57b] सोपाने च तथैव हस्तिनखके शालारमुक्तं बुधैः कञ्जारो रविधातृहस्तिषु मुनौ कुक्षौ मयूरेऽपि च । कोषाम्भोनिधिपारगैस्तु कनकालौ पुंसि विज्ञैर्मतो भृङ्गारोऽप्यथ स स्त्रियां निगदितो ज्ञैर्झिल्लिकायामपि ॥ ५२ ॥ Koṣakalpataru 6.27.52
- नानार्थार्णवसंक्षेप इभ्यइभ्य आढ्ये त्रिषु स्त्री तु हस्तिवातिङ्गनेऽथ तत् । इद्धं स्यादातपे क्ली त्रिर्दीपिते स्त्री त्विडा गवि ॥ ८६ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.5.86
- नानार्थार्णवसंक्षेप कपिक्ली जलेऽथ कपिः पुंसि सहस्रकिरणेऽपि च । ऋषिभेदे तथैव स्याद् द्वे तु वानरहस्तिनोः ॥ १६२ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.5.162
- नानार्थार्णवसंक्षेप कूचस्त्री तु चित्रकराणां स्यात् कूर्ची लेखनसाधने । कूचो द्वे हस्तिनि स्त्री तु कूची कैश्चन वर्णिता ॥ २५६ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.5.256
- नानार्थार्णवसंक्षेप पपीपपीस्तु सूर्ये रश्मौ च ना हस्तिनि तु स द्वयोः । पटुः पुंसि पटोल्याख्यवल्लीजातौ रसान्तरे ॥ ७३२ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.5.732
- नानार्थार्णवसंक्षेप भृमिद्वयोस्तु हस्तिनि त्रिस्तु भेरवाक् कातरेऽथ सः । स्त्रियां स्याद्दुन्दुभौ भेरी भे(लु ? ल)}स्तु त्रिषु कातरे ॥ ९१९ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.5.919
- नानार्थार्णवसंक्षेप अर्पिषक्लीबमन्ये पुनः प्राहुर्हस्तिनि द्वे अथो नपि । लाजेष्वभ्योषमाहान्यः साज्याम्भःपेयसक्तुषु ॥ १०३ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 4.103
- नानार्थार्णवसंक्षेप अङ्गषपुमांसमङ्गषस्तु द्वे पक्षिजातौ च हस्तिनि । धनञ्जयस्त्विमं प्राह पुमांसं हस्तवाचकम् ॥ १०४ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 4.104
- नानार्थार्णवसंक्षेप चन्दिरना तु चन्द्रे हस्तिनि तु द्वयोः पुंसि तु चङ्कुरः । रथे भगाङ्कुरे च द्वे पुनर्दैत्येऽथ चङ्क्रमः ॥ ७१२ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 4.712
- नानार्थार्णवसंक्षेप दर्दुरवाद्यभेदे दण्डरूपेऽथो दण्डयितरि त्रिषु । अथ स्याद्दर्दुरो भेके द्वयोः पुंसि तु हस्तिनः ॥ ९०२ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 4.902
- नानार्थार्णवसंक्षेप मदारमदारो हस्तिनि त्रि स्यादलसेऽथ नृलिङ्गकः । एकाहक्रतुभेदे स्यान्मरायोः मूत एव च ॥ १३५२ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 4.1352
- नानार्थार्णवसंक्षेप मार्जारकाद्रङ्गसंज्ञे त चाहुर्मृगज्ञाश्चमराकृतिम् । कस्तूरिकामृगस्यापि स्यादण्डे द्वे तु हस्तिनि ॥ १४०६ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 4.1406
- परमानन्दीयनाममाला करेणुकृपीटं तूदरे नीरे करजो नखवृक्षयोः । करेणुर्हस्तिहस्तिन्योः कर्णिकारद्रुमेऽपि च ॥ १२७ ॥ Paramānandīyanāmamālā 5.7.127
- शब्दरत्नावली पातुकपताका स्यात् वैजयन्त्यां सौभाग्यनाटकाङ्गयोः । पातुकः पातशीले स्यात् प्रपाताम्बुनि हस्तिनि ॥ Śabdaratnāvalī 7.1.99
- शब्दरत्नावली नाराचनमुचिर्दैत्यभेदे स्यात् तथा कुसुमसायके । नाराचो लोहबाणाम्बुहस्तिनोस्तेषनीषु च(?) ॥ Śabdaratnāvalī 7.6.13
- तन्त्राभिधान त----------------------------------- वामपादादिकस्तीव्रो हस्त्यश्वतरलोऽङ्घ्रिकः । नीलकोऽप्यर्थको धाता तडित् तु ता-र्णको मतः ॥ ३३ ॥ Tantrābhidhāna 6.33