कोविद्यास्थानम् · कोशाःVidyāsthāna Kośa · kosha.sanskrit.site

वशा

vaśāस्त्री · fem.

In 15 kośas: 33 synonym verses, 7 as a nānārtha head word, 2 as a meaning of another word.

अभिधानचिन्तामणि Abhidhānacintāmaṇi · हेमचन्द्राचार्य मर्त्यकाण्डः Abhidhānacintāmaṇi 3.212 · p. 23
कुल्यः कुलीनोऽभिजातः कौलेयकमहाकुलौ ॥ ५०२ ॥जात्यो गोत्रं तु संतानोऽन्ववायोऽभिजनः कुलम् ।अन्वयो जननं वंशः स्त्री नारी वनिता वधूः ॥ ५०३ ॥वशा सीमन्तिनी वामा वर्णिनी महिलाबला ।योषा योषिद्विशेषास्तु कान्ता भीरुर्नितम्बिनी ॥ ५०४ ॥प्रमदा सुन्दरी रामा रमणी ललनाङ्गना ।
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
अभिधानचिन्तामणि Abhidhānacintāmaṇi · हेमचन्द्राचार्य पञ्चेन्द्रियाः Abhidhānacintāmaṇi 4.9.2 · p. 47
हस्ती मतङ्गजगजद्विपकर्यनेकपा मातङ्गवारणमहामृगसामयोनयः ।स्तम्बेरमद्विरदसिन्धुरनागदन्तिनो दन्तावलः करटिकुञ्जरकुम्भिपीलवः ॥ १२१७ ॥इभः करेणुर्गर्जोऽस्य स्त्री धेनुका वशापि च ।
metre not recognisednearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 3 नु (wrong syllable)
genderस्त्रीfem.
अभिधानचिन्तामणि Abhidhānacintāmaṇi · हेमचन्द्राचार्य पञ्चेन्द्रियाः Abhidhānacintāmaṇi 4.9.1266 · p. 49
पष्ठौही गर्भिणी वन्ध्या वशा वेहद्वृषोपगा ॥ १२६६ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
नामलिङ्गानुशासनम् Amarakośa · अमरसिंह क्षत्रियवर्गः Amarakośa 2.8.36
हास्तिकं गजता वृन्दे करिणी धेनुका वशा ॥ ३६ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
नामलिङ्गानुशासनम् Amarakośa · अमरसिंह वैश्यवर्गः Amarakośa 2.9.69
वशा वन्ध्यावतोका तु स्रवद्गर्भाथ सन्धिनी ।आक्रान्ता वृषभेणाथ वेहद्गर्भोपघातिनी ॥ ६९ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला) Abhidhānaratnamālā (Halāyudha) · हलायुध भूमिकाण्डम् Abhidhānaratnamālā (Halāyudha) 2.225 · p. 27
व्यालो दुष्टगजः प्रोक्तो हस्तिनी तु वशा स्मृता ।आधोरणा हस्तिपका हस्त्यारोहा निषादिनः ।गजाजीवास्तु शास्त्रज्ञैर्महामात्रा इति स्मृताः ॥ २२५ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला) Abhidhānaratnamālā (Halāyudha) · हलायुध भूमिकाण्डम् Abhidhānaratnamālā (Halāyudha) 2.269 · p. 32
वेहद्वृषभोपगता प्रष्ठौही गर्भिणी वशा बन्ध्या ।धेनुर्नवप्रसूता वष्कयणी प्रौढवत्सा स्यात् ॥ २६९ ॥
आर्या
genderस्त्रीfem.
हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला) Abhidhānaratnamālā (Halāyudha) · हलायुध भूमिकाण्डम् Abhidhānaratnamālā (Halāyudha) 2.482 · p. 55
genderस्त्रीfem.
कल्पद्रुकोशः Kalpadrukośa · केशव नरादिप्रकाण्डः Kalpadrukośa 1.4.23 · p. 22
काषायवसना रण्डा विशस्ता मुण्डमुण्डिता ।वृद्धा पलिक्नी पलिता वशा वश्या च जर्जरा ॥ २३ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
कल्पद्रुकोशः Kalpadrukośa · केशव क्षत्रियप्रकाण्डः Kalpadrukośa 1.6.147 · p. 105
शुण्डालः पिचिलश्चापि ध्वजोऽस्त्री चासुरः कपिः ।गम्भीरवेदी च करी करिणी धेनुका वशा ॥ १४७ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
कल्पद्रुकोशः Kalpadrukośa · केशव वैश्यादिप्रकाण्डः Kalpadrukośa 1.7.458 · p. 183
वृषोपगा स्रवद्गर्भा वतोका सन्धिनी वशा ।प्रजनोपसरौ कालः प्रस्रवासन्नकालके ॥ ४५८ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
कल्पद्रुकोशः Kalpadrukośa · केशव ब्रह्मप्रकाण्डः Kalpadrukośa 3.2.11 · p. 440
अदितिश्च दितिश्चापि दनुः कालादनायुषा ।सिंहिका च मुनिः क्रोधा वरिष्ठा सुरभिर्वशा ॥ ११ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ वनौषधिवर्गः Koṣakalpataru 2.3.4 · p. 201
genderस्त्रीfem.doubtful
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ वनौषधिवर्गः Koṣakalpataru 2.3.86 · p. 250
स्त्रीलिङ्गेऽत्र न कुञ्जरो निगदितो द्वंद्वे करेणुस्तथाहस्तिन्यामिह धेनुकापि च वशा तस्यां मनाका कचा ॥ ८६ ॥
शार्दूलविक्रीडितम्
genderस्त्रीfem.
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ वनौषधिवर्गः Koṣakalpataru 2.3.43 · p. 286
वशा वन्ध्यावतोका तु स्रवद्गर्भाथ संधिनी ।आक्रान्ता वृषभेणाथ वेहद्या हि वृषोपगा ॥ ४३ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ स्त्रीलिङ्गाधिकारः Koṣakalpataru 4.2.75 · p. 103
genderस्त्रीfem.
नाममालिका Nāmamālikā · भोज भूम्यादिनामधेयप्रकरणम् Nāmamālikā 3.88 · p. 19
चिरसूता बष्कयणी वशा वन्ध्या वृषस्वसा ।दुःखदोह्या तु वरटा सुखदोह्या तु सुव्रता ॥ ८८ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 ब (wrong syllable)
genderस्त्रीfem.
परमानन्दीयनाममाला Paramānandīyanāmamālā · मकरन्ददास तृतीयः परिच्छेदः Paramānandīyanāmamālā 3.135 · p. 69
द्विरदोऽनेकपाः स्तम्बेरमः सामज इत्यपि ।करेणुर्हस्तिनी धेनुका वशापि निगद्यते ॥ १३५ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
परमानन्दीयनाममाला Paramānandīyanāmamālā · मकरन्ददास तृतीयः परिच्छेदः Paramānandīyanāmamālā 3.175 · p. 73
तम्बा तम्पा रोहिणी च वर्णैर्भेदा ह्यनेकशः ।प्रष्ठौही गर्भिणी वन्ध्या वशा वेहद्वृषोपगा ॥ १७५ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
परमानन्दीयनाममाला Paramānandīyanāmamālā · मकरन्ददास चतुर्थः परिच्छेदः Paramānandīyanāmamālā 4.169 · p. 122
अन्ववायः कुलं गोत्रं संतानो जननं तथा ।अन्वयोऽभिजनश्चापि वंशो नार्यां वधूर्वशा ॥ १६९ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
पर्यायशब्दरत्न Paryāyaśabdaratna · धनञ्जयभट्ट मध्यमलोकसर्गः Paryāyaśabdaratna 2.287 · p. 61
हास्तिकं गजता वृन्दे धेनुका च वशा प्रिया ।कुम्भिमध्ये विदुः प्रोक्तो वमथुः करशीकरे ॥ २८७ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
शारदीयाख्यनाममाला Śāradīyākhyanāmamālā · हर्षकीर्ति अङ्गवर्गः Śāradīyākhyanāmamālā 2.1.3 · p. 20
genderस्त्रीfem.
सुशीलनाममाला Suśīlanāmamālā · विजयसुशीलसूरि मर्त्यविभागः Suśīlanāmamālā 4.786 · p. 113
genderस्त्रीfem.
सुशीलनाममाला Suśīlanāmamālā · विजयसुशीलसूरि पञ्चेन्द्रियजीवनामानि Suśīlanāmamālā 5.9.2203 · p. 361
करिणी हस्तिनी कर्णधारिणी धेनुका वशा ।गणिका वासिता चेति नामानि हि गजस्त्रियाः ॥ २२०३ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
सुशीलनाममाला Suśīlanāmamālā · विजयसुशीलसूरि पञ्चेन्द्रियजीवनामानि Suśīlanāmamālā 5.9.2285 · p. 371
वन्ध्या वशा च सा गौः स्यात् या न गर्भं दधाति वै ।वेहद्वृषोपगा याति गर्भं धारयितुं वृषम् ॥ २२८५ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
शब्दरत्नावली Śabdaratnāvalī · मथुरेश सिंहादिवर्गप्रकाशः Śabdaratnāvalī 3.5.150 · p. 93
अथ वश्या च वशगा वशा स्याद्वशकापि च ।कोटुवी कोटवी नग्ना नग्निका नग्नयोषिति ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
शब्दरत्नावली Śabdaratnāvalī · मथुरेश ब्रह्मवर्गप्रकाशः Śabdaratnāvalī 3.6.228 · p. 126
धेनुका वासिता वासा हस्तिनी करिणी वशा ।स तु गम्भीरवेदी स्याद् दुर्धरो योऽङ्कुशादपि ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
शब्दरत्नावली Śabdaratnāvalī · मथुरेश स्त्रीलिङ्गसङ्ग्रहः Śabdaratnāvalī 9.46 · p. 311
कङ्गर्गवेधुरासन्दी मोचिः सूचिर्गलन्तिका ।गण्डूषा फर्फरी पारी वालद्याद्या(?) लनीवशा ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
शब्दरत्नाकर Śabdaratnākara · वामनभट्ट-बाण चतुष्पदाध्यायः Śabdaratnākara 2.4.708 · p. 91
जानुदेशस्त्ववस्कारः शुण्डायां स्रोत इत्यपि ।कक्ष्या चूडा(षा?) वरत्रा स्याद्धेनुका करिणी वशा ॥ ७०८ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
शब्दरत्नाकर Śabdaratnākara · वामनभट्ट-बाण चतुष्पदाध्यायः Śabdaratnākara 2.4.750 · p. 96
प्रत्यब्दसूतिस्तु समांसमीनापरेष्टुका स्यात् प्रचुरप्रसूतिः ।काल्योपसर्या प्रजनेऽवतोकाप्रस्कन्दिगर्भाथ वशा तु वन्ध्या ॥ ७५० ॥
उपजातिः
genderस्त्रीfem.
वैजयन्ती Vaijayantī · यादवप्रकाश वनाध्यायः Vaijayantī 3.3.86 · p. 52
अग्निमन्थे हविर्मन्थोऽप्यरणिः पावको वशा ।गणिकार्यप्यथो देवताडे वेणी खरागरी ॥ ८६ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
वैजयन्ती Vaijayantī · यादवप्रकाश पशुसङ्ग्रहाध्यायः Vaijayantī 3.4.47 · p. 68
पष्ठौह्यन्या वशा वन्ध्या वेहद्गर्भोपघातिनी ।अवतोका स्रवद्गर्भा वत्सकामा तु वत्सला ॥ ४७ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
वैजयन्ती Vaijayantī · यादवप्रकाश भूताध्यायः Vaijayantī 4.4.4 · p. 173
स्त्री योषिल्ललना योषा वशा सीमन्तिनी वधूः ।वनिता महिला नारी तद्भेदास्तु नितंबिनी ॥ ४ ॥
अनुष्टुप्
genderस्त्रीfem.
नामलिङ्गानुशासनम् Amarakośa · अमरसिंह नानार्थवर्गः Amarakośa 3.3.217
वशा स्त्री करिणी च स्यात्दृग्ज्ञाने ज्ञातरि त्रिषु ॥ २१७ ॥
अनुष्टुप्
धरणिकोश Dharaṇikośa · धरणिदास शश्लोकः Dharaṇikośa 29.3.1 · p. 215
वशः प्रभुत्व आयत्त इच्छायत्तत्वयोर्विदुः ।वशाश्चतस्रो वन्ध्या गौः सुता नारी करेणुका ॥
अनुष्टुप्
कोषकल्पतरु Koṣakalpataru · विश्वनाथ शान्ताः Koṣakalpataru 6.30.2 · p. 364
स्त्रियां तु वन्ध्यासुतयोश्च नार्या-मिभ्यां सुरभ्यामपि संप्रदिष्टाद्वीपे तथा रामसुते च दर्भेयोक्त्रे कुशः स्याच्चरमे जले च ॥ २ ॥
उपजातिः
doubtful
नानार्थार्णवसंक्षेप Nānārthārṇavasaṃkṣepa · केशवस्वामिन् नानालिङ्गाध्यायः Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.5.1163 · p. 142
ह्रीबेरे क्ली वशा तु स्त्री वन्ध्यायां दुहितर्यपि ।स्त्रीमात्रे चेति केषाञ्चिन्मतमन्ये तु मन्वते ॥ ११६३ ॥
अनुष्टुप्
नानार्थार्णवसंक्षेप Nānārthārṇavasaṃkṣepa · केशवस्वामिन् नानालिङ्गाध्यायः Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.5.1164 · p. 142
वन्ध्यस्त्रियां वन्ध्यगव्यामित्यथो गजयोषिति ।अग्निमन्थाख्यवृक्षे ना त्वायत्तत्वप्रभुत्वयोः ॥ ११६४ ॥
अनुष्टुप्
doubtful
शब्दरत्नावली Śabdaratnāvalī · मथुरेश शान्ताः Śabdaratnāvalī 7.30.10 · p. 289
वशा योषासुतावन्ध्यास्त्रीगवोहस्तिनीषु च ।त्रिष्वायत्ते क्लीबमिच्छाप्रभुत्वायत्ततासु च ॥
अनुष्टुप्
वैजयन्ती Vaijayantī · यादवप्रकाश नानालिङ्गाध्यायः Vaijayantī 6.5.71 · p. 235
वशी करिण्यां वन्ध्यायां रामायां दुहितर्यपि ।वशो जनस्पृहायत्तेष्वायत्तत्वप्रभुत्वयोः ॥ ७१ ॥
अनुष्टुप्

वशा as a meaning in nānārtha verses